Geleneksel Türk tiyatrosu örneklerimizden Karagöz oyunlarında müziğin incelenmesi ve oyuna katkıları
Examination of music in Karagöz plays from our traditional Turkish theater examples and their contributions to the play
- Tez No: 928531
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF SAYIN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sahne ve Görüntü Sanatları, Performing and Visual Arts
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Nişantaşı Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Müzik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Müzik ve Sahne Sanatları Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada Osmanlı İmparatorluğu'ndan günümüze kadar gelen, önemli gösteri sanatlarından biri olan Karagöz ve Karagöz oyunlarında kullanılan müziğin yeri incelenmiştir. Çok eski tarihlerden itibaren, Uzak Asya, Çin, Moğol, Hint ve Mısır kültürlerinde görülen gölge oyunu; tarihi kaynaklara göre 16. yüzyıldan itibaren yaygın olarak Karagöz oyunu haline evrilmiştir. Hem bir eğlence kaynağı hem de toplumsal ayna olan Karagöz oyunu; halk tarafından büyük beğeni ile benimsenmiştir. Günümüzde Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü UNESCO'nun Somut Olmayan Kültürel Miras listesine alınan Karagöz, gölge oyunları içinde önemli bir yere sahiptir. Geçmişten günümüze usta çırak ilişkisi ile yaşatılan bu sanat son dönemlerde eski parlak günlerinden uzaklaşmış, sadece Ramazan aylarında ve çocuklar için düzenlenen etkinliklerde hatırlanır olmuştur. Bu durum Hayali denilen, Karagöz sanatçılarının oyun içeriklerine ve oyunlarda kullandıkları müziklere de yansımış, çalınan, söylenen eserler dar bir repertuarla sınırlanmış hale gelmiştir. Bu çalışma ile hem eski hem yeni usulde yazılmış oyunlar ve bu oyunlarda kullanılan müzikler gözden geçirilerek UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras listesinde yer alan Karagöz Sanatının mevcut durumunu incelemek, Karagöz Sanatının geliştirilebilmesi için oyun müziklerini yeniden görünür kılmaya çalışmak ve bir farkındalık oluşturmak hedeflenmiştir.
Özet (Çeviri)
This study examines the role of music in Karagöz shadow plays, a significant performing art that has been passed down from the Ottoman Empire to the present day. Shadow plays, which have been observed in cultures such as ar East Asia, China, Mongolia, India, and Egypt since ancient times, evolved into Karagöz plays around the 16th century, according to historical sources. Widely embraced by the people as both a source of entertainment and a reflection of society, Karagöz has gained a significant place among shadow plays, being included on UNESCO's Intangible Cultural Heritage List. Perpetuated through a master-apprentice relationship from the past to the present, this art has lost its former glory in recent times and is now only remembered in Ramadan and children's events. This situation has also been reflected in the repertoire of“Hayali,”the Karagöz artists, and the music used in the plays, limiting the performed and sung works to a narrow repertoire. This study aims to examine the current state of the Karagöz art, which is included in the UNESCO Intangible Cultural Heritage List, by reviewing plays written in both old and new styles and the music used in these plays, and to raise awareness by trying to make the music of Karagöz plays visible again to contribute to the development of Karagöz art.
Benzer Tezler
- Geleneksel Türk tiyatrosu'nda Zenne tipi ve Ortaoyunu'ndaki uygulamaları
Başlık çevirisi yok
ÇİĞDEM KILIÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
Sahne ve Görüntü SanatlarıDokuz Eylül ÜniversitesiSahne Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT TUNCAY
- Geleneksel Türk tiyatrosu orta oyunu tiplerinin Ferhan Şensoy oyunlarına yansıması
Traditional Turkish theatre, the reflection of the types of ?Orta oyunu? to Ferhan Şensoy?s plays
MEHMET YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Sahne ve Görüntü SanatlarıAtatürk ÜniversitesiSahne Sanatları Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. A. PINAR ARAS
- Geleneksel Türk tiyatrosu motifli komedilerde entrikakurucu olarak kadın ve üç model oyun: Yedi Kocalı Hürmüz, Kanlı Nigar, İstanbul Efendisi
Identify the characteristics of the woman who builds the main Plot in the traditional Turkish theatre motived comedies: İstanbul Efendisi, Yedi Kocalı Hürmüz, Kanlı Nigar
CENGİZ ÇEVİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Sahne ve Görüntü Sanatlarıİstanbul Aydın ÜniversitesiDrama ve Oyunculuk Ana Sanat Dalı
DOÇ. MÜNİP MELİH KORUKÇU
- Geleneksel Türk tiyatrosu'nun biçimsel özelliklerinin Haldun Taner'in oyunlarında değerlendirilmesi
Evaluation of the characteristics of traditional türkish theater in Haldun Taner's plays
GİZEM EKİNCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Sahne ve Görüntü SanatlarıSüleyman Demirel ÜniversitesiSahne Sanatları Ana Sanat Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FATİH NALBANTOĞLU
- Geleneksel Türk tiyatrosu öğelerinin çağdaş Türk tiyatrosunda uygulanışları: Model Semaver Kumpanya
The practice of traditional Turkish theater elements in contemporary Turkish theater: The Semaver Troupe
EMRE YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Sahne ve Görüntü SanatlarıAtatürk ÜniversitesiSahne Sanatları Ana Sanat Dalı
PROF. DR. AYŞE PINAR ARAS