Türkiye-Yunanistan-Kıbrıs üçgenindeki gelişmeler ve Türkiye'deki Rum azınlığın durumu (1939-1974)
Developments in the Türkiye-Greece-Cyprus triangle and the situation of the Greek minority in Turkey (1939-1974)
- Tez No: 927738
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA EKİNCİKLİ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türkiye Cumhuriyeti Tarihi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türkler ve Rumlar yaklaşık bin yıldır birlikte yaşama tecrübesine sahip iki millettir. Birinci Dünya Savaşı sonrasında Yunan işgali ve Kurtuluş Savaşı sonucunda günümüz Türk-Yunan ilişkilerinin temelleri atılmıştır. Savaş sonrası yapılan Lozan Antlaşması ile iki ülke ilişkilerinde yeni bir dönem başlamıştır. 1923 yılında yapılan mübadele anlaşması ile milyonlarca Rum ve Türk karşılıklı olarak yer değiştirmiştir. İki ülkede azınlık toplumları oluşmuştur. Bu yeni uluslararası ortamda, Türk-Yunan ilişkilerindeki en önemli sorunlardan birisi Kıbrıs konusudur. Lozan Antlaşması ile statüsü belirlenen adayı ilhak etmek isteyen Yunanistan, 1950'li yıllarda başlayan bir mücadeleye girişmiş ve Türkiye de sorunun esas muhataplarından biri olmuştur. Kıbrıs gerilimi tırmandıkça Türkiye'de Rum azınlık, Yunanistan'da da Batı Trakya Türk azınlığı, hükümetlerin, muhatapları üzerinde baskı oluşturmak için kullandıkları“sorunlar”haline gelmiştir. Artan gerilimler ve adadaki Türklere yönelik saldırıların ardından 1964 yılında Türkiye hükümeti, 1930 yılında imzalanan ve Yunan uyruklulara Türkiye'de ticaret ve ikamet için büyük kolaylıklar sağlayan İkamet, Ticaret ve Seyrisefain Sözleşmesi'ni tek taraflı olarak feshetmiştir. Böylece 1964 ve 1965 yıllarında 10 bini aşkın Yunan uyruklu ve binlerce Türk vatandaşı Rum Türkiye'den göç etmiştir. Tez çalışması, tarihsel arka planı da kapsayacak şekilde 1939-1974 yılları arasında Kıbrıs sorununun yeni bir bağlamda ortaya çıkışı, bunun Türkiye-Yunanistan ilişkilerini oldukça olumsuz bir biçimde yansıması ve bu gerilimlerin Rum azınlıkların Yunanistan'a göç kararı üzerindeki olası etkilerini konu edinmektedir. Çalışmada, iki devlet arasındaki ilişkinin Kıbrıs sorunu nedeniyle bozulduğu, dış politikadaki bu gerilimin iç politikaya yansıdığı ve Türkiye'deki Rum azınlıkların göç kararı üzerinde belirleyici bir etkide bulunduğu savunulmaktadır.
Özet (Çeviri)
Turks and Greeks are two nations that have been living together for nearly a thousand years. The Greek occupation after the First World War and the War of Independence laid the foundations of today's Turkish-Greek relations. With the Treaty of Lausanne after the war, a new era started in the relations between the two countries. With the 1923 Population Exchange agreement, millions of Greeks and Turks were mutually displaced. Minority communities were formed in both countries. In this new international environment, one of the most important problems in Turkish-Greek relations was the Cyprus issue. Greece, which wanted to annex the island (Enosis) whose status was determined by the Treaty of Lausanne, embarked on a struggle that started in the 1950s and Turkey became one of the main actors in the problem. As the Cyprus tension escalated, the Greek minority in Turkey and the Turkish minority in Western Trakia in Greece became 'problems' that the governments used to put pressure on their opponents. Following the increasing tensions and attacks against the Turks on the island, in 1964, the Turkish government unilaterally cancelled the Residence, Trade and Travel Convention, signed in 1930, which provided Greek nationals with great facilities for trade and residence in Turkey. Thus, more than 10 thousand Greek nationals and thousands of Turkish citizens emigrated from Turkey in 1964 and 1965. The thesis, including the historical background, focuses on the emergence of the Cyprus problem in a new context between 1939 and 1974, its negative impact on Turkey-Greece relations and the possible effects of these tensions on the decision of Greek minorities to migrate to Greece. The study argues that the relationship between the two states deteriorated due to the Cyprus problem, and that this tension in foreign policy was reflected in domestic politics and had a decisive impact on the migration decision of the Greek minorities in Turkey.
Benzer Tezler
- Avrupa Birliği'nin özel statülü bölgeleri: Dikelya ve Ağrotur
Special territories of member states of the European Union: Dhekelia and Akrotiri
CENK ALP
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Uluslararası İlişkilerDokuz Eylül ÜniversitesiAvrupa Birliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BURÇAK MÜGE VURAL
- Kıbrıs meselesinin Türkiye-Avrupa Birliği ilişkilerine etkileri
Impacts of Cyprus problem on Turkey – European Union relations
HİLAL ERDOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Uluslararası İlişkilerBeykent ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞENOL DURGUN
- Yunanistan'ın Kıbrıs'ta genişleme politikasının Türkiye'ye etkileri (1931- 1974)
Effects of Greek policy of expansion in Cyprus on Turkey (1931- 1974)
BÜŞRA ÜZEHAN
Doktora
Türkçe
2021
Tarihİstanbul ÜniversitesiTürkiye Cumhuriyeti Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALİL BAL
- Türkiye-Yunanistan ilişkilerinin tarihsel gelişimi ve Kıbrıs sorunu ekseninde ekonomi politik değerlendirmesi
The historical development of Turkey-Greece relations and a political economy assessment in the context of the Cyprus issue
BEYZA NUR ÇIRAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Uluslararası İlişkilerİstanbul Ticaret ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. UĞUR YASİN ASAL
- Türkiye ve Yunanistan'ın tezleri ışığında Kıbrıs sorunu
In the light of Turkey and Greece's thesis on Cyprus problem
EGE DEMİREL
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Uluslararası İlişkilerPamukkale ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ÖZHAN HANCILAR