Böyükağa Gasımzade'nin“Seçilmiş Eserleri”adlı şiir kitabı üzerine dil incelemesi (Transkripsiyon, aktarma, inceleme)
Language study on Böyükağa Gasimzade's poetry book called“Selected Works”(Transcription, transfer, review)
- Tez No: 926577
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SÜLEYMAN ERATALAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Azerbaycan Türkçesi, Türkiye Türkçesi, Böyükağa Gasımzade dil incelemesi, şiir, aktarma, Azerbaijani Turkish, Turkey Turkish, Boyukaga Gasımzade language analysis, poetry, transposition Quantity of Page: XIV + 246
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tez çalışmamıza konu olan 'Böyükağa Gasımzade Seçilmiş Eserleri' adlı şiir kitabı Azerbaycan Edebiyatı yazarlar birliği üyeliği yapmış olan Böyükağa Mehmedoğlu Ġasımzade tarafından yazılmıştır. 256 sayfa olan kitabı farklı konuları işleyen 52 şiir, bir manzum hikâye (poema) ve 10 tercümeden oluşmaktadır. Tercümeler kısmı ayrı bir başlık altında yer almaktadır. Bu kısım çalışmamıza dahil olmamaktadır. Giriş kısmında yazar hakkında 'Şairin Xatiräsi' başlığı altında kısa bir bilgi verilmektedir. Eserin dili Azerbaycan Türkçesi, alfabesi ise Kiril alfabesidir. Çalışmamız giriş, alfabe, transkripsiyon, aktarma, inceleme ve orijinal şiir kopyasından oluşmaktadır. Giriş kısmında, harf tablosu, amaç, yöntem, önem, bu çalışmaya benzer daha önce yapılmış çalışmalar, Azerbaycan'nın adı ve tarihi hakkında bilgi, yazar ve eser hakkında kısa bir bilgi verilmektedir. Çalışmada birkaç şiirin konusu ele alınmş ve bu doğrultuda yazarın edebi kişiliği ele alınmaya çalışılmıştır. Transkripsiyon kısmında şairin 1935-1954 yılları arasında yazmış olduğu 52 şiiri bir poeması latinize edilmiştir. Aktarma kısmında latinize edilmiş şiirlerin Azerbaycan Türkçesinden Türkiye Türkçesine aktarması yapılmaya çalışılmıştır. Bazı yerlerde kelime kelime birebir aktarımı yapılmışken bazı yerlerde ise kelimeden çıkarılan anlam aktarmada yer almıştır. İnceleme bölümü; alfabe, ses bilgisi ve yapı bilgisinden oluşmaktadır. Şiirlerin tam olarak dil incelemesi yapılmamıştır. Daha çok Azerbaycan Türkçesiyle Türkiye Türkçesinin farklılık ve benzerlik gösteren yanları belirlenmeye çalışılmıştır. Alfabe kısmında Azerbaycan Türkçesinin alfabesi hakkında kısaca bir bilgi verilmiştir. Ses özellikleri kısmında incelemiş olduğumuz eser temel alınarak Azerbaycan Türkçesi fonemlerinin değişim ve dönüşümleri, Türkiye Türkçesindeki şekli, ünlü ve ünsüzlerin yazımları yer almaktadır. Bu başlık ses bilgisi başlığı altında verilmiştir. Ses bilgisi kısmında, karşımıza çıkan ses olayları eserden örneklerle gösterilmeye çalışılmış ve Türkiye Türkçesiyle karşılaştırılmaya çalışılmıştır. Yapı bilgisi kısmında; türetme ekleri, çekim ekleri, isimler, sıfatlar, zarflar, zamirler, edatlar, bağlaçlar, fiiller ve fiilimsiler üstünde durulmuştur. Türkiye Türkçesiyle farklılıkları ve benzerlikleri ele alınmaya çalışılmıştır. Son olarak yapmış olduğumuz çalışmada tüm çalışma maddeler halinde sonuç başlığı altında sonuçlandırılmış ve şiirin birkaç kopyasına yer verilmiştir.
Özet (Çeviri)
The poetry book titled 'Selected Works of Böyukağa Ġasımzade', which is the subject of our thesis, was written by Böyukağa Mehmedoğlu Ġasımzade, who was a member of the Azerbaijani Literature Writers' Union. His book, which has 256 pages, consists of 52 poems, a poem and 10 translations on different topics. The Translations section is under a separate heading. This part is not included in our study. In the introduction, a brief information about the author is given under the title 'The Poet's Xatiräsi'. Its language is Azerbaijani Turkish and its alphabet is Cyrillic. Our work consists of introduction, alphabet, transcription, transposition, review, and original poem copy. In the introduction, a brief information about the table of letters, purpose, method, importance, previous studies similar to this work, Azerbaijan, the author and the work are given. In the study, the subject of several poems was discussed and in this direction, the literary personality of the author was tried to be made. In the transcription part, 52 poems written by the poet between 1935 and 1954 and one poem are latinized. In the transfer section, it was tried to transfer latinized poems from Azerbaijani Turkish to Turkey Turkish. In some places, the word was transferred word by word, while in some places, the meaning extracted from the word was included in the transfer. Review section; It consists of alphabet, phonetics and structure information. There has been no complete linguistic analysis of the poems. Rather, it has been tried to determine the differences and similarities between Azerbaijani Turkish and Turkey Turkish. In the alphabet section, a brief information about the alphabet of Azerbaijani Turkish is given. Based on the work we have examined in the sound characteristics section, the changes and transformations of Azerbaijani Turkish phonemes, their form in Turkey Turkish, the spelling of vowels and consonants are included. This heading is given under the heading of phonetics. In the phonetics section, the sound events we encounter are tried to be shown with examples from the work and Turkey is tried to be compared with Turkish. In the building information section; derivation suffixes, inflectional suffixes, nouns, adjectives, adverbs, pronouns, prepositions, conjunctions, verbs and verbs are emphasized. Differences and similarities with Turkey Turkish have been tried to be discussed. Finally, in our study, the whole study was concluded under the title of conclusion and several copies of the poem were included.
Benzer Tezler
- Ahmet Yılmaz Boyunağa'nın hayatı, sanatı ve eserlerinin tematik incelemesi
Thematic investigation of Ahmet Yılmaz Boyunağa's life, art and works
ÖMER IRAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Türk Dili ve EdebiyatıKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SELAMİ ÇAKMAKCI
- Ahmet Yılmaz Boyunağa'nın hayatı, eserleri ve tarihi romanları üzerine bir inceleme
A review over Ahmet Yılmaz Boyunağa's life, works and historical novels
ALİ POLAT
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Türk Dili ve EdebiyatıGaziantep ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MEHMET SOĞUKÖMEROĞULLARI
- Ahmet Yılmaz Boyunağa'nın tarihi çocuk romanlarının çocuk edebiyatının temel ögelerine göre incelenmesi
Analysing the historical children's novels of Ahmet Yılmaz Boyunağa in accordance with the key elements of children's literature
ÖMER ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Eğitim ve ÖğretimSakarya ÜniversitesiTürkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MEHMET ÖZDEMİR
- Ahmet Yılmaz Boyunağa'nın çocuk romanlarının değerler eğitimi bağlamında incelenmesi
The investigation of Ahmet Yılmaz Boyunağa's children's novels in the context of the education of values
İLKAY AKAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimSakarya ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA ALTUN
- Buildup faktörlerinin Monte Carlo yöntemi ile hesaplanması
Calculation of buildup factors by Monte Carlo method
MUSTAFA BÖYÜKATA