Geri Dön

Sembolik etkileşimcilik dolayımında sosyal medya kullanım pratikleri: Engellilerin TikTok deneyimleri ve benlik sunumları

Social media use practices through symbolic interactionism: Disabled people's TikTok experiences and self-presentations

  1. Tez No: 926059
  2. Yazar: SELİN VAROL
  3. Danışmanlar: PROF. DR. İNCİLAY CANGÖZ
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: İletişim Bilimleri, Communication Sciences
  6. Anahtar Kelimeler: Sembolik etkileşimcilik, Gündelik hayat, Engelli, TikTok, Dijital etnografi, Sembolik etkileşim, Sosyal medya, Symbolic interactionism, Daily life, Disabled, TikTok, Digital ethnography, Symbolic interaction, Social media
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Anadolu Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Basın ve Yayın Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Gelişmekte olan iletişim ve İnternet teknolojileri ile birlikte gündelik hayatın dinamikleri de değişim ve dönüşümler yaşamaktadır. Bu değişim ve dönüşümler ile birlikte iletişim dijitalleşmekte ve sosyal medya platformlarının kullanımı artmaktadır. Sosyal medya platformlarının kullanıcılarına sağladığı etkileşim olanağıyla birlikte iletişim deneyimi de değişmektedir. Bu deneyimin önemli bir parçası olan sosyal ağ siteleri ise bireylere zaman ve mekândan bağımsız, bedensizlik olanağı sunan ortamlardır. Sosyal medya platformlarıyla birlikte dijital alanda daha görünür hale gelen bir engelli kimliğinin inşasından söz etmek mümkündür. Bu kimlik inşasının gerçekleştiği platformlardan birisi de TikTok'tur. Bu çalışmanın problemini engelli bireyler, TikTok platformu aracılığıyla nasıl bir kimlik yapılandırmakta ve nasıl bir benlik sunumu yapmaktadır sorusu oluşturmaktadır. Bu kapsamda çalışmanın temel amacı, ideal beden söyleminin engelli bireylerin TikTok kullanım pratiklerini nasıl şekillendirdiğini ve TikTok'a aktarılan gündelik hayat pratiklerine bu söylemin nasıl yansıdığını anlamaya çalışmaktır. Amaçlı örnekleme ve kartopu örnekleme yöntemleri ile belirlenmiş on altı gönüllü katılımcının TikTok profilleri dijital etnografi ile incelenmiş ve katılımcılar ile derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilerek katılımcıların deneyimlerine odaklanılmıştır. Elde edilen gözlem ve görüşme verileri tematik analiz ile analiz edilmiştir. Elde edilen veriler doğrultusunda TikTok'ta inşa edilen engelli kimliği üzerinde“ideal beden”algısının etkili olduğu görülmüştür. Katılımcıların engelli kimlikleri dolayısıyla TikTok etkileşimlerinde ve gerçek hayatlarında toplumsal dışlanma ve ötekileştirme ile karşılaştıkları görülmüştür. Yaşadıkları deneyim sonucunda katılımcıların TikTok üzerinde gerçekleştirdikleri benlik sunumunda güçlü, her işi kendisi başarabilen ve başkalarına ilham kaynağı olma arzusu taşıyan bir engelli kimliği inşası görülmektedir.

Özet (Çeviri)

With the development of communication and Internet technologies, the dynamics of daily life are also undergoing changes and transformations. Along with these changes and transformations, communication is becoming digitalized, and the use of social media platforms is increasing. The interaction opportunities provided by social media platforms are altering the communication experience. Social networking sites, which are an important part of this experience, offer individuals an environment independent of time and space, enabling bodiless interaction. It is possible to speak of the construction of a more visible disabled identity in the digital space through social media platforms. One of the platforms where this identity construction takes place is TikTok. The main problem of this study is the question of how disabled individuals construct an identity and present themselves through the TikTok platform. In this context, the primary aim of the study is to understand how the discourse of the“ideal body”shapes the TikTok usage practices of disabled individuals and how this discourse is reflected in the daily life practices transferred to TikTok. The TikTok profiles of sixteen voluntary participants, determined through purposive and snowball sampling methods, were examined through digital ethnography, and in-depth interviews were conducted to focus on participants' experiences. The observation and interview data obtained were analyzed with thematic analysis. The findings indicate that the perception of the“ideal body”plays a significant role in the construction of a disabled identity on TikTok. It was observed that participants faced social exclusion and marginalization in both their TikTok interactions and real lives due to their disabled identities. As a result of their experiences, it was found that the self-presentation of participants on TikTok involved constructing a disabled identity that is strong, capable of achieving everything independently, and driven by the desire to serve as an inspiration to others.