Processing face pareidolia: Does body dysmorphia tendency make a difference?
Pareidolia yüz işleme: Beden dismorfik eğilimi fark yaratır mı?
- Tez No: 925025
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLTEN ÜNAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Görsel algılama, Visual perception
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yüz algısı alanyazını yüz ve nesnelerin farklı işlendiğini, yüzlerin kendisini oluşturan parçalar ve bu parçaların ilişkisini içeren daha bütüncül bir işleme ile algılandığını ileri sürmektedir. Fakat, yüzlerin bütünsel (holistik) işlenmediği durumlar görülmektedir. Araştırmalar Beden Dismorfik Bozukluğuna (BDB) sahip bireylerin yüzleri bütünsel işleme yerine daha parça temelli işlediğini göstermiştir. Bu farklılığı inceleyen algısal mekanizmalar alanyazınında yer alırken, dikkat süreçlerine yönelik çalışmalar yetersiz kalmıştır. Yüz işlemede dikkatin rolüne odaklanmak, BDB eğilimi olan bireylerin yüzlere yönelik zihinsel meşguliyetlerinin yüzler, nesneler ve yüz pareidoliası gibi görsel uyaranların erken işleme süreçlerini etkileyip etkilemediğini ortaya çıkarabilir. Bu çalışmanın ana amacı yüz, nesne ve yüz pareidolia uyaranlarının işlenmesindeki dikkat süreçlerini BDB eğilimi olan bireylerde dikkat yanıp sönmesi paradigması (attentional blink paradigm) ile incelemektir. Hem nesne hem de yüz işleme süreçlerini gerektiren bir görsel illüzyon olan yüz pareidolia uyaranının BDB eğilimi olan bireylerde incelenmesi yüz işleme süreçlerindeki farklılıkların ortaya konulmasına katkı sağlaması beklenmektedir. Araştırmada 2 grup (BDD eğilimi olan ve olmayan) x 3 uyaran türü (yüz, nesne, pareidolia) x 3 gecikme aralığı (gecikme 1, gecikme 2, gecikme 3) olan karma desen kullanılmıştır. Araştırmaya katılan 157 öğrencinin (Ortyaş=24.70) BDB eğilimleri Beden İmgesi Bozukluğu Anketi ve Beden Bölgelerinden Ve Özelliklerinden Hoşnut Olma ölçeklerinden alınan skorlara göre hesaplanıp, gruplar medyan bölme yöntemi ile oluşturulmuştur. Katılımcılar deneyde H2'nin 100, 200 ve 300 ms arayla H1'i yüz, nesne ya da pareidolia yüz olarak takip ettiği 108 denemeyi tamamlamışlardır. Tekrarlı Ölçümler ANOVA analizleri gruplar arasında H2'yi tanıma performansında anlamlı bir farklılık olmadığını göstermiştir. Uyaran türü ve gecikme aralıkları katılımcıların H2'yi tanıma performanslarını istatiksel olarak anlamlı şekilde etkilemiştir. Sonuç olarak, bu çalışma BDB eğilimi olan ve olmayan bireyler arasında yüz, nesne ve pareidolia yüz tanıma performanlarına yönelik anlamlı bir farklılık bulmamıştır. Bulgulara yönelik olası açıklamalar, sınırlılıklar ve gelecek çalışmalar için öneriler ilgili alanyazınında tartışılmıştır.
Özet (Çeviri)
Face perception literature suggests that faces are processed differently than objects, more holistically, relying on their features and the relations between those features. However, there can be seen exceptions in the holistic processing of faces. Research findings suggest that individuals with Body Dysmorphic Disorder (BDD) process faces more feature-based rather than holistic processing. Although perceptual mechanisms underlying this difference are investigated in the literature, attentional mechanisms are overlooked. Focusing on the role of attention in face processing may reveal whether individuals with BDD tendencies and their occupations toward faces can affect the early processing of visual stimuli, such as faces, objects, and face pareidolia. The primary purpose of this study is to examine attentional mechanisms underlying face, object, and face pareidolia processing in individuals with a tendency to have BDD by employing the attentional blink paradigm. Investigating face pareidolia, a visual illusion, requires both face and object processing in individuals with a tendency to BDD expected to contribute to understanding differences in face processing. The study employed 2 groups (tendency to BDD vs. non-tendency to BDD) x 3 stimuli types (face, object, and face pareidolia recognition) x 3 presentation intervals (lag 1, lag 2, lag 3) mixed-design. A total of 157 students' (Mage=24.70) BDD tendencies were calculated by their scores on the Body Image Disturbance Questionnaire and Satisfaction and Dissatisfaction with Body Part Scale Scales and artificial groups created by the median split method. Participants completed 108 trials in the experiment where T2 followed T1 after 100 ms, 200 ms, and 300 ms as either a face, object, or pareidolia face. The Repeated Measures of ANOVA analyses revealed no significant difference between individuals with a tendency to BDD and non-tendency to BDD in the recognition performances of faces, objects, and pareidolia faces. Stimuli type and intervals have significantly affected the recognition performances of T2. In conclusion, the study did not find a significant difference between the individuals with and without the tendency to BDD on their recognition performances of face, object, and pareidolia face. Possible explanations related to findings, limitations, and future directions are discussed in the context of relevant literature.
Benzer Tezler
- Sağlıklı bireylerde dikkatin elektroensefalogram korelatları ile incelenmesi
Investigation of attention in healthy individuals via electroencephalogram correlates
İREM ASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
NörolojiAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiSinir Bilimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLSÜM AKDENİZ
- Görsel algının keratokonus hastalarında olaya ilişkin potansiyeller ile incelenmesi
Investigation of visual perception in keratoconus patients through event-related potentials
LEYLA KUDRET ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
NörolojiAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiSinir Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİLÜFER YEŞİLIRMAK
- Fast face detection and recognition on graphics processing units
Grafik işlemciler üzerinde hızlı yüz saptama ve tanıma
SALİH CİHAN TEK
Yüksek Lisans
İngilizce
2012
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUHİTTİN GÖKMEN
- Face recognition using image processing and machine learning methods
Görüntü işleme ve makine öğrenme yöntemleri ile yüz tanıma
IMAN RAAD RUSHDI
Yüksek Lisans
İngilizce
2020
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolAtılım ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÖKHAN ŞENGÜL