Geri Dön

Toplumsal cinsiyet ve çağdaş kadın sanatçılarda ifade ediliş biçimleri

Gender and its expression in contemporary women artists

  1. Tez No: 917588
  2. Yazar: RİYAL TOKDEMİR ABA
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ATİYE GÜNER
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: İletişim Bilimleri, Communication Sciences
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Hasan Kalyoncu Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Görsel İletişim Tasarımı Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Toplumsal cinsiyet, sosyo-kültürel olarak inşa edilen ve toplumun yapısına bağlı olarak bireylere eril ya da dişil roller atfeden bir kavramdır. Bu roller, bireyler arasında eşitsizlik ve ayrımcılık yaratarak toplumsal cinsiyet eşitsizliğine neden olmaktadır. Toplumsal cinsiyet eşitsizliği, bireylerin toplumsal roller aracılığıyla şekillendirilmesine yol açan ve tüm toplumsal yapıların adaletini sorgulatan önemli bir konudur. Bu sorgulama, sanat tarihinde kadın sanatçıların, yeterince temsil edilmediği, kadın bedeninin nesneleştirildiği ve sanat dünyasındaki kadın sanatçıların görünürlüklerinin yetersiz olduğu eleştirileri ile başlamıştır. Kadın sanatçılar, tarih boyunca maruz kaldıkları ayrımcılık ve toplumsal rollerin getirdiği sınırlamaları ve toplum tarafından biçilen geleneksel rolleri sanat yoluyla güçlü biçimde eleştirmişlerdir. Çalışmada, toplumsal cinsiyet olgusunun çağdaş kadın sanatçılar üzerindeki etkisi incelenmiş ve sanatçıların bu konuya yaklaşımları ile eleştirel yöntemleri değerlendirilmiştir. Bu amaç doğrultusunda öncelikle alanyazın taraması yapılmış, ardından Türkiye'den çalışmalarında toplumsal cinsiyeti konu edinen çağdaş kadın sanatçılar belirlenerek görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Nitel araştırma yöntemiyle elde edilen veriler, betimsel analiz ve içerik analizi yöntemleriyle incelenerek yorumlanmıştır. Araştırmanın bulgularına göre, örneklem seçilen sanatçılar, sanatı yalnızca estetik bir ifade aracı olarak değil, aynı zamanda toplumsal dönüşüm için bir araç olarak görmektedir. Bu dönüşümü performans, enstalasyon, kavramsal sanat, ve malzeme kullanımı gibi çeşitli yöntemlerle görünür kılmaktadır. Bu çalışmanın amacı sanatçıların kullandığı sanatsal yöntem ve tekniklerin toplumsal cinsiyet eşitsizliğini ortaya koyarak, cinsler arasında daha eşitlikçi bir yaklaşımı inşa etmek için nasıl kullanıldığını ve bu yöntemlerin etkilerini ortaya koymaktır. Sonuçta toplumsal cinsiyet olgusunu ele alan kadın sanatçıların, aynı konu çerçevesinde farklı perspektifler geliştirdikleri ve bu farklılıkların sanatsal üretimlerine yansıdığı görülmüştür.

Özet (Çeviri)

Gender is a socio-culturally constructed concept that assigns masculine or feminine roles to individuals regarding the structure of society. These assigned roles create inequality and discrimination among individuals, resulting in gender inequality. Gender inequality is an important issue which gives rise to the shaping of individuals via social roles and questions the justice of all social structures. This questioning began with criticisms regarding the underrepresentation of women artists in art history, the objectification of the female body, and the limited visibility of women artists in the art world. Women artists have pointed out the issue of discrimination which they have been subjected to during history and the limitations imposed upon them by social roles; they have strongly criticized the traditional roles given to them by society through art. This study explores the impact of the gender phenomenon on contemporary women artists is examined and their approaches to this issue and their critical methods are evaluated. To achieve this aim, first, a literature review was conducted. Then, contemporary women artists from Turkey who focus on gender issues in their works were selected, and interviews were carried out. The data obtained through qualitative research were analyzed and interpreted through descriptive analysis and content analysis methods. According to the findings of the study, the sampled artists consider art not only as a means of aesthetic expression, but also as a tool for social transformation. They make this transformation visible through various methods such as performance, installation, conceptual art, and the use of materials. The aim of this study is to find out and demonstrate how these artistic methods and techniques are benefitted to construct a more egalitarian approach between the sexes by showing the existence of gender inequality and to reveal the effects of these methods. As a result, it has been noticed that women artists addressing the gender phenomenon develop different perspectives within the framework of the same subject and that these differences are reflected in their artistic productions.

Benzer Tezler

  1. Çağdaş fotoğraf sanatında bedenin performatif kullanımı

    The performative use of the body in contemporary photography

    YASEMİN NUR KALAYCI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Sahne ve Görüntü SanatlarıMimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi

    Fotoğraf Ana Sanat Dalı

    PROF. SEÇKİN TERCAN

  2. Antakya tarihi ticaret merkezi mekansal yapı değişim ve gelişim sürecinin kent ticaret merkezi planlamasına etkinliği

    The Effectiveness of spatial structural chance and development period of the historical trade center of Antakya in the urban trade planning

    NEVİN TURGUT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    Şehircilik ve Bölge PlanlamaGazi Üniversitesi

    Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. NURCAN UYDAŞ

  3. Sivas'ta kadınların işgücüne katılım farklılıkları

    Başlık çevirisi yok

    BİNNUR ERCEM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1984

    SosyolojiCumhuriyet Üniversitesi

    Kurumlar Sosyolojisi Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. FARUK KOCACIK

  4. Batı tesirine kadar Osmanlı mimarisinde estetik kriterler

    Başlık çevirisi yok

    LEYLA BAYDAR

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    MimarlıkGazi Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HALUK KARAMAĞARALI

  5. 1950-1975 dönemi sosyal yapı değişiminin konut tasarımına etkisi Ankara-Kavaklıdere örneği

    1950-1975 period effects of changes in social structure on planning of residences -Ankara, Kavaklıdere eraple

    ADNAN AKSU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1987

    MimarlıkGazi Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MUTBUL KAYILI