Baca gazlarından sitrat yıkama yöntemi ile SO2 giderimi
Citrate process for flue gas desulfurization
- Tez No: 90613
- Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. SÜLEYMAN KAYTAKOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Kimya, Chemistry
- Anahtar Kelimeler: Hava Kirliliği, S02 Giderme Yöntemleri, Sodyum Sitrat Çözeltisi, Absorpsiyon, Rejenerasyon, Baca gazı, Sitratlar, Taguchi yöntemi, Air Pollution, S02 Removal Processes, Sodium Citrate, Absorption, Regeneration, Flue gas, Citrates, Taguchi method
- Yıl: 1999
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Anadolu Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
11 ÖZET Yüksek Lisans Tezi BACA GAZLARINDAN SİTRAT YIKAMA YÖNTEMİ İLE S02 GİDERİMİ LEVENT AKYALÇIN Anadolu Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Kimya Mühendisliği Anabilim Dalı Danışman: Yrd. Doç. Dr. Süleyman Kaytakoğlu 1999, 121 Sayfa Ülkemizde linyitlerin evlerde ısınma, endüstride ve termik santrallerde enerji üretme amaçlı kullanımı, partikül, S02 ve NOx şeklinde hava kirliliğine neden olan kaynakların başında gelmektedir, özellikle termik santrallerde, bir taraftan kendi öz kaynaklarımızı kullanarak elektrik enerjisi üretilirken, diğer taraftan sözkonusu bu kirleticiler atmosfere verilmektedir. Bu nedenle de yürürlükteki Hava Kalitesinin Korunması Yönetmeliği uyarınca özellikle SO2 için rejeneratif veya rejeneratif olmayan giderim tesislerinin kurulması zorunluğu ortaya çıkmaktadır. Rejenaratif bir yöntem olan sitrat prosesiyle S02, oldukça yüksek verimlerde giderilebilmektedir. Sitrat prosesi, sitrik asit tuzlarının (tribasic sodyum sitrat, v.b.) sulu çözeltisinde S02'nin absorplanmasını, doygunluğa ulaşmış çözeltinin su buharı ile konsantre S02 veya H2S ile elementel kükürt oluşacak şekilde rejenerasyonunu içermektedir. SC^ içeren model gazın sitrat çözeltisiyle yıkanarak S02*nin uzaklaştırıldığı bu çalışmada SC^ gaz derişimi, absorban çözelti derişimi, absorpsiyon sıcaklığı, çözelti karıştırma hızı ve gaz akış hızının SQ2 giderim verimine olan etkiliği incelenmiştir. Bu parametrelerin içerisindeki en etkin parametrelerin tespit edilmesi için sayısal bir yöntem olan Taguchi Sayısal Yöntemi kullanılmıştır. Bu amaç doğrultusunda eldeki parametrelerden sayısal bir dizin oluşturularak bir seri deney yapılmış ve etkin parametreler, kullanılan bir bilgisayar programı yardımıyla belirlenmiştir. Bu programın çalıştırılması sonucunda elde edilen veriler ışığında, Tribasic Sodyum Sitrafın sulu çözeltilerinde S02'in absorplanma etkinliğine yönelik detaylı absorpsiyon çalışmaları yapılmıştır. Yapılan absorpsiyon çalışmalarında, 0,1M, 0,25M ve 0,5M derişiminlerindeki Tribasic Sodyum Sitrat çözeltileri, 35°C, 45°C, 55°C ve 65°C'lik absorpsiyon sıcaklıkları, 1,5 sim, 3,0 sim ve 5,0 shnlik gaz akış hızları ve basınçlı tüplerde bulunan S02, O2, N2, C02 ve hava kompresöründen sağlanan hava ile MKS marka, bir PED kontrollü çoklu gaz hazırlama cihazı kullanılarak laboratuvar ortamında hazırlanan sırasıyla 2000 ppmv, 4000 ppmv, 6000 ppmv, 8000 ppmv ve 10000 ppmv S02 içeren simule baca gazlan, Tribasic Sodyum Sitrat' in sulu çözeltilerinin S02 absorplama kapasitesini belirlemek üzere kullanılmıştır. Bu çalışmada kullanılan, ER. prensibiyle çalışan bir SC^ ölçer vasıtasıyla reaktöre giren ve çıkan S02 gazının derişimleri deneyler sırasında sürekli olarak ölçülmüş ve bu cihaza bağlı iki kanallı bir yazıcı yardımıyla zamana karşı S02 giderim verimi olarak kağıda çizilmiş ve buradan Tribasic Sodyum Sitrat* m sulu çözeltilerinin S02 gazını %95'in üzerindeki giderme verimlerinde tuttuğu tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
m ABSTRACT Master Thesis THE CITRATE PROCESS FOR FLUE GAS DESULFURIZATION LEVENT AKYALÇIN Anadolu University Graduate School of Natural and Applied Sciences Chemical Engineering Program Supervisor: Asst. Prof. Süleyman Kaytakoğlu 1999, Pages 121 The use of lignites in our country, in the homes for heating and in industry and thermal power stations for energy production, is at the forefront among sources of air pollutants like particulate, SO2 and NOx. With thermal power plant we are, on the one hand, making use of our own resources for electricity production and, on the other hand creating polluting emissions of pollutants like particulate, S02 and NOx. Thus arises the obligation for establishing regenerative or non-regenerative removal systems, particularly for the S02 as stipulated in the current directives for the Protection of Air Quality. SO2 is removed from flue gases by regenerative citrate process in high removal efficiencies. Citrate process contains absorption of S02 in a citric acid solutions, like Tribasic Sodium Citrate, and regeneration of S02-loaded solutions with H2S reaction to produce elemental sulfur and steam stripping to produce concentrated SC^. In mis study, in which S02 is removed from S02 carrying simulated model gas by citrate solution scrubbing, S02 concentrations, absorbent solution concentrations, absorption temperatures, solution mixing rates and gas flow rates were investigated for S02 removal efficiencies. Taguchi Numerical Method was used to establish the most effective parameters among the model parameters, which were mentioned above. For this purpose, using numerical series did series of experiments and the most effective parameters were determined by using a computer program. According to data, which were obtained from the computer program, detailed absorption studies were done to determine the S02 removal efficiencies of Tribasic Sodium Citrate solutions. In absorption studies, Tribasic Sodium Citrate solution concentrations at 0,1M, 0,25M and 0,5M, absorption temperatures at 35°C, 45°C, 55°C and 65°C, gas flow rates at 1,5 slm, 3 shn and 5 slm, simulated model gases containing S02 which were prepared in laboratory conditions by means of multi gas controller which has a PK) controller and by using of SO2, 02, N2 and C02 which are stored in tubes and air obtaining from air compressor, at 2000 ppm, 4000 ppm, 6000 ppm, 8000 ppm and 10000 ppm were used to determine the S02 removal efficiencies of Tribasic Sodium Citrate solutions. Feed and discharge SO2 gas concentrations were measured by means of a S02 measurement device, which works with IR measurement principle, and a plotter, which has a two channel, plotted results. Then it was found out that SQ? removal efficiencies of Tribasic Sodium Citrate solutions are greater than 95%.
Benzer Tezler
- Değişik sorbentler yardımıyla baca gazlarından kükürt dioksitin giderilmesi
Başlık çevirisi yok
NİLGÜN KARATEPE
Yüksek Lisans
Türkçe
1996
Kimya Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiDOÇ.DR. SADRİYE KÜÇÜKBAYRAK (OSKAY)
- Partikül madde özelliklerinin emisyonlarının ve dağılımının hava kalitesinin kontrolunda yeri ve önemi
Başlık çevirisi yok
İBRAHİM KUL
- Trona kükürtdioksit reaksiyonunun kinetiği ve mekanizması
Kinetics and mechanism of the trona-sülfür oiokside reaction
FATMA ÇİĞDEM GÜLDÜR (UÇAR)
- Trona based scrubbing of sulfur dioxide in a spray drier
Başlık çevirisi yok
F.ÇİĞDEM UÇAR
Yüksek Lisans
İngilizce
1990
Kimya MühendisliğiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiKimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜNİZ GÜRÜZ
- Kalsiyum hidroksitin hidratasyon yoluyla aktivasyonu
Activation of calcium hydroxide by hydration
NİLÜFER ERDOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Kimya Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiKimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYŞEGÜL ERSOY (MERİÇBOYU)