Türk vergi hukukunda beyan esasının değerlendirilmesi
Assessment of declaration principle in Turkish tax law
- Tez No: 902211
- Danışmanlar: PROF. DR. SELDA AYDIN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Maliye, Finance
- Anahtar Kelimeler: Mali hukuk, Vergi Kanunu, Vergi Usul Kanunu, Vergi hukuku, Vergi mevzuatı, Vergi sistemi, Vergi tarhı, Vergi tevkifatı, Vergilendirme, Fiscal law, Tax Code, Tax Procedural Code, Tax law, Tax legislation, Tax system, Tax assessment, Tax witholding, Taxation
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Maliye Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Vergi, devletin meşru olduğu uzlaşı ile kabul edilmiş kamusal ihtiyaçları giderme amacı çerçevesinde mülkiyet hakkına doğrudan bir müdahale niteliği taşıyan bir olgudur. Hukuk düzeninde tanımlanmış olan vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi ile birlikte mükellef ve devlet arasında vergilendirme ilişkisi doğmakta ve somut vergi borcu, tarh işlemi ile belirlenmektedir. İdari bir işlem olan tarhiyat, beyan esasına ve beyan esasına dayalı olarak gerçekleştirilmesinin mümkün olmadığı durumlarda ihbarname esasına dayalı olarak gerçekleştirilmektedir. Bu nedenle, beyan esasına dayalı tarhiyat olağan tarhiyat yöntemi iken ihbarname esasına dayalı tarhiyat olağanüstü tarhiyat yöntemidir. Türk vergi hukukunda gelir, harcama ve servet üzerinden alınan vergilerin tarhiyatı kural olarak beyan esasına dayalı olarak gerçekleştirilmektedir. Beyan esası, vergiye ilişkin unsurların en iyi mükellef tarafından bilinebileceğini varsaymakta ve mükellefin iyiniyet kuralları çerçevesinde hareket edeceğini kabul etmektedir. Bu nedenle vergi ahlakı ve vergi bilinci ile yakından ilişkili olup başarılı bir biçimde uygulanabilmesi vergiye gönüllü uyumun sağlanabilmesine bağlıdır. Çalışmada beyan esasına dayalı tarh işlemi, vergilendirme süreci beyan esasına dayanan vergi türleri ve beyan esasında ortaya çıkan özellikli durumlar incelenmiş olup beyan esasının etkinliği değerlendirilmiştir.
Özet (Çeviri)
Taxation is an institution that constitutes a direct intervention in property rights, aimed at meeting public needs, which are deemed legitimate and consensually accepted by the state. Once the taxable event, as defined by the legal system, occurs, a tax relationship is established between the taxpayer and the state, and the specific tax liability is determined through the assessment process. Assessment, as an administrative procedure, is carried out based on the declaration principle, and in cases where it is not feasible to base it on the declaration principle, it is conducted through notice-based assessment. Therefore, declaration-based assessment is the standard method, while notice-based assessment is an extraordinary method. In Turkish tax law, taxes on income, expenditure, and wealth are generally assessed based on the declaration principle. The declaration principle assumes that the taxpayer is the best party to know the elements related to taxation and expects the taxpayer to act in good faith. Thus, it is closely related to tax ethics and tax awareness, and its successful implementation depends on ensuring voluntary compliance with tax obligations. This study examines declaration-based assessment procedures, tax types where the taxation process relies on the declaration principle, and special situations arising from the declaration principle, evaluating the effectiveness of the declaration principle.
Benzer Tezler
- Vergi yargısında adil yargılanma hakkı çerçevesinde tanık beyanı
Evulation of witness statements with in the framework of the right to a fair trial in tax jurisdiction
MELİSA ERDOĞAN ÖZKÖSEMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
MaliyeManisa Celal Bayar ÜniversitesiMaliye Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. PELİN MASTAR ÖZCAN
- Türk Vergi Hukukunda denetim yolları ve hukuka aykırı deliller
Ways of auditing in Turkish tax law and unlawfull evi̇dences
YÜKSEL ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
MaliyeAdnan Menderes ÜniversitesiMaliye Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HAKAN ARSLANER
- Türk Vergi Hukukunda defterlere ilişkin ödevlere aykırılık ve sonuçları
Contradiction to the obligation on the books in Turkish taxation system and its results
ŞEYMA SARICALAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
HukukAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiKamu Hukuku Bilim Dalı
PROF. DR. YUSUF ZİYA TAŞKAN
- Türk vergi hukukunda sahte ve muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge
False and misleading document in Turkish tax law
MERVE BEKCİ İNNECİ