Geri Dön

Warps in astrophysical discs

Astrofiziksel disklerde eğrilik

  1. Tez No: 897163
  2. Yazar: ANAHITA YAVARI
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. SUZAN DOĞAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Astronomi ve Uzay Bilimleri, Astronomy and Space Sciences
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2024
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: Ege Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Astronomi ve Uzay Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Astrofizik Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Astrofiziksel diskler, akışkanın bir gök cismi etrafında sarmal yörüngelerde dolanarak birikmesi sonucunda oluşan yapılardır. Potansiyel enerjinin verimli bir şekilde elektromanyetik ışınıma dönüştürüldüğü bu yapılar, evrende küçük ölçekten büyük ölçeğe pek çok astrofiziksel sistemde görülür ve bulundukları sistemlerin oluşumu, dinamiği ve evrimi açısından kritik önem taşır. Toplanma disklerinde akışkanın açısal momentumu iç diskten dış diske doğru aktarılırken, disk akışkanı merkezi cisme doğru taşınır. Açısal momentumun taşınım süreci, uzun yıllar toplanma disklerine ilişkin en temel problem olmuştur. Toplanma disklerinin birçoğu eğridir. Eğri geometriye sahip diskler bu tezin ana konusunu oluşturmaktadır. Bu tezde, öncelikle evrende farklı ölçeklerde görülen disk türleri, disklere ilişkin temel kavramlar ve standart disk modeline değinildikten sonra, eğri disklerin fiziğine odaklanılmıştır. Bu bağlamda, eğri disklerin evrimini betimleyen temel eşitliklerden yola çıkılarak kararsızlık analizi yapılmıştır. Elde edilen dağılma bağıntısının nümerik çözümleri (α, |ψ|)(disk viskozitesi, disk eğriliği) parametre uzayında yüksek çözünürlükle hesaplanmış ve büyüme oranlarının disk viskozitesi ve eğriliğe bağlı olarak değişimi ortaya konmuştur. Radyal ve dikine viskoz tork bileşenlerinin, kararsızlığın büyüme oranları üzerindeki katkısı incelenmiştir. Eğri disk kararsızlığı, disk parçalanmasının temelinde yatan sürece karşılık gelir. Disklerde parçalanma süreci, gezegen ve yıldız oluşum disklerinde gözlenen halkalı yapılar ile X-ışın çiftleri ve dev kütleli kara delik çiftlerinde gözlenen kısa dönemli değişimleri açıklama potansiyeli taşınmaktadır.

Özet (Çeviri)

Accretion discs are astrophysical structures composed of rotating gas that slowly spirals around a central gravitational mass. These discs efficiently convert potential energy into electromagnetic radiation and are observed across various astrophysical systems, from small to large scales. They have a vital role in the formation, dynamics, and evolution of the systems they are located. In accretion discs, angular momentum is transported from the inner regions to the outer regions, while the disc matter moves towards the central object. The mechanism of angular momentum transport has been a fundamental problem in accretion disc theory for many years. Many accretion discs exhibit warped geometries. Warped accretion discs are the primary focus of this thesis. First, this thesis discusses different types of discs observed at various scales in the Universe, fundamental concepts related to accretion discs, and the standard disc model. Following this, the physics of warped discs is investigated. An instability analysis is performed based on the fundamental equations which govern the evolution of warped discs. Numerical solutions of the derived dispersion relation are computed in the parameter space defined by (α, |ψ|) (disc viscosity, disc warp), and 3D plots are generated to illustrate the variation of growth rates as a function of disc viscosity and warp. The contributions of the radial and vertical viscosities on the growth rates are explored. The instability of a warped disc is proposed to lie in the heart of disc breaking process. The process discussed in this thesis has the potential to explain the ring-like structures observed in protoplanetary discs, as well as the short-term variations observed in X-ray binaries and supermassive black hole binaries.

Benzer Tezler

  1. Self-gravitating warped disks around supermassive black holes in galactic nuclei

    Gökada merkezlerindeki süperkütleli karadelikler etrafında özçekimsel eğri diskler

    AYŞE ULUBAY

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2009

    Astronomi ve Uzay BilimleriLudwıg-Maxımılıans Unıversıtat Munchen

    Fizik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ORTWİN GERHARD

  2. Event camera based pose estimation in stereo visual-inertial odometry with multi-state constraint kalman filter

    Çok durum kısıtlı kalman filtresi ile stereo görsel-ataletsel odometride olay kamera temelli poz tahmini

    ABDULBAKİ KESKİN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2025

    Elektrik ve Elektronik MühendisliğiOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ABDULLAH AYDIN ALATAN

  3. This is not a line: Critical delineation of the coastline in istanbul

    Bu bir çizgi değildir: İstanbul kıyısının eleştirel hatlarının çizimi

    GÖKÇEN ERKILIÇ

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2019

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. İPEK AKPINAR AKSUGÜR

    PROF. DR. HİMMET MURAT GÜVENÇ

  4. Metal ve metalize filamentlerin halılarda kullanımı

    Usage of metal and metalized filaments in the carpets

    İLKAN ÖZKAN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Tekstil ve Tekstil MühendisliğiÇukurova Üniversitesi

    Tekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. PINAR DURU BAYKAL

  5. Kumaş yapısı açısından geçmişten günümüze kadifelerin karşılaştırılması

    From past to present in terms of fabric structor comparation of velvets

    SULTAN ERDOĞAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    Güzel SanatlarMarmara Üniversitesi

    Tekstil Ana Sanat Dalı

    PROF. DR. GÜNAY ATALAYER