Geri Dön

İki ham petrol üretim tesisinde BTEX odaklı uçucu organik bileşiklerin araştırılması

Investigation of BTEX-focused volatile organic compounds in two crude oil production plants

PDF İndir

  1. Tez No: 890095
  2. Yazar: TALHA KEMAL KOÇAK
  3. Danışmanlar: PROF. DR. AYSEL ÇAĞLAN GÜNAL
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Çevre Mühendisliği, Environmental Engineering
  6. Anahtar Kelimeler: Ham petrol, İnsan-çevre etkileşimi, Crude oil, Human-environment interaction
  7. Yıl: 2023
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Gazi Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Çevre Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Çevre Bilimleri Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Uçucu organik bileşikler (UOB), halk sağlığı ve çevre üzerindeki olumsuz etkilerinden dolayı büyük endişe yaratmaktadır. Petrol sektörü UOB'lerin en önemli kaynaklarından biri olmakla birlikte ekonomilerin vazgeçilmez bir parçasıdır. Bu nedenle sektördeki UOB'lerin anlaşılması büyük bir önem arz etmektedir. Bu çalışmada Benzen, toluen, etilbenzen, m+p ksilen, o ksilen ve 1,3,5-trimetilbenzen Türkiye'deki iki ham petrol üretim tesislerinde ölçüldü. Her bir tesis için 8 pasif numune alma noktası seçildi. Tesislerden biri sadece ham petrol (Eğil Tesisi) üretirken, diğeri hem ham petrol hem de doğal gaz (Nusaybin Tesisi) üretmektedir. Numuneler, bir alev iyonizasyon detektörü ve bir termal desorpsiyon ile birleştirilmiş gaz kromatografisi kullanılarak analiz edildi. Analiz sonuçlarına göre ∑_6▒UOB konsantrasyonu Nusaybin Tesisi'nde 15,24 ile 87,64 μg/m3 arasında, Eğil Tesisi'nde ise 7,70 ile 154,35 μg/m3 arasında değişmektedir. Toluen ve m+p ksilen her iki tesiste de baskın türlerdi. Her iki tesiste de UOB'ler çoğunlukla ham petrol üretiminden kaynaklanıyordu ancak Eğil tesisnde araç aktivitesinin etkisi güçlüydü. Ham petrol tanklarının yakınlarındaki noktalarda tespit edilen UOB konsantrasyonu, tesis sınırı üzerindeki noktalarda tespit edilen UOB konsantrasyonuna kıyasla daha yüksekti. Bunun en önemli sebeplerinden bazıları tanklarda oluşan rutin kaçak emisyonlar ve tesis alanındaki sakin rüzgâr koşullarıydı. ∑_6▒UOB'nin ozon formasyon potansiyeli (OFP) Nusaybin Tesisi'nde 297,47 μg/m3, Eğil Tesisi'nde ise 249,25 μg/m3 olarak tahmin edildi. Literatürle karşılaştırıldığında, her iki değer de kentsel alanlar için bildirilenlerden daha yüksekti ancak endüstriyel alanlar ile yaklaşık aynı aralıktaydı. Sağlık riskleri tahminine göre, her iki tesiste de benzene maruz kalma nedeniyle işçiler için olası bir kanser riski mevcuttu. Ayrıca, ∑_6▒UOB'ye maruz kalmayla ilişkili kanser dışı sağlık riski, Eğil tesisinde potansiyel olarak mevcuttu. Nusaybin tesisinde ise kanser dışı sağlık riski ihmal edilebilir düzeydeydi. Bu çalışma, Türkiye'deki ham petrol üretim tesislerinin neden olduğu UOB kirliliği ve sağlık etkilerine ilişkin veri sağlamaya yönelik ilk girişimdir. Buradaki sonuçların, ham petrol üretim tesislerinin hava kalitesi ve iş maruziyeti üzerindeki etkilerinin anlaşılmasını geliştirmesi beklenmektedir.

Özet (Çeviri)

Volatile organic compounds (VOC) cause great concern due to their negative impacts on public health and the environment. Petroleum sector is one of the major sources of VOCs but indispensable part of the economies. Therefore, understanding of VOCs in the sector is important. VOCs with an emphasis on benzene, toluene, ethylbenzene, m+p xylene, o xylene, and 1,3,5-trimethylbenzene were measured at 8 passive sampling points for each of two crude oil production plants in Turkey. While one of the plants only produces crude oil (Egil Plant), the other produces both crude oil and natural gas (Nusaybin Plant). Samples were analyzed using gas chromatography coupled with a flame ionization detector and a thermal desorption. The concentration of ∑_6▒VOC ranged from 15.24 to 87.64 μg/m3 in the Nusaybin Plant, and from 7.70 to 154.35 μg/m3 in the Egil Plant. Toluene and m+p xylene were predominant species in both plants. VOCs mainly were originated crude oil production in both plants but the influence of vehicle activity was strong in the Egil Plant. Routine fugitive emissions and calm wind conditions resulted in higher concentration of VOCs close to crude oil tanks compared to those measured at fencelines. The ozone formation potential (OFP) of ∑_6▒VOC was 297.47 μg/m3 in the Nusaybin Plant, and 249.25 μg/m3 in the Egil Plant. Compared to the literature, the both values were higher from those reported for urban areas but around the same range with those in industrial areas. According to health risk estimation, a possible cancer risk was present for workers due to the benzene exposure in both plants. Moreover, non-cancer health risk associated with the exposure of ∑_6▒VOC was potentially present in the Egil Plant. In the Nusaybin plant, however, non-cancer health risk was negligible. This study was the first attempt to provide data on VOC pollution and health effects caused by crude oil production plants in Turkey. The results here are expected to improve the understanding of the impacts of crude oil production plants on air quality and work exposure.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    23287

    Garzın oil recovery by wag immiscible CO2 flooding

    Su değişimli karışmayan karbondioksit gazı öteleme yöntemiyle garzın ham petrolünün üretimi

    ABDULMAJİD SHAGAN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    1992

    Petrol ve Doğal Gaz MühendisliğiOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    PROF. DR. ENDER OKANDAN

  2. Tez No

    168402

    Ham petrol atmosferik destilasyon kolonu ekserji analizi

    Exergy analysis of crude oil atmospheric distillation column

    ÖMER FARUK DİLMAÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2005

    Kimya MühendisliğiYıldız Teknik Üniversitesi

    Kimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. ESEN BOLAT

  3. Tez No

    919994

    Ham petrol tedarik zincirlerinin optimizasyonuna yönelik çözüm yaklaşımları

    Solution approaches for optimization of crude oil supply chains

    ABDULNASSER MAHMOOD FATAH AL-TEKREETI

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Endüstri ve Endüstri MühendisliğiSelçuk Üniversitesi

    Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ALPER DÖYEN

  4. Tez No

    455721

    Ham petrol, sondaj çamuru ve çamur çukurundan izole edilen mikroorganizmalar ile petrol biyoyıkımının araştırılması

    Investigation of petroleum biodegradation by microorganisms isolated from crude oil, drilling fluids and mud pit

    SEZEN BİLEN ÖZYÜREK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    BiyoteknolojiHacettepe Üniversitesi

    Biyoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. IŞIL SEYİS BİLKAY

  5. Tez No

    414746

    The Effect of oil prices after Iraq War on the industrial production index in Turkey

    Irak Savaşı sonrasında petrol fiyatlarının Türkiye'deki sanayi üretim endeksine etkisi

    ÜMİT LEVENT GÖNCÜ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2015

    Bankacılıkİstanbul Bilgi Üniversitesi

    Bankacılık ve Finans Ana Bilim Dalı

    ÖĞR. GÖR. OKAN AYBAR

Geri Dön