Kronik hepatit B ve C hastalarında interferon-alfa tedavisinin hematolojik yan etkileri
Hematologic side effects of interferon-alfa therapy in chronic hepatitis B and C patients
- Tez No: 88529
- Danışmanlar: PROF. DR. HAKAN ŞENTÜRK
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Gastroenteroloji, Hematoloji, Gastroenterology, Hematology
- Anahtar Kelimeler: Hematokrit, Hepatit B virüsü, Hepatit C virüsü, Hepatit-viral-insan, Lökopeni, Trombositopeni, İnterferonlar, Hematocrit, Hepatitis B virus, Hepatitis C virus, Hepatitis-viral-human, Leukopenia, Thrombocytopenia, Interferons
- Yıl: 1999
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Cerrahpaşa Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET HBV ve HCV tüm dünyada kronik hepatit, siroz ve HSK'nin en önemli nedenlerinden biridir. KHB ve KHC hastalarının tedavisinde sıklıkla kullanılan İFN'nin yan etkilerinden biri de hematolojik sistem üzerine olan etkisi ile ortaya çıkan anemi, lökopeni ve trombositopenilerdir. Biz de çalışmamızda interferonların hematolojik yan etkilerini araştırdık. Bu amaçla İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı, Hepatoloji Bilim Dalı Kronik Hepatit polikliniğinde KHB veya KHC tanısı ile İFN tedavisi gören 86 hasta retrospektif olarak incelendi. Çalışmaya 4-6 ay interferon tedavisi gören ve ilk ay haftalık daha sonra aylık hematokrit, lökosit ve trombosit değerleri bakılan 86 hasta alındı. Bunlardan 30'u (%35) kadın, 56'sı (%65) erkek idi. Hastaların ortanca yaşı 38 (sınırlar: 8-70) olarak bulundu ve bunların 67'si (%78) £50 yaş, 19'u (%22) >50 yaş idi. Çalışmaya alınanların 51 'i (%59) KHB'li, 35'i (%41) KHC'Ii, 45'i (%69) histopatolojik olarak hafıf-orta fibrozisli, 20'si (%31) ileri fibrozisli idi. Bu hastalardan KHB olanlar 9-10 MU, KHC olanlar 3-5 MU İFN, haftada 3 gün, 4-6 ay süreyle almıştı. Tedavi sırasında birinci ay haftalık daha sonra aylık kan sayımı takipleri ile izlenmişti. Bu hastalar tedavi öncesi değerler ve tedavi esnasında saptanan en düşük değerler esas alınarak irdelendi. Bu irdeleme hem genel olarak, hem de gruplar arası karşılaştırmalı olarak yapıldı. İFN tedavisi ile hematokrit, lökosit ve trombosit değerlerinin anlamlı olarak düştüğü görüldü ve bu düşmeler tüm gruplarda (kadın, erkek, KHB, KHC, £50, >50, hafıf-orta fibrozisli, ileri fibrozisli ) her üç parametrede de ( hematokrit, lökosit, trombosit ) çok ileri düzeyde anlamlı (eşli t testi, p< 0,001) idi. Çalışmamızda 6 hastada (%7) hematokrit >%20 düştü. İFN tedavisine başlarken lökopeni ve trombositopenisi olmayan 64 hastanın 38'inde (%59) en az bir hematolojik yan etki (hematokritte £%20 düşme, lökopeni gelişmesi, trombositopeni gelişmesi) gözlemledik. Hastaların 4'ünde (%5) hematolojik yan etkiler nedeniyle doz azaltımı ya da İFN tedavisinin kesilmesi gerekti. 55Maksimal düşmeler yüzde olarak da hesaplandı. Hematocrit %9±6, lökosit %33±17 ve trombosit ise %31±17 oranlarında ortalama düşüş gösterdi (Grafik 1). Bu düşüşlerin kadın ile erkek, B tipi ile C tipi, 50 yaş ve altı ile 50 yaş üstü, hafıf-orta fıbrozis ile ileri fibrozis arasında yapılan karşılaştırılmaları ise her üç parametre (Hematokrit, lökosit, trombosit ) açısından da istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı (eşli t testi, p> 0,05) (Grafik 2-13). Ayrıca İFN tedavisinden önce lökopenik (<4000/mm3) veya trombositopenik (<150000/mm3) olanlarla olmayanların da yüzde olarak maksimal düşmelerinin farklı olup olmadığı araştırıldı. Trombositopenik başlayanlarla normal trombosit sayısıyla başlayanların düşmeleri arasında istatistiksel olarak olarak anlamlı fark bulunmadı (sırasıyla %27±19 ve %32±16) (eşli t testi, p>0,05 ) (Grafik 14). Bununla birlikte trombositopenik olanlarda düşüş yüzdesi daha az oldu. Başlangıçta lökopenik olanlarla olmayanların tedavi sırasındaki düşmeleri karşılaştırıldığında ise istatistiksel olarak çok ileri düzeyde anlamlı fark bulundu (sırasıyla %11±8 ve %34±16 ) (eşli t testi, Mann Whitney-U testi, p<0,001) (Grafik 15). Lökopenik olanlarda düşüş yüzdesi çok daha az oldu. Sonuç olarak, KHB ve KHC'Ii hastaların tedavilerinde en önemli rolü interferonlar oynar. İFN tedavisini en fazla engelleyen yan etkiler lökopeni ve trombositopenidir. Bu yan etkilerin hangi hastalarda daha fazla, hangi hastalarda daha az ve ne kadarında doz azaltımına veya ilacın kesilmesine neden olacağını araştırdığımız bu çalışma ile interferon tedavisi alacak olan hastalara tedaviye başlamadan önce tedavi sırasında beklenen hematokrit, lökosit ve trombosit düşmelerini tahmin için yarar sağlayacak bazı veriler elde edilmiştir. Kronik viral hepatitlerde İFN tedavisi ile yaşamı tehdit eden veya ölümcül hematolojik yan etkiler oluşmadığı sonucuna varılmıştır. 56
Özet (Çeviri)
SUMMARY Hepatit B virus (HBV) and hepatit C virus (HCV) are the most important causes of chronic hepatitis, cirrhosis and hepatocellular carcinoma all over the world. Interferon-a (IFN) is the most effective therapatic agent in the treatment of chronic hepatitis B (CHB) and C (CHC), but it has hematologic side effects like anemia, leukopenia and thrombocytopenia. In this study, we investigated the hematologic side effects of IFN therapy in 86 patients with CHB (59%) or CHC (41%) receiving IFN retrospectively. 56 (65%) of patients were male. The median age was 38 years (range: 8-70). We found statistically significant decreases in hematocrite, leukocyte and thrombocyte values with IFN therapy in all of the patient groups (female-male, CHB- CHC, ^50 years->50 years and mild-moderate fibrosis-severe fibrosis) (paired t test, p<0,001). There were no significant differences between paired patient groups (paired t test, p>0,05). Generally in all the patients the maximum decreases as percentages are in the hematocrite, leukocyte and thrombocyte values were as follows (9±6%, 33±17%, 31 ±17%). There was also no statistically significant difference between the patients who were thrombocytopenic before therapy and were not (27±19% and 32±16) (paired t test, p>0,05). But there was statistically significant difference between the patientes who were leukopenic before therapy and were not (11 ±8% and 34±16%) (paired t test, Mann Whitney-U test, p<0,001). The decrease was more profound in the patients with initial normal leukocyte counts. In 4 (5%) of the patients IFN dose had to be decresed or stopped because of the hematologic side effects. It was concluded IFN-a is safe in doses of treatment of CHB or CHC. 57
Benzer Tezler
- Kronik aktif hepatit B ve C`li hastalarda interferon tedavisinin serum solubl interlökin-2 reseptör düzeylerine etkisi
Başlık çevirisi yok
AHMET BEKTAŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1994
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıAnkara ÜniversitesiDOÇ.DR. SELİM KARAYALÇIN
- Çocukluk çağı hepatit B infeksiyonunda nükleozid analoglarının kullanımı sırasında polimeraz geni mutasyonları
Başlık çevirisi yok
ÖZLEM D. SÜOĞLU
Tıpta Yan Dal Uzmanlık
Türkçe
2001
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEMRA SÖKÜCÜ
- Çocuklarda B ve C hepatitinde alfa-interferon tedavisi sonucu gelişen anti-interferon antikorlarının tedavi başarısına etkileri
Başlık çevirisi yok
BERNA ELKABES
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2000
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Kronik hepatit B'li hastalarda İnterferon Alfa-2A'nın polimorf nüveli lökosit fonksiyonları üzerine etkisinin in vitro ve ex vivo araştırması
In Vitro and ex vivo investigation of the effects of IFN Alpha-2a on PMN functions of patients with chronic hepatitis B
BURÇAK GÜRBÜZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Eczacılık ve FarmakolojiMarmara ÜniversitesiFarmasötik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ÜMRAN SOYOĞUL GÜRER
- İmmün yetmezliği olan hastalarda antibiyotiklerin ve interferon alfa-2a'nın polimorf nüveli lökosit fonksiyonları üzerine etkilerinin in vitro araştırılması
Başlık çevirisi yok
RIZA ADALATİ
Doktora
Türkçe
1999
MikrobiyolojiMarmara ÜniversitesiMikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ADİLE ÇEVİKBAŞ