Doğal afetlerde özel gereksinimli bireylere müdahale kapsamında afad personelinin yeterliliklerine ilişkin görüşlerinin incelenmesi
Investigation of afad personnel's opinions on their competencies within the scope of intervention to individuals with special needs in natural disasters
- Tez No: 873392
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERDAR SÖNMEZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Özel Gereksinimli Birey, AFAD, Doğal Afet, Individuals With Special Needs, AFAD, Natural Disaster
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, doğal afetler sırasında özel gereksinimli bireylere yönelik müdahale süreçlerinde aktif rol alan oluşumlardan Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) personelinin yeterliliklerini incelemektedir. Afetler ve acil durumlar özel gereksinimli bireyler için tipik gelişim gösteren bireylere kıyasla daha olumsuz sonuçlara neden olmaktadır. Afetler ve acil durumlar sırasındaki müdahaleyi daha karmaşık ve zorlu hale getiren bu durum, alanında uzman kişilere olan ihtiyacı artırmaktadır. Bir durum çalışması olarak desenlenmiş olan bu araştırma, Tokat AFAD biriminde görev yapan 35-50 yaş arası 11 erkek personelin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Veriler yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmış ve içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Yüz yüze gerçekleştirilen veri toplama aşamasında görüşmeler araştırmacı tarafından ses kaydına alınmıştır. Görüşmeler sırasında alınan ses kayıtları metne aktarılarak, içerik analizi ile kodlamalar yapılmış ve yapılan kodlamalardan da temalar ve alt temalar elde edilmiştir. Tekrarlı yanıtlar frekans değeri olarak gösterilmiştir. Katılımcıların yanıtları doğrudan alıntılar yapılarak açıklanmıştır. Araştırmanın sonucunda Tokat AFAD personelinin özel gereksinimli bireylere dair sahip oldukları bilgilere ulaşılmıştır. Katılımcıların, özel gereksinimli bireyleri genelleyici bir yaklaşımla ele alarak 'engelli birey' başlığı altında topladıkları görülmüştür. Katılımcılar, özel gereksinimli bireylerin afet ve acil durumlardan sosyal-duygusal olarak daha fazla etkilendiğini belirtmişlerdir. Personelin aldığı eğitimler ve bu eğitimlerin yeterliliğine ilişkin görüşlerinden elde edilen bulgular personelin hâlihazırdaki eğitimlerinin yeterli olmadığını ve güncel eğitimlere olan ihtiyaca dikkat çekmiştir. Katılımcı personel, doğal afet ve acil durumlarda özel gereksinimli bireyleri tanıma sürecinde fiziksel ipuçları ve iletişimden faydalandıklarını ifade etmişlerdir. Katılımcıların çoğu, müdahale uygulamalarında bir bireyin özel gereksinimli olduğuna kanaat getirdiklerinde müdahalelerini daha özenli ve şefkatli bir şekilde uyguladıklarını belirtmişlerdir. İletişim aşamasında ise özel gereksinimli bireylerle daha fazla sözlü iletişimden yararlandıklarını ve çevrelerindeki bakım veren bireylerin bilgilerine başvurduklarını ifade etmişlerdir. Araştırma, afet ve acil durumlarda özel gereksinimli bireylere müdahale stratejilerinin geliştirilmesi için personelin devamlı ve güncel eğitim almasına olan ihtiyacın önemini vurgulamaktadır. Ayrıca, özel gereksinimli bireylere dair farkındalığının artırılmasının AFAD personelinin müdahale uygulamalarını daha etkili gerçekleştirebilmesi açısından önemine dikkat çekilmiştir.
Özet (Çeviri)
This study examines the perceptions of personnel from AFAD, a Turkish organization involved in disaster response for individuals with special needs, regarding their effectiveness in such situations. Disasters and emergencies yield negative consequences not only for individuals with typical development but also for those with special needs. Individuals with special needs are more adversely affected by disasters and emergencies. This makes interventions during disasters and emergencies more complex and challenging, increasing the need for experts in the field. This research, designed as a case study, included 11 male personnel aged between 35 and 50, who are employed by Tokat AFAD. Data were collected using a semi-structured interview form and analyzed through content analysis. Interviews were conducted in person and audio recorded by the researcher. The audio recordings from the interviews were transcribed, repeatedly read, coded, and thematically organized. Frequencies of specific responses were calculated, and direct quotations were used for detailed explanations. Findings revealed that the participating personnel often refer to individuals with special needs under the broad categorization of disability. Participants perceive individuals with special needs as significantly more vulnerable in disaster scenarios, noting various social and emotional challenges faced by individuals with special needs during such crises. Furthermore, the adequacy of training received by AFAD personnel was questioned, with a consensus pointing towards the need for continuous and up-to-date training. In addressing how they recognize individuals with special needs during disaster response, participants stated that they benefited from physical cues and direct communication with the individual. When discussing intervention strategies and communication, personnel emphasized the necessity for careful and informed interaction, indicating the importance of direct verbal communication with individuals with special needs and engagement with their caregivers. In line with the answers of the participants, the study concludes with a recommendation for ongoing training and increased awareness to improve disaster response strategies tailored to the needs of individuals with special needs.
Benzer Tezler
- Okul öncesi eğitim kurumlarında acil durum tatbikat uygulamalarının değerlendirilmesi
Evaluation of emergency drill practices in preschool education institutions
FATMA AYGÜN ÇAKAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
KazalarAmasya Üniversitesiİş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HARUN YAKA
- Ulusal Medikal Kurtarma Ekibinin (UMKE) afet ve acil durumlarda özel gereksinimli bireylere müdahale sürecinin belirlenmesi
Understanding how National Medical Rescue Team (UMKE) deals with individuals with special needs in cases of disaster and emergency
ÖMER FARUK GÖNEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimAnadolu ÜniversitesiÖzel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET YANARDAĞ
DR. ÖĞR. ÜYESİ ERKAN KURNAZ
- Özel gereksinimli öğrencilerin afetlere yönelik ihtiyaçlarının belirlenmesi için özel eğitim öğretmenlerinin görüşlerinin değerlendirilmesi: Nitel bir çalışma
Evaluation of the opinions of special education teachers to determine the needs of students with special needs for disasters: A qualitative study
SULTANAY FATİH
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Halk SağlığıÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiDoğal Afetlerin Risk Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EBRU İNAL ÖNAL
- Özel gereksinimli bireylerin afet okuryazarlığı: Biyoekolojik sistemler kuramına dayalı bir model önerisi
Disaster literacy of individuals with special needs: A model suggestion based on bioecological systems theory
HASAN HÜSEYİN ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BİLAL DUMAN
- Özel gereksinimli bireylerin ailelerine yönelik afet eğitim programı geliştirilmesi, uygulanması ve değerlendirilmesi
Master of science thesis in developing, implementing and evaluating a disaster education program for the families of individuals with special needs
SULTAN ÖRENOĞLU TORAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiDoğal Afetlerin Risk Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TOLGA BEKLER