Yenidoğan yoğun bakım ünitesinde takip edilen preterm bebeklerde metabolik kemik hastalığı gelişimi ve neden olan faktörlerin retrospektif incelenmesi
Development of metabolic bone disease and contributing factors in preterm infants in the neonatal intensive care unit: A retrospective study
- Tez No: 872860
- Danışmanlar: DOÇ. DR. DİDEM ARMAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Prematürite, metabolik kemik hastalığı, el bilek grafisi, kalsiyum, fosfor, çok düşük doğum ağırlıklı infant, Prematurity, metabolic bone disease, hand-wrist radiography, calcium, phosphorus, very low birth weight
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
GİRİŞ: Metabolik kemik hastalığı (MKH), kemik mineralizasyonunun gestasyonel yaş ve doğum ağırlığına göre beklenenden düşük olmasıdır. Düşük gebelik haftası, düşük doğum ağırlığı, uzun süreli diüretik veya deksametazon benzeri ilaç kullanımı, eşlik eden bronkopulmoner displazi (BPD), nekrotizan enterokolit (NEK) gibi komorbiditeler ve uzun süreli total parenteral beslenme (TPB) bildirilen başlıca risk faktörlerindendir. Hastalığın tarama ve tanısı için kesin bir belirtecin olmaması nedeniyle sıklığı hakkında net bir veri bulunmamaktadır. Yenidoğan alanındaki tüm gelişmelere rağmen MKH önemli bir sorun olmaya devam etmektedir. Çalışmamızdaki amacımız hastanemiz yenidoğan yoğun bakım ünitesinde (YYBÜ) en az 4 hafta takip edilen 32 gestasyon haftasından önce ve 1500 gramın altında doğan bebeklerdeki MKH gelişimine neden olabilecek faktörlerin ve tanısında yardımcı olacak ölçütlerin ortaya konulmasıdır. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmaya İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi YYBÜ'de 2018–2022 yılları arasında 32 gestasyon haftasından önce doğan ve/veya doğum ağırlığı <1500 gram olan ve >4 hafta izlemine devam edilen 165 olgu dahil edilmiştir. Bebeğe ve anneye ait demografik ve klinik bilgilerin yanı sıra MKH açısından postnatal 1., 2., 3., 4. haftalarda alınan serum ALP, kalsiyum ve fosfor değerleri kaydedilmiştir. Postnatal 4-6. haftalarda çekilen el bilek grafileri radyoloji uzmanı tarafından değerlendirilerek osteopeni bulguları açısından evrelendirilmiştir. Biyokimyasal MKH (BMKH), 4. haftada bakılan serum ALP seviyesinin 500 IU/L'nin üzerinde saptanması olarak tanımlanmıştır. Radyolog tarafından el bileği grafisinde osteopeni bulguları olan bebekler ise radyolojik metabolik kemik hastalığı (RMKH) olarak kabul edilmiştir. Biyokimyasal MKH ve RMKH olan ve olmayan bebekler istatistiksel olarak kıyaslanmış ve MKH ile ilişkili risk faktörleri ortaya konulmaya çalışılmıştır. BULGULAR: Çalışmamızda hastaların %49,1'i (n=81) kız, %50,9'u (n=84) erkek olarak dağılım gösterdi. Olguların %13,3'ünde (n=22) BMKH, %43,3'ünde (n=58) RMKH, saptandı. Ortalama gestasyon yaşları ve tartıları sırasıyla 28,75±2,54 hafta ve 1146,27±339,79 gram olarak bulundu. Hastaların 1. dakika ortanca APGAR skoru 6 [5-7], xiii 5. dakika ortanca APGAR skoru 7 [6-8] olarak saptandı. Biyokimyasal MKH tanısı alan hastaların gestasyon yaşları, doğum ağırlıkları, 1. ve 5. dakika APGAR skorları BMKH tanısı almayanlara göre daha düşük saptandı (p<0,005). Biyokimyasal MKH tanısı alanlarda tam doz antenatal steroid alma oranları anlamlı şekilde düşük olarak bulundu (p<0.031). Biyokimyasal MKH olgularının ortanca toplam mekanik ventilasyon ve invaziv mekanik ventilasyon destek süresi sırasıyla 55,50 [16,75-75,25] gün, 30,50 [7,75-58,75] gün idi (p=0,006, p=0,001). Benzer şekilde >14 gün mekanik ventilasyon ihtiyacı oranı ve kronik akciğer hastalığı sıklığı daha yüksek bulundu (p=0,027, p=0,003). Biyokimyasal MKH olgularında hem hemodinamik anlamlı patent duktus arteriyozis (PDA) (p=0,020), hem de PDA nedeniyle cerrahi girişim ihtiyacı sıklığının (p=0,029) yüksek olduğu görüldü. Biyokimyasal MKH olan hastaların hastane yatış süresinin daha uzun olduğu saptandı (p=0,049), enteral beslenmeye geçişin daha geç ve total parenteral beslenme (TPB) süresinin daha uzun (p=0,002) olduğu saptandı. Gruplar arasındaki haftalık kalsiyum düzeylerinde anlamlı bir fark saptanmazken (p>0,05), BMKH gelişen olguların postnatal 2., 3., 4. haftalardaki serum fosfor düzeyinin anlamlı düşük olduğu görüldü (p<0,001, p=0,023, p=0,006). Serum ALP değerlerine göre gruplar karşılaştırıldığında postnatal 2., 3., 4. haftalarda BMKH tanılı hastaların ALP değerleri anlamlı yüksek bulundu (p<0,01). Radyolojik MKH tanılı olguların gestasyon yaşlarının daha düşük (p=0.023), tam doz antenatal steroid uygulama sıklığının daha az (p=0.042) ve sepsis sıklığının (p=0,006) ise anlamlı yüksek olduğu saptandı. SONUÇ: Çalışmamızda BMKH sıklığı %13.3 olarak saptanmıştır. BMKH tanılı olguların APGAR skorlarının daha düşük olduğu, uzun süreli ventilasyon desteği ve TPB desteği aldığı, BPD, ROP, PDA ve sepsis gibi komplikasyonların daha sık olduğu gösterilmiştir. Doğum tartısı, hastane yatış süresi, TPB ve invaziv mekanik ventilasyon süresi ve kronik akciğer hastalığı varlığının BMKH gelişimi için bağımsız risk faktörleri olduğu bulunmuştur. Çalışmamızda RMKH sıklığı ise %43.3 olarak saptanmıştır. Radyolojik MKH olan ve olmayan gruplar karşılaştırıldığında osteopeni risk faktörleri açısından gestasyon haftası dışında fark saptanmamıştır. El bilek grafisindeki kemik yoğunluk değişikliklerinin değerlendirilmesi tanı için uygulanabilir ve ulaşılabilir bir yöntem olmasına karşın subjektif bir yöntemdir. Metabolik kemik hastalığının tanısı için daha hassas biyokimyasal belirteçlere ve radyolojik olarak daha objektif kriterlere dayanan sınıflama sistemlerine ihtiyaç vardır.
Özet (Çeviri)
Aim: Metabolic bone disease (MBD) is characterized by bone mineralization that is lower than expected for gestational age and birth weight. Major risk factors include low gestational age, low birth weight, prolonged use of diuretics or medications such as dexamethasone, coexisting conditions like bronchopulmonary dysplasia (BPD) and necrotizing enterocolitis (NEC), and prolonged total parenteral nutrition (TPN). Due to the absence of a definitive marker for the screening and diagnosis of the disease, its exact prevalence is not well known. Despite all advancements in the field of neonatology, MBD remains a significant issue. The aim of our study is to identify factors that may contribute to the development of MBD and to establish criteria that could aid in its diagnosis in infants born before 32 weeks of gestation and weighing less than 1500 grams, who have been followed for at least 4 weeks in the neonatal intensive care unit (NICU) of our hospital. Materials and Methods: The study included 165 cases who were born before 32 weeks of gestation and/or had a birth weight below 1500 grams, and who were followed for more than 4 weeks in the NICU of Istanbul Training and Research Hospital between 2018 and 2022. Demographic and clinical information pertaining to the infants and their mothers, as well as serum ALP, calcium, and phosphorus levels recorded at the 1st, 2nd, 3rd, and 4th postnatal weeks, were documented for the assessment of MBD. Hand-wrist radiographs taken during the 4th to 6th postnatal weeks were evaluated by a radiology specialist and staged for signs of osteopenia. Biochemical MBD was defined as a serum ALP level >500 IU/L at the 4th postnatal week. Infants with osteopenia findings on hand-wrist radiographs were classified as having radiological MBD. Infants with and without biochemical and radiological MBD were statistically compared, and risk factors associated with MBD were investigated. Results: In our study, 49.1% (n=81) of the patients were female, and 50.9% (n=84) were male. Biochemical MBD was detected in 13.3% (n=22) of the cases, and radiological metabolic bone disease (RMBD) in 43.3% (n=58). The mean gestational age and weight of the patients were found to be 28.75±2.54 weeks and 1146.27±339.79 grams, respectively. The median APGAR scores at 1 and 5 minutes were 6 [5-7] and 7 [6-8], respectively. The xvi gestational ages, birth weights, and 1st and 5th minute APGAR scores of the patients diagnosed with BMBD were significantly lower than those without BMBD (p<0.005). The rate of receiving a full dose of antenatal steroids was significantly lower in patients diagnosed with BMBD (p=0.031). The median total duration of mechanical ventilation and invasive mechanical ventilation in BMBD cases were 55.50 [16.75-75.25] days and 30.50 [7.75-58.75] days, respectively (p=0.006, p=0.001). Similarly, the rate of requiring mechanical ventilation for >14 days and the incidence of chronic lung disease were found to be higher (p=0.027, p=0.003). In patients with BMBD, both the incidence of hemodynamically significant PDA (p=0.020) and the frequency of requiring surgical intervention due to PDA (p=0.029) were higher. The hospital stay was found to be longer in patients with BMBD (p=0.049). In the BMBD group, the transition to enteral feeding was delayed, and the duration of TPN was longer (p=0.002). While there was no significant difference in weekly calcium levels between the groups (p>0.05), serum phosphorus levels at postnatal weeks 2, 3, and 4 were significantly lower in patients with BMBD (p<0.001, p=0.023, p=0.006). When the groups were compared based on serum ALP levels, ALP levels were significantly higher in BMBD patients at postnatal weeks 2, 3, and 4 (p<0.01). Patients diagnosed with RMBD had significantly lower gestational ages (p=0.023) and a higher incidence of sepsis (p=0.006). Conclusion: In our study, the frequency of BMBD was found to be 13.3%. It was demonstrated that cases diagnosed with BMBD had lower APGAR scores, required prolonged ventilation support and TPN, and experienced complications such as bronchopulmonary dysplasia (BPD), retinopathy of prematurity (ROP), patent ductus arteriosus (PDA), and sepsis more frequently. Birth weight, length of hospital stay, duration of TPN and invasive mechanical ventilation, and the presence of chronic lung disease were identified as independent risk factors for the development of BMBD. In our study, the frequency of RMBD was found to be 43.3%. When comparing groups with and without RMBD, no differences were found in osteopenia risk factors other than gestational age. Although the assessment of bone density changes in hand-wrist radiographs is a feasible and accessible method for diagnosis, it is subjective. There is a need for more sensitive biochemical markers and classification systems based on more objective radiological criteria for the diagnosis of metabolic bone disease.
Benzer Tezler
- Yenidoğan yoğun bakım ünitesinde takip edilen gestasyonel yaşı 28 hafta ile 37+6 hafta arasında olan prematüre bebeklerin serum kalsiyum, fosfor, magnezyum ve alkalen fosfataz değerlerine etki eden faktörlerin değerlendirilmesi
Evaluation of factors affecting serum calcium, phosphorus, magnesium and alkaline phosphatase values in premature infants with gestational age between 28 weeks and 37+6 weeks followed in the neonatal intensive care unit
HATİCE KÜBRA KONAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OSMAN BAŞTUĞ
- Riskli yenidoğan polikliniğinde takip edilen 34 gestasyonel haftanın altındaki prematüre bebeklerin uzun dönem sonuçlarının değerlendirilmesi.
Evaluation of long term follow up results of premature babies under 34 gestational weeks followed up in the risky newborn clinic
HABİBE YILMAZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERDAR CÖMERT
- Gestasyon yaşı ≤ 32 hafta olan preterm yenidoğanlarda idrar fosfor atılımının kemik mineral eksikliğinin önlenmesinde bir gösterge olarak kullanılması
Başlık çevirisi yok
ASLI DUDAKLI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. ELMAS ZEYNEP İNCE
- Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatri Anabilim Dalı yeni doğan ünitesi beş yıllık prematüre bebek morbidite ve mortalitesi
Morbidity and mortality among premature baby in neonatal unit of pediatrics at Erciyes University Medical Faculty for five years period
REMZİ UĞRAŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2005
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıErciyes ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF.DR. ADNAN ÖZTÜRK
- Ankara Şehir Hastanesi Yenidoğan Yoğun bakım ünitesinde takip edilen preterm yenidoğanlarda intrakraniyal kanamaların sıklığı ve değerlendirilmesi
Frequency and evaluation of intracranial hemorrhages in preterm neonates followed in the neonatal intensive care unit of Ankara City Hospital
İLAYDA ZORLUKUŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CÜNEYT TAYMAN