Farklı sirkadiyan ritimdeki bireylerde egzersiz kapasitesi, denge ve bilişsel fonksiyonların yüz yüze ve tele-değerlendirme yöntemleri ile karşılaştırılması
Comparison of exercise capacity, balance and cognitive functions in individuals with different circadian rhythms with face-to-face and tele-assessment methods
- Tez No: 872444
- Danışmanlar: PROF. DR. NACİYE VARDAR YAĞLI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon, Physiotherapy and Rehabilitation
- Anahtar Kelimeler: Sirkadiyen ritim, Maksimal oksijen tüketimi, Postural denge, Video konferans, Circadian rhythm, balance, cognition, exercise tolerance, physical therapy and rehabilitation, Maximal oxygen consumption, Postural balance, Video conference
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kalp ve Solunum Fizyoterapisi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Kardiopulmoner Rehabilitasyon Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sirkadiyen ritim, organizmaların biyolojik süreçlerini 24 saatlik döngülerle düzenleyen doğal bir saat işlevi görür. Çalışmanın amacı farklı sirkadiyen ritimdeki bireylerin egzersiz kapasitesi, denge ve bilişsel fonksiyonlarını yüz yüze ve teledeğerlendirme yöntemleri ile karşılaştırmak, tele-değerlendirme yönteminin kullanılabilirliğini araştırmaktı. Çalışmaya katılmaya uygun bireylerin sirkadiyen ritimleri Sabahçıl- Akşamcıl Anketi ile belirlendi. Çalışmaya ara tipe sahip olmayan 18-65 yaş arası 62 sağlıklı birey dahil edildi. Katılımcılar 27 sabahçıl tip 35 akşamcıl tip olmak üzere 2 gruba ayrıldı. Fiziksel ve demografik özellikleri kaydedildi. Katılımcıların fiziksel aktivite düzeyi Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi Kısa Formu (IPAQ), yaşam kalitesi değerlendirilmesi EuroQol (EQ-5D-5L) ile yapıldı. Katılımcıların bilişsel fonksiyonları Montreal Bilişsel Değerlendirme Ölçeği (MOBİD), dengeleri Zamanlı Kalk Yürü Testi (ZKYT) ve Tek Bacak denge testi, egzersiz kapasiteleri 6 Dakika Yürüme Testi (6DYT) ve Modifiye Artan Hızda Basamak Testi (MAHBT) ile önce yüz yüze değerlendirildi. Yüz yüze değerlendirmeden sonra bir hafta içerisinde tele-değerlendirme yöntemi ile aynı değerlendirmeler tekrarlandı. Değerlendirmeler sabahçıl gruptaki bireyler için sabah, akşamcıl gruptaki bireyler için öğleden sonra belirlenen bir saatte gerçekleştirildi. Çalışmanın sonucunda hem sabahçıl hem de akşamcıl gruptaki bireylerin yüz yüze ve tele-değerlendirmelerinde IPAQ, EuroQol, MOBİD, tek bacak denge ve ZKYT, MAHBT sonuçlarında anlamlı fark bulunamadı(p>0,05). Sabahçıl bireylerin teledeğerlendirme ile yapılan 6DYT Test Sonrası dispne algılamaları akşamcıl bireylerden daha yüksekti(p<0,05). Her iki grupta yüz yüze ve tele-değerlendirme sonuçlarında 6DYT mesafesi ve 6DYT mesafesi (%) parametrelerinde yüz yüze değerlendirme lehine istatistiki olarak anlamlı fark bulundu(p˂0,05). Akşamcıl bireylerin teledeğerlendirme ile yapılan MAHBT test sonu bacak yorgunluk algılamaları 6 DYT' indekine göre anlamlı derecede yüksekti(p<0,05). Testlerin yüz yüze ve telerehabilitasyon yöntemleri ile sağlıklı kişilerin sirkadiyen ritmiyle uyumlu zaman diliminde karşılaştırılması klinikte ve ev ortamında farklı hasta gruplarında yapılacak olan egzersiz testleri için yol gösterici olacaktır.
Özet (Çeviri)
. The circadian rhythm functions as a natural clock mechanism regulating the biological processes of organisms in 24-hour cycles. The aim of the study was to compare the exercise capacity, balance, and cognitive functions of individuals with different circadian rhythms using face-to-face and tele-assessment methods, and to investigate the usability of tele-assessment method. Individuals suitable for participation in the study had their circadian rhythms determined using the Morningness - Eveningness Questionnaire. 62 healthy individuals aged 18-65 without a intermediate chronotype were included. Participants were divided into 2 groups: 27 morning-types and 35 evening-types. Their physical and demographic characteristics were recorded. Physical activity level was assessed using the International Physical Activity Questionnaire Short Form (IPAQ), and quality of life assessment was done using the Turkish version of the EuroQol (EQ-5D-5L). Participants' cognitive functions were evaluated using the Montreal Cognitive Assessment (MOCA), their balance was assessed using the Timed Up and Go Test (TUG) and Single Leg Stance Test, and their exercise capacities were evaluated using the 6-Minute Walk Test (6MWT) and Modified Incremental Step Test (MIST) in face-to-face assessment initially, and then within one week, using tele-assessment method. Assessments were conducted at a specific morning time for participants in the morning group and at a specific afternoon time for participants in the evening group. At the end of the study, no significant differences were found in IPAQ, EuroQol, MOCA, single leg balance and TUG, MIST results between both morning and evening groups in face-to-face and tele-assessments (p>0.05). Morning individuals had higher dyspnea perception after Tele-assessment 6MWT compared to evening individuals (p<0.05). In both groups, significant differences were found in 6MWT distance, and 6MWT distance (%) parameters in favor of face-to-face assessment compared to tele-assessment (p˂0.05). Evening individuals had significantly higher leg fatigue perception after MIST tele-assessment compared to 6MWT tele-assessment (p<0.05). Comparing the tests with the circadian rhythm-compatible time period using face-to-face and tele-rehabilitation methods will be guiding for exercise tests to be performed in different patient groups in clinical and home settings.
Benzer Tezler
- Günün belli saatlerinde performans ve akut egzersiz sonrası bazı kan parametrelerinin incelenmesi
Investigation of performance and certain blood parameters after acute exercise at different times of the day
ESMA GÜLHAS
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
SporMunzur ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SÜREYYA YONCA SEZER
- Şizofreni tanılı bireylerin, etkilenmemiş kardeşlerinin kronotip tercihi ve psikoz için yüksek risk açısından değerlendirilmesi, psikoz için yüksek risk ile kronotip tercihi ilişkisinin incelenmesi
Evaluation of unaffected siblings of individuals diagnosed with schizophrenia in terms of chronotype preference and high risk for psychosis, examination of the relationship between high risk for psychosis and chronotype preference
ÖZGE GÜCEOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
UZMAN GÜLSÜM ZUHAL KAMIŞ
- Otizm spektrum bozukluğunda clock rs1801260 polimorfizminin incelemesi
Study of the clock rs1801260 polymorphism in autism spectrum disorder
MACOUMBA SISSOKO
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
BiyolojiÜsküdar ÜniversitesiMoleküler Biyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUHSİN KONUK
- Zayıflama diyeti uygulanan obez bireylerde beslenme zamanının sirkadiyen ritim belirteçleri üzerine etkisi
Effect of feeding timing on circadian RHYTHM markers in obese individuals under WEİGHT LOSS DİET
EMEL AYDAN ORAL
Doktora
Türkçe
2022
Beslenme ve DiyetetikBaşkent ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜL KIZILTAN
- Vardiyalı çalışanlarda sirkadiyen ritim, bağırsak mikrobiyotası ve beslenme durumu arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship among circadian rhythm, gut microbiota and nutritional status in shift workers
HANDE MORTAŞ
Doktora
Türkçe
2019
Beslenme ve DiyetetikGazi ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SANİYE BİLİCİ