30-45 yaş kadınlarda kemik yoğunluğu ve metabolik sendrom ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between bone density and metabolic syndrome in women age 30-45
- Tez No: 867002
- Danışmanlar: PROF. DR. ARZU UZUNER
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Kemik Mineral Yoğunluğu, Metabolik Sendrom, DEXA, Femur z-skor, Vertebra z-skor, Bone Mineral Density, Metabolic Syndrome, DEXA, Femur z-score, Vertebra z-score
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve Amaç: Osteoporoz ve metabolik sendrom iki ayrı klinik durum olmakla birlikte her ikisinin de ortaya çıkışı temelde metabolik, endokrinolojik, genetik ve yaşam tarzı ile ilgili faktörlere bağlıdır. Osteoporoz etiyopatogenezi karmaşık bir hastalıktır; çeşitli araştırmalarda metabolik sendromun bileşenleri olan abdominal obezite, dislipidemi, hiperglisemi ve hipertansiyonun kemik mineral yoğunluğu ile ilişkili olduğu ileri sürülmektedir. Ancak yapılan çalışmaların sonuçları halen tartışmalı olup, metabolik sendrom ve kemik mineral yoğunluğu (KMY) arasındaki ilişki net olarak ortaya konulamamıştır. Önceki araştırmalarda, ileri yaş kadınlara odaklanılmıştır; postmenopozal veya senil osteopeoroz varlığından dolayı KMY ve metabolik sendrom ilişkisinde kesin sonuçlara ulaşılamamıştır. Çalışmamızda metabolik sendrom ve kemik mineral yoğunluğu ilişkisini daha iyi görmek için postmenapozal osteoporozu dışlamak amacıyla 30-45 yaş aralığına yöneldik. Menopoz öncesi yaş grubunda Metabolik Sendrom ve Kemik Mineral Yoğunluğu arasında ilişki saptanması durumunda erken müdahale çalışmaları ile kemik yoğunluğunun korunması mümkün olabilir. Amaç: 30-45 yaş kadınlarda Metabolik Sendrom varlığının Kemik Mineral Yoğunluğu ile ilişkisini araştırmaktır. Yöntem: Kesitsel analitik bir çalışmadır. Marmara Üniversitesi Pendik Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde Radyoloji bölümüne başvuran hastalar tarandı; 2022 yılında Dual-Enerji X-ray Absorbsiyometri (DEXA) yaptıran 30-45 yaşlarında 482 kadın tespit edildi. DEXA yaptırmış kadınlardan 276'sının biyokimya testleri (açlık kan şekeri, trigliserit, hdl-kolesterol) vardı. Telefonla aranarak ulaşılan 211 hastadan 28'i cerrahi ya da hormonal nedenlerle menopoza girmiş olduğu için çalışmadan çıkarıldı. Araştırmaya katılmayı kabul eden ve dahil olma kriterlerini karşılayan 183 kadın çalışmaya kaydedildi. Katılımcılardan elektronik ortamda onay alındıktan sonra bu kişilere sosyodemografik özelliklerini, bel çevresini, sigara ve alkol kullanımını, kronik hastalıklarını, kırık öyküsünü, günlük güneşte kalma süresini sorgulayan anket formu uygulandı. Hastane bilgi sisteminden 2022 yılında yapılan DEXA sonuçlarına ve biyokimya testlerine ulaşıldı; açlık kan şekeri, trigliserit ve hdl kolesterol değerleri kaydedildi. Katılımcılara International Diabetes Federation (IDF) kriterleri temel alınarak Metabolik sendrom tanısı konuldu. KMY ile metabolik sendrom bileşenleri ve metabolik sendrom varlığı ilişkisi değerlendirildi. Bulgular: Katılımcıların %8,2(s=15)'sinin femur boynu, %14,2(s=26)'sinin ise vertebra z-skoru ≤-2 idi. Katılımcıların %35(s=64)'inde IDF kriterlerine göre Metabolik Sendrom vardı. Femur ve vertebra z skorları >-2 ve ≤-2 olan gruplarda metabolik sendrom varlığı açısından istatistiksel fark saptanmadı. Metabolik sendromu olan katılımcılarda femur z-skor ortalamaları metabolik sendromu olmayan katılımcılara göre daha yüksek iken(p=0,049); vertebra z-skoru ortalamaları açısından istatiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p=0,911). Femur z-skoru >-2 olan katılımcıların bel çevresi, z-skoru ≤-2 olan katılımcılara göre daha yüksekti (p<0,001) ve femur z-skoru ile bel çevresi değerleri arasındaki korelasyon orta düzeyde, pozitif yönde doğrusal ilişkili bulundu (r=0,312 p<0,01). Vücut kitle indeksi (VKİ) ≥ 30 olan kadınların femur z-skorları ortalaması, VKİ<30 olan kadınlardan istatistiksel olarak anlamlı yüksekti (p= <0,001) ve femur z-skoru ile VKİ arasında orta düzeyde, pozitif yönde korelasyon saptandı (r=0,356 p<0,001). Vertebra z-skoru ilebel çevresi ve VKİ arasında anlamlı korelasyon yoktu. Femur z-skoru ile bel çevresi orta düzeyde, pozitif yönde doğrusal ilişkili bulunurken; femur z-skoru ile MS'nin diğer bileşenleri (açlık kan şekeri, trigliserit, HDL kolesterol, hipertansiyon) arasında anlamlı ilişki saptanmadı. (r=0,312 p<0,01) Sonuç: Femur ve vertebra z skorları >-2 ve ≤-2 olan gruplarda metabolik sendrom varlığı açısından istatistiksel fark saptanmazken; MS' li kadınlarda femur z-skor ortalaması daha yüksekti. Femur z-skoru; bel çevresi ve VKİ ile orta düzeyde, pozitif yönde ilişkili bulundu.
Özet (Çeviri)
Introduction: Although metabolic syndrome and osteoporosis are two separate clinical conditions, the occurrence of both depends mainly on metabolic, endocrinological, genetic and lifestyle-related factors. Various studies suggest that abdominal obesity, dyslipidemia, hyperglycemia and hypertension, which are components of metabolic syndrome, are related to bone mineral density. However, the results of the studies are still controversial and the relationship between metabolic syndrome and bone mineral density (BMD) has not been clearly established. İn this study we focused on the 30-45 age range of women to exclude postmenopausal osteoporosis and better see the relationship between metabolic syndrome and bone mineral density. If a relationship is detected between Metabolic Syndrome and Bone Mineral Density in the pre-menopausal age group, it may be possible to preserve bone density with early intervention studies. Purpose: To investigate the relationship between the presence of Metabolic Syndrome and Bone Mineral Density in women aged 30-45. Method:It is a cross-sectional analytical study. We identified 482 women aged between 30-45 who had Dual-Energy X-ray Absorption (DEXA) in 2022 at Marmara University Pendik Training and Research Hospital. 276 of the women who had DEXA had biochemistry tests (fasting blood sugar, triglyceride, HDL-cholesterol). Of the 211 patients contacted by phone, 28 were excluded from the study because they had entered menopause due to surgical or hormonal reasons. 183 women who agreed to participate in the study and met the inclusion criteria were enrolled in the study. A survey form was applied to these people, asking about their sociodemographic characteristics, waist circumference, smoking and alcohol use, chronic diseases, fracture history, and daily sun exposure. DEXA results and biochemistry tests performed in 2022 were obtained from the hospital information system; Fasting blood sugar, triglyceride and HDL cholesterol values were recorded. Results: Femoral neck z-score was ≤-2 in 8.2% (s=15) and vertebral z-score was ≤-2 in 14.2% (s=26) of the participants. 35% (n=64) of the participants had Metabolic Syndrome according to IDF criteria. No statistical difference was detected in the groups with femur and vertebra z scores >-2 and ≤-2 in terms of the presence of metabolic syndrome. While the average femur z-score in participants with metabolic syndrome was higher than in participants without metabolic syndrome (p = 0.049); no statistically significant difference was detected in terms of vertebra z-score averages (p = 0.911). The waist circumference of participants with femur z-score >-2 was higher than that of participants with z-score ≤-2 (p<0.001), and the correlation between femur z-score and waist circumference values was found to be moderately positively linear (r= 0.312 p<0.01). The mean femur z-scores of women with body mass index (BMI) ≥ 30 were statistically significantly higher than those of women with BMI < 30 (p= <0.001), and a moderately positive correlation was detected between femur z-score and BMI (r=0.356). p<0.001). There was no significant correlation between vertebral z-score and waist circumference and BMI. While femur z-score and waist circumference were found to be moderatelypositive linearly related; no significant relationship was found between femur z-score and other components of MS (fasting blood sugar, triglyceride, HDL cholesterol, hypertension). (r=0.312 p<0.01) Conclusion: While no statistical difference was detected in the groups with femur and vertebra z scores >-2 and ≤-2 in terms of the presence of metabolic syndrome; The mean femur z-score was higher in women with MS. Femur z-score was found to be moderately and positively associated with waist circumference and BMI.
Benzer Tezler
- Metabolik sendromlu postmenopozal kadınlarda diyet ve yaşam tarzı inflamasyon yükünün serum chemerin ve asprosin düzeyleri ile ilişkisi
The relationship between of diet and lifestyle inflammatory burden and serum chemerin and asprosin levels in postmenopausal women with metabolic syndrome
BÜŞRA ÖZYALÇIN
Doktora
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikAnkara Medipol ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEVİN ŞANLIER
- Postmenopozal kadınlarda kemik mineral yoğunluğu ile vücut kompozisyonu ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of body mineral density and body composition and quality of life in postmenoposal women
BURCU KARADAĞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiSelçuk ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KAMİLE MARAKOĞLU
- Menopoz sonrası dönemdeki kadınlarda yüksek şiddetli aralıklı antrenmanın hormonal değişim ve kemik döngüsüne etkisi
The effect of high intensity intermittent training on hormonal changes and bone turnover in postmenopausal women
SELDA YARIŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
SporMarmara ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MERAL KÜÇÜK YETGİN
- Paratiroid hormon yüksekliğinde D vitamin eksikliğinin yeri
The role of vitamin D deficiency in parathyroid hormone excess.
ALMA ASLAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2012
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıHacettepe Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALPASLAN KILIÇARSLAN
- Böbrek nakli hastalarında nakil sonrası kemik mineral yoğunluğu ile K vitamini ilişkisi
The relationship of bone mineral density and vitamin K in renal transplant patients
MERVE ŞENTÜRK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıMarmara Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ARZU VELİOĞLU