Multipl skleroz hastalarında ikili görev performansının düşme riskini öngörme yeteneğinin incelenmesi
Examining the ability of dual-task performance to predict the risk of falling in patients with multiple sclerosis
- Tez No: 862356
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA AYVAT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon, Physiotherapy and Rehabilitation
- Anahtar Kelimeler: Düşme, Multipl skleroz, Çift görev performansı, Falling, Multiple sclerosis, Dual task performance
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Nörolojik Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Nöroloji Fizyoterapistliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Multipl Skleroz hastalarında üst ve alt ekstremitedeki ikili görev becerilerinin düşme riskini öngörme yeteneğinin hasta bakış açısıyla birlikte kapsamlı olarak değerlendirilmesi amacıyla planlandı. Çalışmaya yaş ortalaması 47,43 ± 11,05 yıl olan 49 MS hastası dahil edildi. Hastaların EDSS medyan değeri 2,50 (1-6) olarak belirlendi. Bireylerin demografik bilgileri kaydedildikten sonra, tekli görev değerlendirmesinde alt ekstremite fonksiyonları için Zamanlı Kalk ve Yürü Testi (ZKYT) ve 10 Metre Yürüme Testi (10MYT); üst ekstremite fonksiyonları için 9 Delikli Peg Testi (9DPT) kullanıldı. İkili görevlerde motor ek görev olarak bardak taşıma, bilişsel ek görev olarak fonetik ve anlamsal kelime üretimi ile seri 3 ve seri 7 çıkarma görevleri kullanıldı. Düşme korkusu Uluslararası Düşme Etkinlik Ölçeği (UDEÖ) ve algılanan ikili görev zorlukları Günlük Yaşamda İkili Görev Zorluklarının Etkisi Anketi (GYİGZEA) ile değerlendirildi. Düşmeler 3 ay boyunca düşme günlüğü ile ileriye dönük olarak kaydedildi. Çalışmanın sonucunda; ZKYT+motor (AUC:0,639; Duyarlılık:%60,86; Özgüllük:%75; Kesme değeri:11,19), ZKYT+fonetik (AUC:0,606; Duyarlılık:%66,66; Özgüllük:%60; Kesme değeri:12,12) ZKYT+anlamsal (AUC:0,62; Duyarlılık:%66,66; Özgüllük:%64; Kesme değeri:12,33), 10MYT+fonetik (AUC:0,605; Duyarlılık:%66,66; Özgüllük:%56; Kesme değeri:11,40), 10MYT+seri 3 (AUC:0,613; Duyarlılık:%73,91; Özgüllük:%60; Kesme değeri:11,75) 10MYT+seri 7 (AUC:0,608; Duyarlılık:%69,56; Özgüllük:%60; Kesme değeri:12,17), 9DPT+fonetik (dominant ekstremite AUC:0,608; Duyarlılık:%65,21; Özgüllük:%60; Kesme değeri:34,89; non-dominant ekstremite AUC:0,604; Duyarlılık:%43,47; Özgüllük:%88; Kesme değeri:48,82) 9DPT+anlamsal (dominant ekstremite AUC:0,620; Duyarlılık:%56,52; Özgüllük:%80; Kesme değeri:39,46, non-dominant ekstremite AUC:0,613; Duyarlılık:%73,91; Özgüllük:%56; Kesme değeri:34,73) 9DPT+seri 7 (dominant ekstremite AUC:0,630; Duyarlılık:%72,72; Özgüllük:%56; Kesme değeri:39,01, non-dominant ekstremite AUC:0,629; Duyarlılık:%63,63; Özgüllük:%72; Kesme değeri:50,4) ikili görevlerinin ve GYİGZEA (AUC:0,621; Duyarlılık:%58,33; Özgüllük:%68; Kesme değeri:23) ile UDEÖ (AUC:0,654; Duyarlılık:%79,16; Özgüllük:%56; Kesme değeri:24) ölçeklerinin düşme riskini öngörmede orta düzey ayırt ediciliğe sahip olduğu belirlendi. Tekli ve ikili görev koşulları karşılaştırıldığında, mobiliteyi değerlendiren ZKYT ve 10MYT testlerinin her iki koşulda da düşme riskini ayırt edebildiği; buna karşın üst ekstremiteyi değerlendiren 9DPT'nin tekli görev koşulunda düşme riskini ayırt edemediği, yalnızca ikili görev koşulunda ayırt edebildiği gösterildi. Araştırmamızın sonuçları, MS hastalarında performans temelli yürüme ve üst ekstremite fonksiyonu ikili görev değerlendirmelerinin ve düşme korkusu ile ikili görev zorluklarını değerlendiren öz bildirim ölçeklerinin düşme riskini öngörme açısından anlamlı bir potansiyele sahip olduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
The objective of this study was to comprehensively evaluate the ability of dual-task skills in the upper and lower extremities to predict fall risk from the Multiple Sclerosis patient's perspective. The study included 49 MS patients with a mean age of 47.43 ± 11.05 years. The median EDSS score for the patients was determined to be 3.0 (1-6). Following the recording of participants' demographic information, the Timed Up and Go Test (TUG) and the 10-Meter Walk Test (10MWT) were used for the single-task assessment of lower extremity function; and the 9-Hole Peg Test (9HPT) was used for the single-task assessment of upper extremity function. In dual tasks, cup carrying was used as a motor additional task, and phonetic and semantic word generation along with serial 3 and 7 subtraction tasks were used as cognitive additional tasks. Fear of falling was assessed with the International Falls Efficacy Scale (FES-I), and perceived dual-task difficulties were assessed with the Dual-task Impact on Daily-living Activities (DIDA-Q). Falls were prospectively recorded over 3 months using a fall diary. The results of the study showed that TUG+motor (AUC: 0.639; Sensitivity: 60.86%; Specificity: 75%; Cut-off value: 11.19), TUG+phonetic (AUC: 0.606; Sensitivity: 66.66%; Specificity: 60%; Cut-off value: 12.12), TUG+semantic (AUC: 0.62; Sensitivity: 66.66%; Specificity: 64%; Cut-off value: 12.33), 10MWT+phonetic (AUC: 0.605; Sensitivity: 66.66%; Specificity: 56%; Cut-off value: 11.40), 10MWT+serial 3 (AUC: 0.613; Sensitivity: 73.91%; Specificity: 60%; Cut-off value: 11.75) 10MWT+serial 7 (AUC: 0.608; Sensitivity: 69.56%; Specificity: 60%; Cut-off value: 12.17), 9HPT+phonetic (dominant extremity AUC: 0.608; Sensitivity: 65.21%; Specificity: 60%; Cut-off value: 34.89; non-dominant extremity AUC: 0.604; Sensitivity: 43.47%; Specificity: 88%; Cut-off value: 48.82) 9HPT+semantic (dominant extremity AUC: 0.620; Sensitivity: 56.52%; Specificity: 80%; Cut-off value: 39.46, non-dominant extremity AUC: 0.613; Sensitivity: 73.91%; Specificity: 56%; Cut-off value: 34.73) 9HPT+serial 7 (dominant extremity AUC: 0.630; Sensitivity: 72.72%; Specificity: 56%; Cut-off value: 39.01, non-dominant extremity AUC: 0.629; Sensitivity: 63.63%; Specificity: 72%; Cut-off value: 50.4) for dual tasks and DIDA-Q (AUC: 0.621; Sensitivity: 58.33%; Specificity: 68%; Cut-off value: 23) and FES-I (AUC: 0.654; Sensitivity: 79.16%; Specificity: 56%; Cut-off value: 24) scales were found to have moderate discrimination ability in predicting fall risk. A comparison of single-task and dual-task conditions revealed that the TUG and 10MWT tests, which evaluate mobility, were capable of differentiating fall risk in both conditions. However, the 9HPT, which assesses upper extremity function, could only differentiate fall risk in the dual-task condition, not in the single-task condition. The results of our study indicate that performance-based walking and upper extremity function dual-task assessments in MS patients, and self-report scales assessing dual-task difficulties and fear of falling, have significant potential in predicting fall risk.
Benzer Tezler
- Multiple skleroz hastalarında ikili görevin üst ekstremite fonksiyonlarına etkisi
The effect of dual task on upper extremity functions in multiple sclerosis patients
ASENA ÇAKMAKCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Fizyoterapi ve RehabilitasyonKütahya Sağlık Bilimleri ÜniversitesiFizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EDA ÖZGE OKUR
PROF. DR. SİBEL CANBAZ KABAY
- Multipl skleroz hastalarında serum homosistein düzeyinin kognitif fonksiyonlara etkisinin incelenmesi
Association of blood homocysteine levels with cognitive impairment in patients with multiple sclerosis
TUBA YAZICI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
NörolojiOndokuz Mayıs ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSA KAZIM ONAR
- Multipl skleroz hastalarında motor ve kognitif ikili görevin yürüyüş ve postüral kontrol üzerine etkisi
The effect of motor and cognitive dual task on walking and postural control in multiple sclerosis patients
AYSUN KATMERLİKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
NörolojiHacettepe ÜniversitesiFizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KADRİYE ARMUTLU
DOÇ. DR. HİLAL KEKLİCEK
- Multipl sklerozlu hastalarda denge ile el fonksiyonları, yaşam kalitesi, yorgunluk şiddeti, mobilite ve özürlülük düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of relationship between balance and hand functions, quality of life, fatigue severity, mobility and disability status in patients with multiple sclerosis
ABDULKADİR GÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Fizyoterapi ve RehabilitasyonDokuz Eylül ÜniversitesiNörolojik Fizyoterapi-Rehabilitasyon Bilim Dalı
DOÇ. DR. BİRGÜL BALCI
- Multiple skleroz hastalarının ikili görev sırasındaplantar basınç değişimlerinin incelenmesi: Olgu-kontrol çalışması
Investigation of plantar pressure changes during dual task in individuals with multiple sclerosis: A case-control study
GÜLCAN ASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Fizyoterapi ve Rehabilitasyonİnönü ÜniversitesiFizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BURCU TALU