Altyapı olarak insanlar ve dijital mekânsal genişleme: istanbul'da bir semt pazarı etnografisi
People as infrastructure and digital spatial expansion: an ethnography of street markets in istanbul
- Tez No: 846730
- Danışmanlar: PROF. DR. BEGÜM ÖZDEN FIRAT
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Antropoloji, Şehircilik ve Bölge Planlama, Sosyoloji, Anthropology, Urban and Regional Planning, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Genel Sosyoloji ve Metadoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, İstanbul'un çeper ilçelerindeki pazaryerlerinde gerçekleştirilen etnografik bir araştırmaya dayanmaktadır. İnsanların pazara çıkış anlatılarından ve süreçlerinden hareketle, bu çalışma günümüz İstanbul sakinlerinin karşılaştığı sosyo-ekonomik zorlukları konu edinir. Göç, borçlanma ve batma, işsizlik, emeklilik ve emek süreçleri çerçevesinde, insanların geçimlerini pazara dayandırmalarınnın ardındaki sosyo- ekonomik ve politik süreçleri ele alır. Türkiye'de neoliberal dönüşüm ve ekonomik düzensizlikler bağlamında, pazarların insanlar için bir toplumsal altyapı teşkil ettiğini öne sürüyorum. Bir diğer yandan, tam da bu bağlamın bir sonucu olarak, bu altyapının tam olarak işleyemediği durumları ve pazaryerlerinin daha zorlayıcı hale geldiğini, bedensel ve gündelik zorluklarla birlikte gösteriyorum. Ek olarak, pazarlara girmenin ve pazarlarda kalabilmenin kadınlar açısından çifte zorlu olduğunu, pazarın toplumsal cinsiyetli bir altyapı olduğunu gösteriyorum. Bu zorlukları dengelemeye çalışan insanlar, birtakım doğaçlama pratiği geliştiriyorlar. AbdouMaliq Simone (2004)'i takip ederek bu pratikleri altyapı olarak insanlar yaklaşımı yoluyla anlamaya çalışıyorum. Bu altyapılaşmayı üç veçhede ele alıyorum: Organizasyon, Sirkülasyon ve Emprovizasyon. İnsanların pazarda demirbaşlar, lokomotifler ve düğümler olarak organize olduklarını; altyapı olarak insanlar arasında birtakım bilgilerin, malların, paranın, insanların, işlerin ve şeylerin dolaşımda olduğunu gösteriyorum. Buna ilaveten, altyapılaşma gayretinin, günümüz Türkiye'sinin belirsiz koşullarında doğaçlama çabası olarak okunabileceğini ileri sürüyorum. Son olarak, altyapılaşmanın ve altyapıların yetersiz kaldığı durumlara referansla insanların pazarda gözlemlediğim belirli bir doğaçlama pratiğini; kriptopara altyapıları, sosyal medya platformları ve dijital pazaryerleri dolayımıyla yaratılan dijital mekânsal bir genişlemeyi ele alıyorum.
Özet (Çeviri)
This thesis is grounded in ethnographic research conducted in the marketplaces of a peripheral region of Istanbul. Drawing upon individuals' narratives about their processes of becoming market sellers, this study portrays the socio-economic challenges faced by the contemporary residents of Istanbul. The objective is to analyze the socio-economic and political processes that led people to base their livelihoods on marketplaces, considering factors such as migration, indebtedness, unemployment, retirement, and labor processes. I argue that, in the context of neoliberal transformation and economic instability in Turkey, marketplaces constitute a social infrastructure for the people. However, due to these very processes, the infrastructure falters, and marketplaces become rather challenging, alongside numerous other hardships such as bodily and everyday life processes. Additionally, I argue that entering and establishing resilience in markets pose double challenges for women, given the gendered nature of market infrastructures. To address these challenges, people improvise certain practices. Following AbdouMaliq Simone (2004), I analyze these practices through the perspective of people-as-infrastructure. I examine this infrastructuring in three moments: Organization, Circulation, and Improvisation. I illustrate how people are organized in the marketplace as fixtures, locomotives, and nodes. Furthermore, I demonstrate how specific information, affects, goods, currencies, people, works, and things circulate within this totality of people as an infrastructure pattern. Subsequently, I argue that all these infrastructuring efforts can be viewed as improvisations within the uncertain conditions of contemporary Turkey. Finally, I contend that when people's infrastructural practices are not enough within the framework of neoliberal urbanization and economic policies, individuals improvise: a spatial expansion towards digital spaces occurs through cryptocurrency infrastructures, social media platforms, and digital marketplaces.
Benzer Tezler
- Fake news classification using machine learning and deep learning approaches
Makine öğrenimi ve derin öğrenme yaklaşımlarını kullanarak sahte haber sınıflandırması
SAJA ABDULHALEEM MAHMOOD AL-OBAIDI
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolGazi ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ TUBA ÇAĞLIKANTAR
- Dijitalleşme, kültür ve kentsel mekân etkileşimi: Tasarım kurgusu yaklaşımı
Digitalization, culture and urban space interaction: A design fiction approach
ZEYNEP GÜLCE AYDIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATİH TERZİ
- Placemaking experiences via mobile applications: Case of Levent Square, İstanbul
Mobil aplikasyonlar aracılığıyla yer oluşturma deneyimleri: Levent Meydanı örneği, İstanbul
DENİZ YALÇIN
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiKentsel Tasarım Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İSMAİL EREN KÜRKÇÜOĞLU
- Afet lojistiği kapsamında Bayrampaşa ilçesi analizi
Humanitarian disaster logistics, an analysis of Bayrampasa district
NURİ GENÇAY GENÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEDA KUNDAK
- Bir insan hakkı olarak internete erişim hakkı
The right to internet access as a human right
NEBİLE NUR BÜYÜKOKUROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Hukukİstanbul Medeniyet ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEZEN KAMA IŞIK