Geri Dön

Safha maliyeti ve kok üretiminde bir uygulama

Başlık çevirisi mevcut değil.

  1. Tez No: 8452
  2. Yazar: AYFER BAŞ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. FERYAL BASIK(ORHON)
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: İşletme, Business Administration
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 1989
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Muhasebe Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

ÖZET : Bilindiği gibi işletmelerin üretim faaliyetleri için katlandıkları ve parasal olarak ölçülebilen fedakârlıklar maliyeti oluştururlar. Bu fedakârlıkların detaylandırılması, sınıflandırılması, irdelenmesi maliyet muhasebesi kavramı içerisinde yer alır. Tüm işletmelere uyacak tek bir maliyet sistemi bulmak oldukça zordur. İşletmelerin birim maliyetlerini bulma yön temleri, işletmelerin büyüklüğüne, ürün cinslerine ve üretim yöntemlerine göre değişir. Genellikle de temel olarak sipariş veya safha maliyet sistemi kullanılır. Bazen her ikisi iç içe geçmiş de olabilir. Özellikle sürekli ve benzer birimlerin üretiminin yapıldığı maliyetlerin departmanlar itibarıyla katlanıldığı cam, çimento, demir-çelik gibi ti re tim tesisleri safha maliyetinin uygulandığı sanayi dalı örnekleridir. Kok üretiminden başlayarak sıcak veya soğuk haddelenmiş mamul üretilme sine kadar çeşitli üretim safhalarını içeren entegre demir-çelik üretimi safha maliyet sistemine güzel bir örnektir. Kok fabrikasından üretilen kok bir sonraki üretim safhasında yani yüksek fırınlarda girdi hammadde olacak tır. Yüksek fırından üretilen sıvı pik ise, çelik üretimi için bir hammaddedir. Bir önceki safhanın üretimi, bir sonraki için girdi hammadde veya yarı mamul olmaktadır. Bu işlem sonuç ürün eldesine kadar sürdürülür. Doğal olarak maliyetleme yöntemi de üretim biçimiyle uyum içerisinde olmalıdır. Nitekim entegre demir-çelik tesisinde safha maliyeti kullanılmaktadır. Entegre demir-çelik tesisinde üretimin ilk safhasında yer alan kok fabrikası kömür olarak satın alınan enerjinin de en yoğun olarak tüketildiği bir birimdir. Temel üretimi yüksek fırınlar için gerekli olan kok'u üretmek o- lan bu birimde, kokgazı, katran, benzol, amonyum sülfat gibi yan ürünlerinelde edilmesi birim kok maliyetinin hesaplanmasını karmaşıklaştırmaktaciır. Genellikle bu tali ürünlerin bir kısmı piyasa satış fiyatı üzerinden değer lendirilirken, kokgazı ve katran gibi bir yakıt niteliğine sahip ürünler ise enerji değerlerine göre maliyetlendirilme işlemine dahil edilmektedir ler. Kok maliyetini ve dolayısıyle nihai mamulü etkileyen tali ürün kredi sinin hesaplanması oldukça önemlidir. Birim enerji değerlerine göre hesaplanmaya alınan kokgazı ve katran kredi değerlerinin belirlenmesinde önemli olan nokta birim enerji maliyetinin ne olması gerektiğidir. Bunun için ya üretimin ana girdisi olan kömür değeri ve enerjisi baz alınır ya da kokgazı ve katranın yerdeğiştirebileceği ya - kıt olan fuel-oil değeri ve enerjisi baz alınır. Kömür ve fuel-oil fiatla- rı dünya arz- talep dengesine göre değişim gösterir. Çeşitli kömürlerin kok laştırmada kullanılması kömür enerji değerinin sürekli değişim göstermesi ne yol açar. Fuel-oilin enerji değerinin sabit olması birim enerji maliye tinin hesaplanmasında fuel-oilin baz alınmasını avantajlı kılar. Kömür baz alınarak yapılan hesaplamalarda tali ürün kredisi, fuel oil ba zına göre daha düşük çıkar. Dolayısıyla birim kok maliyeti yüksek olur. Fu el oil baz alındığında ise, tali ürün kredisi yükseldiğinden birim kok ma liyeti de düşük olacaktır. Fakat asıl önemli konu, kokgazı ve katranın te siste fueloili ikame edici yakıt olarak kullanılmalarıdır. Dolayısıyla bun ların kredi değerlerinin hesaplanması için kullanılan birim enerji maliye ti için fuel oilin baz alınması daha doğru olacaktır.

Özet (Çeviri)

Özet çevirisi mevcut değil.

Benzer Tezler

  1. Ücret enflasyonu ve Erzurum ölçeğinde tüketici harcama-gelir ilişkileri

    Başlık çevirisi yok

    M. ENSAR YEŞİLYURT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1995

    EkonomiAtatürk Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. RECEP KÖK

  2. Safha maliyeti sistemi ve F.A. Şirketlerindeki uygulaması

    Phase costing system and a case study in F.A. Company

    HÜSEYİN BERK MUMCU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2000

    İşletmeİstanbul Üniversitesi

    Yönetimde Muhasebe ve Finansal Kontrol Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ERTUĞRUL BURGAZLIOĞLU

  3. Safha maliyeti sistemi ve tekstil sektöründen örnek uygulama

    Başlık çevirisi yok

    UFUK GÖKÇEN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1990

    İşletmeİstanbul Üniversitesi

    DOÇ.DR. HÜLYA TALU

  4. Birleşik ve yan ürünlerde maliyet hesaplama yöntemlerinin TÜPRAŞ`ta uygulanması

    Application of methods of calculation cost of products and by-products in TÜPRAŞ

    GÖKHAN BARAL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2001

    İşletmeDumlupınar Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. HÜSEYİN ERGİN

  5. Ayçiçek yağı sanayi işletmelerinde maliyet muhasebesi düzeni

    Cost accounting system in sunflower oil industry firms

    KIYMET TUNCA ÇALIYURT

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2001

    İşletmeMarmara Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. OSMAN ALTUĞ