Sâdıkî'nin Hadîsü'l-Erba'în'i (İnceleme-çeviri yazılı metin-tıpkıbasım)
Sâdikî's Hadîsü'l-Erba'în (Review-translation written text-like print)
- Tez No: 841279
- Danışmanlar: PROF. DR. NESLİHAN İLKNUR KOÇ KESKİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Hz. Peygamber'e duyulan sevgi ve saygı, onun sözleri ve emirleri anlamına gelen hadislerin toplanarak edebî yazım çerçevesinde gelecek nesillere aktarılması gayesi; Arap, Fars ve Türk edebiyatlarında kırk hadis edebi türünün çok sevilmesini ve bu alanda pekçok örnek verilmesini sağlamıştır. Türk edebiyatında edebiyatında kırk hadis olarak bilinen edebi tür, Arap edebiyatında erbaûn hadîs, Fars edebiyatında çihil hadis adlarıyla anılmıştır. Türk edebiyatındaki ilk kırk hadis, Nehcü'l-Ferâdis'tir. 15.yy.'da Ali Şîr Nevâî'nin Çihil Hadis ve Kemal Ümmî'nin Armağan adlı eserleri bu türün ilk örnekleri arasında yer alır. Fuzûlî ve Nâbî'nin eserleri, kırk hadis edebi türünün en güzel örnekleri arasındadır. Kırk hadis edebi türü İslâmiyetin şartları, ilmin önemi, siyaset, hukuk, içtimaî ve ahlakî hayatın kaideleri gibi birçok konuda insanları bilgilendirmesi sebepleriyle 20.yüzyıla kadar Türk edebiyatında varlığını sürdürmüştür. Bu tez çalışmasında 18.yüzyıl müelliflerinden Sâdıkî'nin, üzerinde akademik çalışma yapılmayan Hadîsü'l-Erba'în adlı eseri ele alınmış, metnin çeviri yazısı yapılarak kapsamlı muhteva incelemesi yapılmıştır. Hadîsü'l-Erba'în'in bilinen tek nüshası İstanbul Üniversitesi Kütüphanesine NEK TY 07174 demirbaş numarası ile kayıtlıdır. 53 varaktan oluşan nüshada farklı nazım şekillerinde 82 manzume vardır. Hadîsü'l-Erba'în, tertip özellikleri bakımından Türk edebiyatındaki kırk hadislerden ayrılır. Eserin giriş kısmında diğer kırk hadis eserlerinin birçoğunda görüldüğü gibi hamdele, salvele, besmele ve sebeb-i telif bölümleri bulunmamaktadır. Ayrıca hadislerin Arapça metinleri de eserde yer almaz. Sâdıkî, hadis metinlerinde geçen konulara göre başlıklar oluşturarak belirli bir tertip esası izlemeden eserini oluşturmuştur. Bu yönüyle eser nasihatname türüne de yaklaşır. Anlaşılır bir üslupla yazan şairin amacının, halkı sünnetler konusunda bilgilendirmek, uyarmak ve dünya hayatının geçiciliğine vurgu yapmaktır. Şairin anlatımında çoğunlukla vaaz verme edası ve bu sebeple edebîliği öncelemediği için de şiirlerinde birçok vezin kusuru da görülür. Sâdıkî'nin kırk hadis harici bir de mürettep olmayan bir Divân'ı mevcuttur. Divân'daki bazı manzumeler de Hadîsü'l-Erba'în'de de yer almıştır.
Özet (Çeviri)
Hz. The aim of collecting hadiths, which mean the love and respect felt for the Prophet, his words and commands, and passing them on to future generations within the framework of literary writing; The forty hadith literary genre became very popular in Arabic, Persian and Turkish literature and many examples were given in this field. The literary genre known as forty hadith in Turkish literature is known as erbaun hadith in Arabic literature and chihil hadith in Persian literature. The first forty hadiths in Turkish literature are Nehcü'l-Ferâdis. In the 15th century, Ali Şîr Nevâî's Çihil Hadis and Kemal Ümmî's Armağan are among the first examples of this genre. The works of Fuzûlî and Nâbî are among the best examples of the forty hadith literary genre. The forty hadith literary genre continued to exist in Turkish literature until the 20th century because it informed people about many issues such as the conditions of Islam, the importance of science, politics, law, and the rules of social and moral life. In this thesis study, the work of Sâdıkî, one of the 18th century authors, called Hadîsü'l-Erba'în, which has not been studied academically, was discussed and a comprehensive content analysis was made by translating the text. The only known copy of Hadîsü'l-Erba'în is registered in the Istanbul University Library with the inventory number NEK TY 07174. There are 82 poems in different verse styles in the copy consisting of 53 pages. Hadîsü'l-Erba'în differs from the forty hadiths in Turkish literature in terms of its compositional features. In the introduction part of the work, there are no hamdela, salvele, basmala and sebeb-i talihi sections as seen in many other forty hadith works. Additionally, the Arabic texts of the hadiths are not included in the work. Sâdıkî created his work without following a certain order by creating titles according to the topics mentioned in the hadith texts. In this respect, the work also approaches the advice genre. The aim of the poet, who writes in an understandable style, is to inform and warn the public about the sunnahs and to emphasize the transience of worldly life. Since the poet mostly uses a preaching tone in his narrative and therefore does not prioritize literary style, many meter defects are seen in his poems. Apart from forty hadiths, Sâdıkî also has an unscripted Divan. Some of the poems in Divan were also included in Hadîsü'l-Erba'în.
Benzer Tezler
- “حاشــية علــى املقــدمات األربــع يف التو ــيح حملمــد بــن عبــدهللا الصــديقيحفيد نثاري ]ت 1188ه-1774م[ دراسة املخطوط واقيقه”
Nessârî'nın torunu Muhammed b. Abdullah es-Sadîkî'nın (Ö. 1188/1774) Hâşiyetü `Ale'lmukaddımâtı'l-Erba`ı Fı't-Tavdîh adlı eseri -araştırma ve tahkik
OMER DHUFAI ARIF
Yüksek Lisans
Arapça
2022
DinKarabük ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KHALED DERSHWİ
- Beyhakî'nin Şuabü'l-İman adlı eserindeki hadisler çerçevesinde imanın yapısı
The structure of faith according to the ahadith in Shuabu'l-İman written by Beyhaqi
TEZCAN TÜRKBEN ÖZYÜREK
- الآيات التي ورد فيها مفهوم النبأ -دراسة بلاغية- / el-Âyâtu'l-leti verade fihâ mefhumu'n-nebe' -dirase belagiyye-
Nebe' kavramın geçtiği âyetler -bir belâgat çalışması- / The verses in which the concept of news is mentioned -rhetorical study-
OSAMAH AKRAM AZEEZ
Yüksek Lisans
Arapça
2022
DinVan Yüzüncü Yıl ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDULBAKİ GÜNEŞ
DR. ÖĞR. ÜYESİ SALEH SAED
- Şiî ve Sünnî düşüncede Hz. Ali algısı -İbn A'sem ve İbn Kesîr örneği-
The perception of Ali in Shiite and Sunnite thought -The case of Ibn 'A'sem and Ibn Kathīr-
FATİH GENÇDOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
DinSüleyman Demirel Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUHAMMET SADIK AKDEMİR
- Aliyyü'l-Kârî'nin Şerhu kitabu'l-fıkhı'l-Ekber'de kullandığı hadislerin kaynakları
Sources of hadiths in which Aliyyü'l-Kârî used "Erhu Kitabi'l-Fikhi'l-Ekber
TUĞBERK UĞURLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
DinEskişehir Osmangazi ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ ÇELİK