Geri Dön

Kronik psikiyatri hastalarının bakım vericilerinin sağlık okuryazarlığı durumlarının belirlenmesi

Determination of health literacy status of caregivers of chronic psychiatric patients

PDF İndir

  1. Tez No: 836717
  2. Yazar: EMİNE İLKÖRÜCÜ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. HAVVA TEL
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Hemşirelik, Psikiyatri, Nursing, Psychiatry
  6. Anahtar Kelimeler: Bakım verenler, Kronik hastalık, Psikiyatrik hastalar, Psikiyatrik hastalıklar, Psikiyatrik hemşirelik, Sağlık okuryazarlığı, Caregivers, Chronic disease, Psychiatric patients, Psychiatric sickness, Psychiatric nursing, Health literacy
  7. Yıl: 2023
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışma, kronik psikiyatri hastalarının bakım vericilerinin sağlık okuryazarlığı durumlarını belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini 15 Mart-15 Eylül 2021 tarihleri arasında Kayseri Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesinin psikiyatri polikliniğine başvuran ve dahil edilme kriterlerini taşıyan 184 bakım verici oluşturmuştur. Araştırmada veriler“Hasta Tanıtım Formu”,“Bakım Verici Tanıtım Formu”ve“Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği”kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde t testi, varyans analizi (ANOVA), Tukey testi, Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis H testi ve Pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Çalışmada bakım verilen hastaların yarıdan fazlası 26-45 yaş arasında ve %51.6'sı erkektir. Bakım vericilerin ise %39.7'si 46-55 yaş arasında ve %61.4'ü kadındır. Bakım vericilerin; hastanın tanısı, daha önce psikiyatri kliniğine yatış durumu, son bir yıl içinde psikiyatri kliniğine yatma durumu ve son bir yılda yatış sayısı değişkenlerine göre sağlık okuryazarlığı ölçek puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu saptanmıştır (p<0.05). Şizofreni tanılı hastaların bakım vericilerinin sağlık okur yazarlığı ölçeğinin değerlendirme alt ölçeği ile toplam ölçek puanı düşüktür. Daha önce psikiyatri kliniğine yatışı olan hastaların bakım vericilerinin sağlık okuryazarlığı ölçeğinin bilgiye erişim ile bilgileri anlama alt ölçeği ve toplam ölçek puanı düşüktür. Psikiyatri kliniğine 6 ay ve üzeri süredir yatışı olmayan hastaların bakım vericilerinin sağlık okur yazarlığı ölçeğinin bilgiye erişim, değerlendirme ile uygulama/kullanma alt ölçek ve toplam ölçek puanı yüksektir. Son bir yıl içinde psikiyatri kliniğine yatışı olmayan hastaların bakım vericilerinin sağlık okur yazarlığı ölçeğinin tüm alt ölçek puanları ve toplam ölçek puanı yüksektir. Yılda bir kez yatışı olan hastaların bakım vericilerinin sağlık okur yazarlığı ölçeğinin uygulama/kullanma alt ölçeği puanı ve toplam ölçek puanı yüksektir. Bakım vericilerin yaş grubu, hastaya yakınlık durumu, cinsiyet, medeni durum, eğitim durumu ve hasta ile birlikte yaşama süresi değişkenlerine göre sağlık okuryazarlığı ölçek puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu saptanmıştır (p<0.05). 26-35 yaş grubundaki ve hastanın çocuğu konumundaki bakım vericilerin bilgileri anlama ve değerlendirme alt ölçek puanları ile toplam sağlık okuryazarlığı puanlarının yüksek olduğu, kadın, bekar ve üniversite mezunu olan bakım vericilerin bilgiye erişim, bilgileri anlama ve değerlendirme alt ölçek puanları ile toplam sağlık okuryazarlığı puanlarının yüksek olduğu ve hasta ile 21 yıldan daha uzun süredir birlikte yaşayan bakım vericilerin ise değerlendirme alt ölçek puanının yüksek olduğu saptanmıştır. Hastaların yaşları ile ruhsal hastalık süresi ve bakım verici ile birlikte yaşanılan süre arasında pozitif yönlü ve orta dereceli bir ilişki, ruhsal hastalık süresi ile bakım vericiyle birlikte yaşanılan süre arasında pozitif yönlü ve güçlü bir ilişki olduğu saptanmıştır. Bakım vericilerin yaşları ile bilgiye erişim, bilgileri anlama ve değerlendirme alt ölçek puanları ve toplam sağlık okuryazarlığı puanı arasında negatif yönlü zayıf bir ilişki olduğu bulunmuştur.

Özet (Çeviri)

This study was conducted as a descriptive study to determine the health literacy status of caregivers of chronic psychiatric patients. The sample of the study consisted of 184 caregivers who applied to the psychiatry outpatient clinic of Kayseri City Training and Research Hospital between 15 March-15 September 2021 and met the inclusion criteria. In the study, Patient Information Form, Caregiver Information Form and Health Literacy Scale were used to collect data. T test, analysis of variance (ANOVA), Tukey test, Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis H test and Pearson correlation analysis were used in the analysis of the data. More than half of the patients cared for in the study were between the ages of 26-45 and 51.6% were male. 39.7% of caregivers are between the ages of 46-55 and 61.4% are women. It was determined that there was a statistically significant difference between the health literacy scale scores of the caregivers according to the patient's diagnosis, previous hospitlized to a psychiatry clinic, hospitalization in the last year, and the number of hospitalizations in the last year (p<0.05). The assessment subscale and total scale score of the health literacy scale of caregivers of patients with schizophrenia are low. The health literacy scale of the caregivers of patients who had previously been hospitalized in a psychiatry clinic has low access to information and understanding information subscale and total scale score. The health literacy scale of the caregivers of patients who have not been hospitalized to a psychiatry clinic for 6 months or more has high scores on access to information, evaluation, application/use subscale, and total scale. All subscale scores and total scale scores of caregivers of patients who have not been hospitalized in a psychiatry clinic in the past year are high. The caregivers of patients who are hospitalized once a year have high scores on the application/use subscale and total scale score. It was determined that there was a statistically significant difference between the health literacy scale scores of the caregivers according to the variables of age group, closeness to the patient, gender, marital status, education level, and duration of living with the patient (p<0.05). It was found that caregivers in the 26-35 age group and caregivers who are the children of the patient had high scores for understanding and evaluating information and total health literacy scores. It was determined that female, single and university graduate caregivers had high access to information, understanding and evaluation subscale scores, and total health literacy scores, and caregivers who lived with the patient for more than 21 years had high evaluation subscale scores. It was determined that there was a positive and moderate relationship between the age of the patients and the duration of mental illness and the time lived with the caregiver, and a positive and strong relationship between the duration of mental illness and the time lived with the caregiver. It was found that there was a weak negative correlation between the age of the caregivers and the scores of accessing information, understanding and evaluating information and total health literacy scores.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    471550

    Kanser, şizofreni ve alzheimer hastalarının bakım vericilerinde travma sonrası gelişimin incelenmesi

    Investigation of post-traumatic improvement in caregivers of cancer, schizophrenia and alzheimer's patients

    SEMA TOKER

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2017

    Hemşirelikİstanbul Medipol Üniversitesi

    Hemşirelik Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. SİBEL DOĞAN

  2. Tez No

    629499

    Kronik kalp yetmezliği olan hastaların bakım vericilerinde depresif belirtiler ve karşılıklı bağımlılık

    Depressive symptoms and co-dependency in caregiver of patients with chronic heart failure

    AYŞE YILDIRIM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    HemşirelikMarmara Üniversitesi

    Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SEMRA KARACA

  3. Tez No

    376835

    Psikiyatri hastalarının bakım vericilerinde öfke ve ilişkili faktörler

    Anger and associated factors of the psychiatric patients' caregivers

    AZİME KORKMAZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    HemşirelikAdnan Menderes Üniversitesi

    Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. FİLİZ ADANA

  4. Tez No

    546946

    Şizofreni ve kronik böbrek yetmezliğihasta yakınlarının aile yükü,sosyal destek ve ruhsal iyilik hali açısından karşılaştırılması

    The comparison of caregivers of patients with schizophrenia and crf with regard to family burden, social support and psychological wellbeing

    BURAK KULAKSIZOĞLU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    PsikiyatriAkdeniz Üniversitesi

    Psikiyatri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ BUKET CİNEMRE

  5. Tez No

    870053

    Palyatif bakım hastalarına bakım verenlerde bakım yükü, bakım yüküne etki eden faktörler ve hastanın nütrisyon durumu arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

    Evaluation of caregiver burden, factors affecting caregiver burden, and the relationship between nutritional status of patients in palliative care

    BERFİN MERVENUR GÜRLER ALTUNIŞIK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HİLAL ÖZKAYA

Geri Dön