Rusle toprak kaybı tahmini ve Chelsa küresel iklim tahmini modelleri kullanılarak Kızılırmak havzası'nın 2040-2060 ve 2060-2080 dönemleri toprak erozyonununtahmin edilmesi
Forecasting soil erosion of the Kızılırmak basin for the 2040-2060 and 2060-2080 periods using Rusle soil loss forecast andChelsa global climate forecast models
- Tez No: 836615
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ORHAN METE KILIÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Coğrafya, Geography
- Anahtar Kelimeler: Toprak erozyonu, Kızılırmak Havzası, RUSLE modeli, Chelsa Küresel İklim Tahmin Modeli, Coğrafi Bilgi Sistemleri, Soil erosion, Kızılırmak Basin, RUSLE model, Chelsa Global Climate Prediction Model, Geographic Information Systems
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Coğrafya Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Toprak erozyonu, dünya üzerindeki toprakların zaman içinde rüzgar, su, buz ve insan faaliyetleri gibi etkenlerle kaybına neden olan ciddi bir çevresel sorundur. Bu süreç, tarımsal verimliliği azaltır, su kaynaklarını kirletir, ekosistemlere zarar verir, iklim değişikliğine katkıda bulunur ve insan yerleşimlerini tehdit etmektedir. Toprak erozyonunun önlenmesi ve kontrolü, sürdürülebilir çevresel yönetimin kritik bir parçasıdır. Bu nedenle toprak erozyonunun önemi, dünya çapında doğal kaynakları ve insan yaşamını etkileyen küresel bir sorun olarak vurgulanmaktadır. Bu araştırmada Kızılırmak Havzası'nın güncel ve gelecekteki toprak kayıpları Revize edilmiş toprak kaybı denklemi (RUSLE) kullanılarak mekânsal boyutta tahmin edilmiş ve sürdürülebilir çevresel yönetim için tedbirler tartışılmıştır. İlk olarak RUSLE modeline göre Kızılırmak Havzası'nın güncel toprak kaybı CBS (Coğrafi Bilgi Sistemleri) kullanılarak mekânsal boyutta hesaplanmış, ardından ikinci aşamada ise CCSM-4 iklim modelinin RCP4.5 senaryosu kullanılarak gelecek dönem (2040-2060, 2060-2080) toprak kaybı haritalandırılmıştır. Sonuç olarak çalışma alanında oluşan toprak kayıpları 2020 döneminde yıllık ortalama 0,528 (ton/ha/yıl), 2040-2060 döneminde 0,504 (ton/ha/yıl) ve 2060-2080 döneminde ise 0,482 (ton/ha/yıl) olarak hesaplanmıştır. 2020 ile 2060-2080 dönemleri arasında 0,46 (ton/ha/yıl) bir azalma yaşanmıştır. Bunun sebebi ise CCSM-4 iklim modelinin gelecek dönemleri küresel ısınmadan dolayı yağış miktarındaki azalmayı öngörmesinden kaynaklanmaktadır. Her ne kadar erozyon miktarında bir azalma yaşanacağı tahmin edilse de uzun yıllar yaşanacak toplam erozyon miktarının Kızılırmak Havzası için büyük risk oluşturacağı öngörülmüştür.
Özet (Çeviri)
Soil erosion is a serious environmental problem that causes the loss of soil on Earth over time due to factors such as wind, water, ice and human activities. This process reduces agricultural productivity, pollutes water resources, damages ecosystems, contributes to climate change and threatens human settlements. Prevention and control of soil erosion is a critical part of sustainable environmental management. The importance of soil erosion is therefore highlighted as a global problem affecting natural resources and human life worldwide. In this research, current and future soil losses of the Kızılırmak Basin were estimated at a spatial scale using the Revised Soil Loss Equation (RUSLE) and measures for sustainable environmental management were discussed. Firstly, according to the RUSLE model, the current soil loss of the Kızılırmak Basin was calculated on a spatial scale using GIS (Geographic Information Systems), and then in the second stage, the future soil loss was mapped using the RCP4.5 scenario of the CCSM-4 climate model. As a result, the annual average of soil losses in the study area was calculated as 0.528 (ton/ha/year) in the 2020 period, 0.504 (ton/ha/year) in the 2040-2060 period and 0.482 (ton/ha/year) in the 2060-2080 period. There was a decrease of 0.46 (tons/ha/year) between 2020 and 2060-2080. The reason for this is that the CCSM-4 climate model predicts a decrease in the amount of precipitation due to global warming in the future. Although it is estimated that there will be a decrease in the amount of erosion, it is predicted that the total amount of erosion that will occur for many years will pose a great risk for the Kızılırmak Basin.
Benzer Tezler
- Borçka Barajı Yağış Havzası'nda meydana gelen toprak erozyonu ve sediment veriminin wepp erozyon tahmin modeli ve cbs teknikleri kullanılarak belirlenmesi
Determining soil loss and sediment yield in borçka dam watershed using wepp model and gis techniques
ESİN ERDOĞAN YÜKSEL
Doktora
Türkçe
2015
Ormancılık ve Orman MühendisliğiArtvin Çoruh ÜniversitesiOrman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MEHMET ÖZALP
- Küçük Menderes Havzası'nda toprak erozyon riskinin belirlenmesi ve iklim değişikliğinin toprak erozyonuna olası etkileri
Determination of soil erosion risk in Küçük Menderes Basin and possible effects of climate change on soil erosion
ÖZLEM DÜNDAR TEMUR
- Uzaktan algılama ve coğrafi bilgi sistemleri ile yağış ve rüzgar kaynaklı toprak erozyonu modellemesi
Modeling of soil erosion from rains and wind using remote sensing and geographic information system
AYHAN ÇAMUROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
ZiraatTekirdağ Namık Kemal ÜniversitesiBiyosistem Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELÇUK ALBUT
- Toprak koruma amaçlı yeni bir arazi kullanım planlaması modelinin mikail çayı mikro havzası örneğinde araştırılması
Investigation of a new land use planning model for soil conservation; the case of mikail stream micro-basin example
HALİL AYTOP
Doktora
Türkçe
2021
ZiraatÇukurova ÜniversitesiToprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SUAT ŞENOL
- Söğütlü deresi havzasında erozyon-sel risk haritalarının oluşturulması ve toprak erozyonunun su kalitesine etkileri
Effects of soil erosion on water quality and creating erosion-flood risk maps in söğütlü stream watershed
NECLA KORALAY
Doktora
Türkçe
2022
Ormancılık ve Orman MühendisliğiKaradeniz Teknik ÜniversitesiOrman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖMER KARA