كشف الأسرار وهتك الأستارلجمال الدّين يوسف بن هلال ابن أبي البركات الصَّفَديّ“تحقيق ودراسة - سورة المائدة”
Keşfü'l esrar ve hetkü'l estarcemaleddin Yusuf bin Hilal Bin Ebi'l berekat Es-Safedi“tahkik ve araştırma – maide suresi”
- Tez No: 835826
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ZIAD AL HAJJ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Edisyon kritik, Maide suresi, Tefsiru'l-Kur'an, Edition critique, Maide surah, Tefsiru'l-Kur'an
- Yıl: 2020
- Dil: Arapça
- Üniversite: Jınan Unıversıty (lebanon)
- Enstitü: Yurtdışı Enstitü
- Ana Bilim Dalı: İlahiyat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Hicri 7. yy (m.13), İslam dünyasının buhranlar içinde olduğu, Moğolların başta Bağdat olmak üzere çoğu ilim merkezini yakıp yıktığı dönemdir. Ünlü İslam tarihçisi İbn Esir, eserinde İslam âleminin içinde olduğu buhranlı dönemi şöyle anlatıyor:“Eğer birisi çıkıp derse; 'Hz. Âdem'den bu güne kadar insanlar böyle bir musibetle sınanmadı.' doğru söylemiş olur.”Bu zor şartlar, İslam medeniyetinin her ne kadar diğer medeniyetlerle iletişimini engelleyip ilerlemesini durdurduysa da İslam âlimlerini ilmi çalışmalarından alıkoymadı. Bu ümmet için onlarca eser bırakan âlimlerden biri de tabip Ebû'l Berekât Yûsuf bin Hilâl es-Safedi'dir. Keşfü'l-esrar ve Hetkü'l-estar, -müellifi hakkında fazla malumat bulunmuyor- 7. (m.13.) yüzyılda yaşamış olan tabip, edip, müfessir ve fakih Ebû'l Berekât Yûsuf b. Hilâl es-Safedî (ö. 696/1296) tarafından kaleme alınmış bir Kur'an tefsiridir. Eser, asıl mesleği tabiplik olan, belagat, fıkıh ve kıraatlerde ehil olmasının yanında önceki bazı kutsal kitaplara vakıf, yeri geldiğinde Tevrat'tan iktibas yapan, tefsirde aklın önemini ve taklit karşıtlığını vurgulayan bir müellifin kaleminden çıkmıştır. Başta nesih, müteşabih ve hurûf-u mukattaa olmak üzere bazı Ulûmu'l-Kur'ân konularında müellifin kendine mahsus bir takım kabullerini ihtiva etmesi ve ayetleri bu çerçevede tefsir etmesi onu diğer müfessirlerden ayıran bir özelliktir. Yûsuf bin Hilâl es-Safedi, eserinde tefsircilerin genel kabulünü görmüş olan metotla ayetleri ele alıyor; önce ayetleri ayetlerle tefsir ediyor, sonra hadislerle destekliyor, sonra Arap şiirinden ve belağat metinlerden örnekler veriyor daha sonra kendine has görüşünü açıklıyor. Bu metot, müellifi diğer müfessirlerden temayüz ettiriyor. Ahkâm ayetlerindeyse çokça içtihat etmesi ve daha önce hiçbir mezhepte olmayan bazı görüşler getirmesi, taassup ve taklitçiliği hoş görmemesi eseri daha da kıymetli yapıyor. Biz bu çalışmamızda Keşfü'l-esrar ve Hetkü'l-estar tefsirindeki Maide Suresinin tahkik ve incelemesini yaptık.
Özet (Çeviri)
ملخص القرن السابع الهجري (13م.) هو حقبة الزمنية التي تزاحمت فيها النوائب والأخطار على الأمة الإسلامية. و كانت في هذه الفترة تراكمت هجومات المغول على بلاد الإسلام وتدميرهم و تخريبهم المدن ومراكز العلمية على رأسها مدينة بغداد. يصف المؤرخ الإسلامي الشهير ابن الأثير حال المسلمين في كتابه قائلا :“ من ذا الذي يسهل عليه أن يكتب نعي الإسلام والمسلمين ، ومن ذا الذي يهون عليه ذكر الحادثة العظمى والمصيبة الكبرى التي عمت الخلائق وخصت المسلمين ، فلو قال قائل إن الناس منذ خلق آدم إلى الآن لم يبتلوا بمثلها لكان صادقا. رغم أن الظروف الصعبة التي حالت بين حضارة الإسلام و حضارات الأخرى ولم تكن مانعة على مواظبة العلماء على أن يتركوا لهذه الأمة آثارا قيمة من هؤلاء العلماء الطبيب أبو البركات يوسف بن هلال الصفدي. ليس هناك معلومات كافية عن المؤلف الكتاب ”كشف الأسرار وهتك الأستار" . أبو البركات يوسف بن هلال الصفدي (ت 696/1296). الذي قام بتأليف هذا المؤلف كانت مهنته الأساسية طبابة وكان مختصا في البلاغة والفقه والقراءات ، ولديه معرفة ببعض الكتب المقدسة السابقة ، ويقتبس أحيانًا من التوراة ،وهذا يشير إلى أنه ذو باع طويل في هذا الاختصاص. ويؤكد على أهمية العقل ومعارضة التقليد في التفسير. ومن السمات التي تميزه عن غيره من المفسرين عنده قبول خاص في بعض قضايا في العلوم القرآن ، ولا سيما النسخ والمتشابه وحروف المقطعة، وأنه يفسر الآيات في هذا الإطار. أن المؤلف يوسف بن هلال الصفدي تابع المنهج الصحيح في التفسير الذي رأى القبول عند المفسرين. أولا يفسر الآية بالآيات ، ثم يدعمها بالأحاديث الشريفة ، ثم يستشهد بالشعر العربي، والنصوص البلاغية ، ثم يشرح وجهة نظره.هذا المسلك الذي سلكه المؤلف جعله يتميز من المفسرين الآخرين. إن كثرة الاجتهادات في آيات الأحكام ، وإبداء بعض الآراء التي لم تكن موجودة في أي طائفة من قبل يعزز مكانه العلمي، ولا يسمح التعصب الأعمى والتقليد وهذا الموقف يجعل كتابه أكثر قيمة. في هذه الدراسة ، قمنا بتحقيق و تحليل سورة المائدة في تفسير كشف الأسرار وهتك الأستار.
Benzer Tezler
- كشف الأسرار وهتك الأستارتحقيق ودراسة-سورة الأنعام
Keşfu'l esrar ve hetku'l estar enam suresi (Tahkik- inceleme)
HABİB KILIÇ
- نفائح الأزهار في كشف الأسرار عن الدر المختار لعبد الله بن محمد الحلبي الشهير بابن قضيب البان (ت. 1096/1684) من فصل في مسائل البئر من كتاب الطهارة إلى فصل النية من كتاب الصلاة: دراسة وتحقيقاً
Abdullah b. Muammed el-Halebî'nin Nefâihu'l-ezhâr fî keşfi'l-esrâr ani'd-Dürri'l-muhtâr Adlı Eserinin Tahkik ve Tahlili (Kuyular Bahsinden Niyet Bölümüne Kadar)
MUSTAFA AMEEN KHALAF
Yüksek Lisans
Arapça
2025
DinTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH ERDEM
- نفائح الأزهار في كشف الأسرار عن الدر المختار لعبد الله بن محمد الحلبي الشهير بابن قضيب البان (ت. 1096/1684) من بداية الكتاب إلى فصل في مسائل البئر من كتاب الطهارة: دراسة وتحقيقاً
Abdullah b. Muammed el-Halebî'nin Nefâihu'l-ezhâr fî keşfi'l-esrâr ani'd-Dürri'l-muhtâr Adlı Eserinin Tahkik ve Tahlili (Kitabın Başından Kuyular Bahsine Kadar)
GHAITH AL-TAIE
Yüksek Lisans
Arapça
2025
DinTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH ERDEM
- نفائح الأزهار في كشف الأسرار عن الدر المختار لعبد الله بن محمد الحلبي الشهير بابن قضيب البان (ت. 1096/1684) من باب الوتر حتى باب ما يفسد الصوم: دراسة وتحقيقاً
Muhammed el-Halebî'nin Nefâihu'l-Ezhâr fî Keşfi'l-Esrâr 'ani'd-Dürri'l-Muhtâr Adlı Eserinin Tahkîk ve İncelenmesi (Vitr babından Orucu Bozan Şeyler Babına Kadar)
ABDULRAHMAN BILAL KHALEEL
Yüksek Lisans
Arapça
2026
DinTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ Abdullah ERDEM
- Muhammed el-Halebî'nin Nefâihu'l-Ezhâr fî Keşfi'l-Esrâr 'ani'd-Dürri'l-Muhtâr Adlı Eserinin Tahkîk ve Tahlîli (Faslü'n-niyyet'ten Bâbü'l-vitr'e kadar)
نفائح الأزهار في كشف الأسرار عن الدر المختار لعبد الله بن محمد الحلبي الشهير بابن قضيب البان (ت. 1096/1684) من فصل النية من كتاب الطهارة حتى باب الوتر: دراسة وتحقيقاً
ABDULMALEK AL-HAYANI
Yüksek Lisans
Arapça
2026
DinTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH ERDEM