Vergilendirme yoluyla mülkiyet hakkının ihlaline dair bireysel başvurulara uygulanan ölçülülük denetiminin Anayasa Mahkemesi kararları ışığında analizi
Analysis on proportionality approach of Constitutional Court decisions applied to individual applications regarding violation of property rights through taxation
- Tez No: 834927
- Danışmanlar: PROF. DR. CENKER GÖKER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Ölçülülük, Bireysel Başvuru, Kanunilik, Türk vergi hukuku, Proportionality, İndividual Application, Legality, Turkish tax law
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Ölçülülük ilkesi temel hak ve hürriyetlere yapılan müdahalelere ilişkin evrensel bir sınır olup hem Anayasa Mahkememiz hem de Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi tarafından kararlarında yoğun olarak kullanılmaktadır. Anayasa Mahkememiz 2012 yılından beri gündeminde olan bireysel başvuru yolu vesilesiyle, vergilendirme yoluyla mülkiyet hakkına müdahalede bulunulduğunu iddia eden birçok başvurucunun dosyasını incelemiş, yaşanan ihlalleri bizzat ilgilisinden öğrenerek kararlarını vermiştir. Bireysel başvuru ihlale uğrayan tarafın sorunu bizzat aktardığı bir yöntem olması nedeniyle iptal ve itiraz davalarından çok daha sağlıklı bir bilgi aktarımı olduğu kuşkusuzdur. Anayasa Mahkemesinin müdahalenin ölçülülüğünü denetlediği düşünüldüğünde ihlale dair yaşananların doğrudan ihlali yaşadığını iddia eden tarafça aktarılmasının ne denli değerli bir yöntem olduğu anlaşılmaktadır. Devletin bir hakkı ve aynı zamanda görevi olan vergilendirme yetkisinin kullanımı esnasında mülkiyet hakkına dokunması ve onu zedeleyecek uygulamaların gündeme gelmesi olasıdır. Vergilendirmenin kamuya sağladığı yarar nedeniyle yasaların ve özellikle idarenin takdir yetkisini kullandığı durumların kişi hak ve hürriyetleri ile dengelenmesi çok önemlidir. Anayasa Mahkememizin konuya yaklaşımının birçok noktada Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi uygulamaları ile uyumlu olduğu görülmekte olup çalışmada analizi yapılan belli başlıklar altındaki yaklaşımlarının kamu yararı ile bireyin mülkiyet hakkını dengeleyecek şekilde ele alınması halinde çok daha sağlıklı bir vergisel düzende ilerlenebileceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
The principle of proportionality is a common border with regards to the interventions to fundamental rights and freedoms and is used extensively by both our Supreme Court and the European Court of Human Rights in their decisions. Supreme Court of Turkey has examined the files of many applicants, since 2012, claiming there has been an interference with the right to property through taxation, as a means of individual application and learned the details of violations directly from the person concerned. Since the individual application enables the violated party to personally convey the problem, there is no doubt that it provides a very healthy information flow. Since the Supreme Court supervises about the proportionality of the intervention, it is such a valuable method to directly convey the experiences of the violated party claiming who has experienced the violation. It is very likely for the authorized parties to harm the right to property during the exercise of its taxation authority. Due to the public benefit, it is very important to balance both the regulations and discretion power of administration against the personal rights and freedoms. It is obvious that the approach of our Supreme Court to this issue is to be in harmony with the practices of the European Court of Human Rights. As a side note, we believe that efforts to balance the public interest and individual rights and freedoms will carry us to a much further point in a very short term.
Benzer Tezler
- Türkiye'de vergi kaçakçılığının önlenmesinde vergi denetiminin etkinliğinin sağlanması
Başlık çevirisi yok
METİN ERDEM
- Türkiye'de kurumlar vergisi uygulamasının mali ve ekonomik fonksiyonlarının analizi (1950-1985)
Başlık çevirisi yok
FİKRET BİLA
