Geology and structural control on the Çatalçam (Manisa, Western Türkiye) mineralization
Çatalçam (Manisa, Batı Türkiye) mineralizasyonunun jeolojisi ve yapısal kontrolü
- Tez No: 831559
- Danışmanlar: PROF. DR. NURETDİN KAYMAKCI, DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ İMER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Jeoloji Mühendisliği, Geological Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2023
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Jeoloji Mühendisliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çatalçam Zn-Pb-Au cevherleşmesi Türkiye'nin batısında Sakarya Zonu'nun batı kesiminde yer almaktadır. Sakarya Zonu, verimli maden yatakları sağlayan Laurasia ve Gondwana'nın yakınlaşması sonucu Geç Kretase'den Geç Miyosen'e kadar var olan magmatizmanın etkilediği kesimleri içermektedir. Tektonik olarak Çatalçam, doğu ve batı sınırları kesin olarak belirlenemeyen KKD-GGB yönlü İzmir-Balıkesir Transfer Zonu'nun (IBTZ) batısında yer alır. Çalışma alanında tespit edilen altı birim bulunmaktadır; bu birimler Karakaya Kompleksi, Soma Formasyonu, Terziler Granodiyoriti, Yuntdağ Volkanitleri, Çatalçam Diyoriti ve genellikle cevher içeren damarların çoğuyla aynı doğrultuda olan bazaltik andezit dayklarıdır. Çatalçam Pb-Zn-Au cevherleşmesi Miyosen (17 My) volkanik ve subvolkanik litolojilerde yer alan kuvars-barit-karbonat-sülfit damarları boyunca meydana gelir. Fay yüzeyleri ve damar yüzeylenmeleri yüzey jeokimyasal anormallikleri ile doğru ilişkilidir. Jeokimya sonuçları, çalışma alanının batısında Pb-Zn cevherleşmesine Au cevherleşmesinin eşlik ettiğini, doğusunda ise Pb-Zn anomalisinin hakim olduğunu göstermektedir. Bu fark iki ana fay bölümünün kontrolü ile açıklanmaktadır. Bunlardan ilki, yönelimi IBTZ'nin genel yönelimine karşılık gelen, sondaj verilerinde 100 m'lik düşey ötelenme olarak gözlenen, alanın batıya doğru çökmesine ve doğu bloğunun aşınmasına neden olan batıya eğimli normal P318 fayıdır. Diğeri ise batı sektörü boyunca haritalanan P2 fayıdır. Çatalçam'daki Pb-Zn-Au cevherleşmesine esas olarak volkanik yan kayaçlardaki yaygın arjilik alterasyon eşlik etmekte olup, baskın olarak kuvars-illit-simektit ve değişen miktarlarda klorit ve karbonat bulunmaktadır. Cevherli seviyelerin altında arjilik alterasyon derinlik arttıkça önce kuvars serisite, daha sonra potasik alterasyona geçer. Mineralize damarlar ve breşler değişken miktarlarda pirit, sfalerit, galen, kalkopirit, tetrahedrit ve nadir doğal altın içerir. Baz metallerin bolluğu, Mn-karbonatların varlığı ve cevher topluluğu, Çatalçam'ın zayıf mineralize porfiri Cu cevherleşmesinin altında yatan bir ara sülfidasyon epitermal sistemi olduğunu göstermektedir. Bu cevherleşme tarzı, IBTZ içinde ve çevresinde, genellikle düşük sülfidasyonlu epitermal tarzda olan, bilinen tüm altın bakımından zengin sistemlerden farklıdır.
Özet (Çeviri)
Çatalçam Zn-Pb-Au mineralization is located in the western part of the Sakarya Zone in western Türkiye. The Sakarya Zone includes segments affected by magmatism that existed from the Late Cretaceous to the Late Miocene as a result of the convergence of Laurasia and Gondwana which provided productive mineral deposits. Tectonically, Çatalçam lies to the west of the NNE-SSW-oriented İzmir-Balıkesir Transfer Zone (IBTZ), whose eastern and western borders are not clearly defined. There are six units identified in the study area; these units are Karakaya Complex, Soma Formation, Terziler Granodiorite, Yuntdağ Volcanics, Çatalçam Diorite and basaltic andesite dykes, generally located in the same orientation as most of ore-bearing veins. The Çatalçam Pb-Zn-Au mineralization occurs along quartz-barite-carbonate-sulfide veins hosted in Miocene (17 Ma) volcanic and sub-volcanic lithologies. Fault surfaces and vein exposures correlate well with surface geochemical anomalies. Geochemistry results show that Au mineralization accompanies Pb-Zn mineralization in the west of the study area, while Pb-Zn anomaly is dominant in the east. This difference is explained by control of two main fault segments. The first one is the westward dipping normal P318 fault, whose orientation corresponds to the general orientation of the IBTZ, which caused the western subsidence of the site and erosion of the eastern block, which is observed as a 100 m vertical offset in the drilling data. The other is the P2 fault, mapped along the western sector. Pb-Zn-Au mineralization at Çatalçam is mainly accompanied by widespread argillic alteration in the volcanic wall-rocks with predominant quartz-illite-smectite alongside varying amounts of chlorite and carbonate. Beneath the mineralized levels, argillic alteration transitions first into quartz-sericite and later into potassic alteration with increasing depth. Mineralized veins and breccias contain variable amounts of pyrite, sphalerite, galena, chalcopyrite, tetrahedrite, and rare native gold. The abundance of base metals, presence of Mn-carbonates, and the ore assemblage suggest that Çatalçam is an intermediate-sulfidation epithermal system underlain by a weakly-mineralized porphyry Cu mineralization. This mineralization style differs from all known gold-rich systems in and around the IBTZ, which are generally of low-sulfidation epithermal style.
Benzer Tezler
- İstanbul-Beykoz'un doğusunun jeolojisi ve mesozoyik deformasyonu
The geology of the east of Beykoz (İstanbul): With a special emphasis on the mesozoic deformation
TURGUT GÜRER
Yüksek Lisans
Türkçe
2002
Jeoloji Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BORİS NATALİN
- Keban (Elazığ) Doğu Fırat Kebandere civarı bakır oluşuklarının jeolojisi, kökeni ve ekonomik önemi
Geology, origin and economic importance of the copper mineralization of Keban (Elazığ) east euphrates Keban Dere area
LEYLA KALENDER
Doktora
Türkçe
2000
Jeoloji MühendisliğiFırat ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. ŞAHİN HANELÇİ
- Gökova ve Saros körfezlerinin aktif tektonizmalarının sismik yansıma verileri ile incelenmesi
Investigation on the active tectonism in the gulfs of Gökova and Saros by means of multi-channel seismic reflection data
HÜLYA KURT
- Long term deformation and earthquake history of the Ovacik fault (Eastern Turkey): Implications and contributions to the intra-plate deformation of Anatolia
Ovacık fayı'nın uzun süreli deformasyonu ve deprem tarihçesi: Anadolunun levha-içi deformasyonuna etkisi ve katkısı
MÜGE YAZICI
Yüksek Lisans
İngilizce
2018
Jeoloji Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BORİS NATALIN
DR. ÖĞR. ÜYESİ CENGİZ ZABCI
- Structural controls on Kızıldere geothermal field, Denizli-Turkey
Kızıldere jeotermal sahasının yapısal kontrolü, Denizli-Türkiye
BAYKAN AKSU
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
Jeoloji MühendisliğiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURETDİN KAYMAKCI
DOÇ. DR. BORA UZEL