Elektif sezaryen vakalarında cerrahi sonrası hızlandırılmış iyileşme (enhanced recovery after surgery; ERAS) protokolünün, postoperatif iyileşme süreçlerine, postpartum uyku kalitesine ve postpartum depresyona etkisi
The effect of enhanced recovery after surgery(ERAS) protocol on postoperative recovery processes, postpartum sleep quality and postpartum depression in elective cesarean secti̇on cases
- Tez No: 830769
- Danışmanlar: DOÇ. DR. DEHA DENİZHAN KESKİN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Kadın Hastalıkları ve Doğum, Obstetrics and Gynecology
- Anahtar Kelimeler: ERAS, ERAS-CD, VAS, ASİİ, EPDÖ, PUKİ, Depresyon-postpartum, ERAS protokolü, Postoperatif dönem, Sezaryen operasyonu, Uyku kalitesi, Yara iyileşmesi, ERAS, ERAS-CD, VAS, PoRI, EPDS, PSQI, Depression-postpartum, ERAS protocol, Postoperative period, Cesarean section, Quality of sleep, Wound healing
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ordu Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş: Çalışmamızda; elektif sezaryen vakalarında, ERAS-CD (Cerrahi Sonrası Hızlandırılmış İyileşme-Sezaryen Doğumda) protokolü uygulamanın cerrahi sonrası erken dönemde iyileşmeye, postoperatif ağrı skoruna, postpartum uyku kalitesine ve postpartum depresyona etkisini değerlendirmek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Ordu Üniversitesi Tıp Fakültesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Kliniğine 15 Aralık 2022 ve 15 Mayıs 2023 tarihleri arasında başvurup sezaryenle doğum yapmış, çalışmaya dahil edilme kriterlerini karşılayan 294 hasta (147 ERAS-CD protokolü ve 147 standart perioperatif bakım protokolü) dahil edilmiştir. Hastalar; demografik özellikleri, preoperatif/intraoperatif/postoperatif klinik ve laboratuvar parametreleri, bulantı/kusma durumu, emzirme/mama desteği durumu, postoperatif ağrı, postpartum uyku kalitesi ve postpartum depresyona yatkınlıkları açısından değerlendirilmiştir. Bulgular: ERAS-CD protokolü grubu ile kontrol grubu benzer demografik özellikler, gravide ve parite sayılarına sahiptir (p>0.05). Gebelik haftası, bebek doğum ağırlığı, APGAR 1. ve 5.dakika skor ortalamaları yönünden gruplar arasında istatistiksel olarak fark saptanmamıştır (p>0.05). ERAS-CD protokolü grubunda intraoperatif verilen sıvı ve Fentanyl® miktarı daha az olarak saptanırken (p<0.001, p<0.001), Dormicum® ve Efedrin® miktarı daha fazla olarak bulunmuştur (p<0.001, p<0.001). İntraoperatif sistolik ve diyastolik kan basıncı ortalamaları ERAS-CD protokolü grubunda daha yüksektir (p<0.001, p<0.001). İntraoperatif bulantı ve kusma ERAS-CD protokolü grubunda daha az izlenmiştir (p=0.006, p=0.017). Postoperatif 6. ve 24.saat glukoz değeri ile postoperatif 24.saat albümin değeri ERAS-CD protokolü grubunda daha yüksektir (p<0.001, p<0.001, p=0.031). Hastaların klinik seyirlerine bakıldığında; total sonda ile üriner drenaj, total açlık ve postoperatif gaz iv deşarj süresi ve taburculuğa hazır hissedilen süre ERAS-CD protokolü grubunda daha kısadır (p<0.001, p<0.001, p<0.001, p<0.001). ERAS-CD protokolü grubunda emzirme oranı daha yüksek ve mama desteği ihtiyacı daha az olarak saptanmıştır (p=0.021, p=0.003). Postoperatif VAS skorları ve şiddetli ağrı skorları ERAS-CD protokolü grubunda bütün komponentlerde daha düşük bulunmuştur (p <0.001). Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi (PUKİ) total skoru, uyku süresi ve alışılmış uyku etkinliği alt bileşenleri skorları ERAS-CD protokolü grubunda anlamlı olarak daha az bulunmuştur (p=0.005, p=0.004, p=0.016). Ameliyat Sonrası İyileşme İndeksi (ASİİ) toplam skoru, bağırsak semptomları ve genel semptomlar alt bileşenleri skorları ERAS-CD protokolü grubunda istatiksel olarak anlamlı düzeyde daha azdır (p=0.041, p=0.020, p=0.045). Edinburgh Postpartum Depresyon Ölçeği (EPDÖ) skoru ve depresyona yatkınlık skoru (EPDÖ skoru≥13) ERAS-CD protokolü grubunda daha düşük olarak saptanmıştır (p<0.001, p<0.001). Sonuç: Literatürün geneli ile uyumlu olarak mevcut çalışma verileri neticesinde sezaryen doğumda ERAS-CD protokolü uygulamanın preoperatif, intraoperatif ve postoperatif sonuçlar üzerinde olumlu etkileri bulunduğu sonucuna varılmıştır. Özet olarak; çalışmamızda ERAS-CD protokolünün klinik iyileşme sürecini hızlandırdığı, postoperatif ağrıyı azalttığı, taburculuğu kolaylaştırdığı, postpartum uyku kalitesini pozitif yönde etkilediği ve postpartum depresyona yatkınlığı azalttığı sonuçlarına ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
Introduction: The aim of this study is to evaluate the effect of ERAS-CD (Enhanced Recovery After Surgery- Cesarean Delivery) protocol on early recovery after surgery, postoperative pain score, postpartum sleep quality and postpartum depression in elective cesarean section cases. Materials and Methods: The study included 294 pregnant women, who applied to Ordu University Medical Faculty Education and Research Hospital Department of Obstetrics and Gynecology and delivered by cesarean section between 15 December 2022 and 15 May 2023, and met the inclusion criteria of the study. Two groups were formed, each of included 147 randomly selected patients who received ERAS-CD protocol care or standard perioperative care. The patients were evaluated by using demographic characteristic properties, perioperative clinical and laboratory parameters, nausea and vomiting status, postoperative pain, breastfeeding ability, baby's need for formula, postpartum sleep quality and susceptibility to postpartum depression. Results: The ERAS-CD protocol group and the control group had similar demographic characteristics, gravida and parity numbers (p>0.05). There was no statistical difference between the groups in terms of gestational week, baby birth weight, APGAR 1st and 5th minute score averages (p>0.05). In the ERAS-CD protocol group, the amount of intraoperative fluid and Fentanyl® administered was less (p<0.001, p<0.001), while the amount of Dormicum® and Ephedrine® was higher (p<0.001, p<0.001). The mean intraoperative systolic and diastolic blood pressures were higher in the ERAS-CD protocol group (p<0.001, p<0.001). Intraoperative nausea and vomiting were less common in the ERAS-CD protocol group (p=0.006, p=0.017). Postoperative 6th and 24th hour glucose values and postoperative 24th hour albumin values were higher in the ERAS-CD protocol group (p<0.001, p<0.001, p=0.031). Considering the clinical course of the patients; duration of urinary drainage with catheter, total hunger time, postoperative gas discharge time and time to feel ready for discharge were shorter in the ERAS-CD protocol group (p<0.001, p<0.001, p<0.001, p<0.001). In the ERAS-CD group, the breastfeeding rate was higher and the need for formula support was less (p=0.021, p=0.003). Postoperative VAS scores and severe pain scores were lower in all components in the ERAS-CD group (p <0.001). Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) total score, sleep duration and habitual sleep efficiency subcomponents scores were significantly lower in the ERAS-CD group (p=0.005, p=0.004, p=0.016). Postoperative Recovery Index (PoRI) total score, bowel symptoms and general symptoms subcomponents score were statistically significantly lower in the ERAS-CD group (p=0.041, p=0.020, p=0.045). Edinburgh Postpartum Depression Scale (EPDS) score and depression susceptibility score (>13) were found to be lower in the ERAS-CD group (p<0.001, p<0.001). Conclucion: Consistent with the general literature, as a result of the available study data, it was concluded that the application of the ERAS-CD protocol in cesarean section has positive effects on preoperative, intraoperative and postoperative outcomes. In summary; we concluded that the ERAS-CD protocol accelerates the clinical recovery process, reduces postoperative pain, facilitates discharge, positively affects postpartum sleep quality and reduces susceptibility to postpartum depression.
Benzer Tezler
- Elektif sezaryen vakalarında uterin atoni gelişen ve gelişmeyen hastalarda serum kalsiyum düzeylerinin karşılaştırılması
Comparison of serum calcium levels in patients with in uterine atony in elective cesarean
AYŞEGÜL ÖZCAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Kadın Hastalıkları ve DoğumNecmettin Erbakan ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KAZIM GEZGİNÇ
- Spinal anestezi uygulanan sezaryen vakalarında 15º sol lateral eğime eklenen bacak elevasyonunun maternal hipotansiyon ve yenidoğan üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması
Comparison about maternal hypotension and effects on the newborn in cesarean section cases whi̇ch are under spinal anesthesia and 15º left lateral tilt also adding leg elevation
FEYZA BOLCAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
Anestezi ve ReanimasyonKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiAnesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. AYKUT URFALIOĞLU
- Plasenta previa olgularında risk faktörleri ve perinatal sonuçların değerlendirilmesi
Evaluation of the placenta previa case and risk factors perinatal outcome
HİDAYET YENİOCAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
Kadın Hastalıkları ve DoğumCumhuriyet ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MERAL ÇETİN
- Elektif sezaryen seksiyo vakalarında genel ve spinal anestezinin hasta memnuniyeti açısından karşılaştırılması
Comparing general and spinal anesthesia in terms of patient satisfaction in elective cesarean surgery
CENGİZHAN YAVUZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
Anestezi ve ReanimasyonKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiAnesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. GÖKÇE GİŞİ
- Spinal anestezi yapılan sezaryen vakalarında göbek çevresi ve columna vertebralis uzunluğunun intraoperatif hipotansiyon ile ilişkisi
The relationship between abdominal circumference and columna vertebralis length with intraoperative hypotension in cases of cesarean section undergoing spinal anesthesia
BAHAR USLU BAYHAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Anestezi ve ReanimasyonSağlık Bilimleri ÜniversitesiAnesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ İHSAN YÜREKLİ