5, 6, 7 ve 8. sınıf Türkçe ders kitabındaki metinlerin ekoeleştirel açıdan incelenmesi
5, 6, 7 and 8th grades examination of texts in the classroom Turkish textbook from an ecocritical point of wiev
- Tez No: 818147
- Danışmanlar: PROF. DR. MUHAMMED EYYÜP SALLABAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Ders kitapları, Edebi metinler, Ekoeleştiri, Ortaokullar, Türkçe dersi, Türkçe eğitimi, Türkçe öğretimi, Çevre sorunları, Textbooks, Literary texts, Ecocriticism, Secondary schools, Turkish lesson, Turkish education, Turkish teaching, Environmental problems
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sanayi devriminin bir çıktısı olarak insanın doğaya bakış açısının değişmesiyle birlikte günümüzde açıkça gözlemlenebilen ve olumsuz etkileri her geçen gün daha çok hissedilen çevre sorunları ortaya çıkmıştır. Çevresel krizlerin küresel boyutlara ulaşması sorunun çözümünü yalnızca doğa bilimlerinde aramanın yetersiz olduğunu göstermiştir. İlk olarak Amerika'da ortaya çıkan ekoeleştiri kuramı; su kaynaklarının azalması, hava sıcaklıklarının mevsim normallerinin üstüne çıkmasıyla birlikte oluşan orman yangınları, sera gazı salınımının öngörülen sınırı geçmesiyle ortaya çıkan hava kirliliği, türlerin yok oluşu, buzulların erimesi, küresel ısınma, kuraklık gibi birçok çevresel probleme edebî metinler ve kültürel öğeler aracılığıyla dikkat çekmeyi amaçlamıştır. Ekoeleştiri kuramına göre edebî metinler; çevre sorunlarının fark edilmesinde, tanımlanmasında ve bu sorunların çözümünde önemli bir rol oynamaktadır. Literatür incelendiğinde ortaokul Türkçe ders kitabındaki metinlerin tamamının ekoeleştirel yönden incelenmesine yönelik bir çalışmanın yapılmadığı görülmüştür. Bu sebeple öğretmenlerin % 94,4 gibi bir oranla en çok kullandığı ders materyali olan ders kitaplarındaki edebi metinlerin ekoeleştiri penceresinden incelenmesi bu araştırmanın amacını oluşturmaktadır. Çalışma kapsamında ekoeleştirel yaklaşımlardan yola çıkılarak ölçütler belirlenmiş, bu ölçütler uzman görüşüne göre düzenlenerek doküman analizine temel teşkil etmiştir. 2022-2023 eğitim-öğretim yılında kullanılan ortaokul (5, 6, 7 ve 8. sınıf) Türkçe ders kitaplarındaki 160 okuma ve dinleme metni doküman analizi yöntemiyle analiz edilmiş, elde edilen bulgular tablolar halinde sunularak yorumlanmıştır. Yapılan inceleme sonucunda 160 metinden 53'ünde ekoeleştirel iletilere yer verildiği belirlenmiş ve ekolojik bir bilinç kazandırmada edebiyatın dönüştürücü işlevinden yeterince faydalanılmadığı görülmüştür.
Özet (Çeviri)
As an outcome of the industrial revolution, with the change in the perspective of people on nature, environmental problems that can be clearly observed today and whose negative effects are felt more and more everyday have emerged. The fact that environmental crises have reached global dimensions has shown that it is insufficient to seek the solution of the problem only in natural sciences. The theory of ecocriticism, which first emerged in the United States, causes many environmental problems such as the decrease in water resources, forest fires caused by the increase in air temperatures above the seasonal normal, air pollution caused by greenhouse gas emissions exceeding the predicted limit, extinction of species, melting of glaciers,global warming drought aimed to draw attention through literary texts play an global elements. According to the theory of ecocriticism literary texts play on important role in recognizing defining and solving environmental problems. When the literature is examined, it is seen that there is no study to analyze all the texts in the secondary school Turkish textbook from an ecocritical perspective. For this reason, the purpose of this research is to examine the literary texts in textbooks, which are the most used course materials by 94,4 % of teachers, from the eco-criticism perspective. Within the scope of the study, criteria were determined based on ecocritical approaches, these criteria were arranged according to expert opinion and formed the basis for document analysis. In the 2022-2023 academic year, 160 reading and listening texts, that were used in secondary school (6th, 7th and 8th grade) Turkish textbooks, were analyized by document analysis method, and the findings were presented in tables and interpreted.As a result of the examination, it was determined that 53 out of 160 texts included ecocritical messages and it was seen that the transformative function of literature was not sufficiently utilized in raising an ecological awareness.
Benzer Tezler
- Ortaokul 5, 6, 7 ve 8. sınıf Türkçe ders kitaplarındaki metinlerin söz sanatları bakımından incelenmesi
Middle school 5, 6, 7 and 8. review of the texts in the class Turkish textbooks in terms of the art of words
MURAT YAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Türk Dili ve EdebiyatıAkdeniz ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EMEL NALÇACIGİL ÇOPUR
- Ortaokul Türkçe ders kitaplarındaki metinlerin PISA ölçütünde metinsellik özelliklerine göre incelenmesi
Examining the texts in the secondary school Turkish textbooks according to the textuality features in PISA criteria
BÜŞRA EVCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET BENZER
- Ortaokul Türkçe ders kitaplarındaki metin ve etkinliklerin tür ile kazanımlar açısından değerlendirilmesi
Evaluation of text and activities in secondary school Turkish textbooks in terms of genre and achievements
VEYSEL ÇETİNKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Eğitim ve ÖğretimVan Yüzüncü Yıl ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET NURİ KARDAŞ
- Ortaokul Türkçe ders kitaplarının sinektik tekniği açısından incelenmesi
A review of secondary school Turkish course books in terms of synectic technique
AYŞEGÜL ERGÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimHatay Mustafa Kemal ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET TEMİZKAN
- Açık öğretim ortaokulu Türkçe ders kitaplarındaki okuma metinlerinin 2019 Türkçe Dersi Öğretim Programı'nda yer alan nitelikler bağlamında incelenmesi
An examination of the reading texts in the open education secondary school Turkish course books in the context of the qualifications in the 2019 Turkish Curriculum
ADEM KAV
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
DilbilimMuş Alparslan ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TEYMUR EROL