Okul müdürlerinin paylaşılan öğretimsel liderlik davranışları ile okul etkililiği ilişkisinde işbirlikçi iklimin aracı rolü: Bir yapısal eşitlik modellemesi
The mediator role of collaborative climate in the relationship between school principals' shared instructional leadership behaviors and school effectiveness: A structural equation modeling
- Tez No: 811751
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ÜMİT DİLEKÇİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Liderlik, Okul etkililiği, Okul yöneticileri, Okul yönetimi, İşbirlikçi iklim, Leadership, School effectiveness, School administrators, School administration, Collaborative climate
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Batman Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada beden eğitimi öğretmenlerinin görüşlerine göre okul müdürlerinin paylaşılan öğretimsel liderlik davranışları ile algılanan okul etkililiği arasındaki ilişkide işbirlikçi iklimin aracı rolü yapısal eşitlik modellemesiyle incelenmiştir. 2022-2023 eğitim ve öğretim yılında Batman ilinde görev yapan 402 beden eğitimi öğretmeni araştırmanın evrenini oluşturmaktadır. Araştırmada evrenin tamamına (n=402) ulaşılması hedeflenmiş ve bu nedenle de örneklem seçim yoluna gidilmemiştir. Beden eğitimi öğretmenlerinin 272'i araştırmaya katılmış olup öğretmenlerin geri dönüş oranı %67,66'dır. Araştırmada veri analizinde SPSS (25) ve AMOS Graphics (24) olmak üzere iki farklı programdan yararlanılmıştır. Betimsel istatistikler, değişkenler arası karşılıklı ilişkiler ve güvenirlik analizleri SPSS (25) programı ile veri toplama araçlarının geçerliliği (DFA), ölçüm modelinin test edilmesi ve yapısal eşitlik analizleri ise AMOS Graphics (24) programı aracılığı ile yürütülmüştür. Öğretmenlerin görüşlerinin saptanmasında ölçme araçlarından alınan puanların aritmetik ortalama (X̄) ve standart sapma (SS) değerleri incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre; öğretmenlerin okul müdürlerinin paylaşılan öğretimsel liderlik davranışlarına, işbirlikçi iklime ve algılanan okul etkililiğine yönelik görüşlerinin katılıyorum düzeyinde olduğu tespit edilmiştir. Öğretmen görüşlerine göre okullarda paylaşılan öğretimsel liderliğinin uygulandığı, işbirlikçi bir iklimin hâkim ve etkililik düzeyinin nispeten yüksek olduğu ifade edilebilir. Araştırmada yer alan değişkenler arasındaki ilişkiler korelasyon analizi ile incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre; okul müdürlerinin paylaşılan öğretimsel liderlik davranışları ile algılanan okul etkililiği arasında; okul müdürlerinin paylaşılan öğretimsel liderlik davranışları ile işbirlikçi iklim arasında ve algılanan okul etkililiği ile işbirlikçi iklim arasında pozitif yönlü, istatistiksel olarak anlamlı ve yüksek düzeyde bir ilişki tespit edilmiştir. Araştırmada yer alan hipotezleri test etmek için ise yapısal eşitlik modelinden yararlanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre; okul müdürlerinin paylaşılan öğretimsel liderlik davranışları, işbirlikçi iklimi ve algılanan okul etkililiğini anlamlı bir şekilde etkilemektedir. Ancak işbirlikçi iklimin algılanan okul etkililiğine olan etkisi istatistiksel olarak anlamlı değildir. Model sonuçlarına göre okul müdürlerinin paylaşılan öğretimsel liderlik davranışlarının, algılanan okul etkililiği üzerindeki etkisinde işbirlikçi iklimin aracı rolü istatiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Elde edilen bulgular alanyazın bağlamında tartışılmış, uygulayıcılara ve araştırmacılara yönelik öneriler geliştirilmiştir.
Özet (Çeviri)
In this study, the mediator role of collaborative climate between shared instructional leadership behaviors and perceived school effectiveness based on school principals' views according to physical education teachers was examined by structural equation modeling. The universe of the research compose of 402 physical education teachers working in Batman in the 2022-2023 academic year. Researcher, aimed to reach whole population (n=402) and therefore, no sampling method was used. In this context, 272 physical education teachers accepted to participate in the research and the return rate of the teachers was 67.66%. In the research, SPSS (25) and AMOS Graphics (24), were used to analyze the data. Descriptive statistics, relationships between variables and reliability analysis were conducted using SPSS (25), whereas, validity of data collection tools (DFA), testing of measurement model and structural equation analysis were carried out by AMOS Graphics (24) program. To determine the opinions of the teachers, the arithmetic mean (X̄) and standard deviation (SD) values obtained from the measurement tools were examined. Based on the findings obtained; It has been figured out that teachers' views on shared instructional leadership behaviors, collaborative climate and perceived school effectiveness of school principals are at the level of“agree”. Additionally, according to teachers' opinions, it can be stated that shared instructional leadership is applied in schools, a collaborative climate observed and the level of effectiveness is relatively high. Correlation analysis conducted to figure out relationships between variables. According to the findings; positive, statistically significant and high level of correlation was found between shared instructional leadership behaviors and perceived school effectiveness, shared instructional leadership behaviors and collaborative climate, and perceived school effectiveness and collaborative climate of school principles. SEM was used to test the hypotheses in the research. According to the results; shared instructional leadership behaviors of school principals affect the collaborative climate and perceived school effectiveness significantly. However, the effect of collaborative climate on perceived school effectiveness is not statistically significant. According to the model results, the mediating role of the collaborative climate in the effect of school principals' shared instructional leadership behaviors on perceived school effectiveness was found to be statistically significant. The findings were discussed in the context of the literature, and suggestions were developed for practitioners and researchers.
Benzer Tezler
- Özel eğitim okulu yöneticilerinin öğretim liderliği davranışları ile öğrenen okul arasındaki ilişki ve bazı değişkenlere göre incelenmesi
The relationship between the teaching leadership behaviours of the managers of a special education school and a learner school and examination according to some variables
BİRCE BAŞTUĞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiEğitim Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NECATİ CEMALOĞLU
- Okul müdürlerinin öğretimsel liderlik davranışları ile sınıf rehber öğretmenlerinin rehberlik uygulamaları arasındaki ilişki
The relationship between the educational leadership behaviors of the school principals and the guidance practices of the class guidance teachers
ERCAN KURT
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Eğitim ve ÖğretimKaramanoğlu Mehmetbey ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CİHAD ŞENTÜRK
- İlköğretim okullarında liderlik kapasitesinin belirlenmesi
Determining leadershgip capacity in primary schools
ALİ ÇAĞATAY KILINÇ
Doktora
Türkçe
2013
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERVET ÖZDEMİR
- Okul yöneticilerinin kullandıkları güç kaynakları ile liderlik stilleri arasındaki ilişki
The relationship between power sources used by school administrators and leadership styles
MUSTAFA TURAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimDokuz Eylül ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEMİHA ŞAHİN
- Resmi liselerde dağıtılmış liderlik ve öğretmen özerkliği ilişkisinin öğretmen görüşlerine göre incelenmesi (Elazığ ili örneği)
A study of the relationship between distributed leadership in official high schools and teacher autonomy based on teachers' opinions (Elazig sample)
SELDA ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Eğitim ve ÖğretimHacettepe ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURAT ÖZDEMİR