Anlam, doğruluk ve zorunluluk üzerine: Quine
On meaning,trurt and necessity: Quine
- Tez No: 807060
- Danışmanlar: PROF. DR. CENGİZ İSKENDER ÖZKAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Felsefe, Philosophy
- Anahtar Kelimeler: Analitiklik, Anlam, Doğruluk, Hakikat, Holizm, Quine, W.V, Zorunluluk, Analyticalness, Meaning, Accuracy, Truth, Holism, Quine, W.V, Necessity
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada Quine'ın“Two Dogmas of Empiricism”adlı makalesinden hareketle klasik analitiklik anlayışına yönelik eleştirileri ele alınmıştır. Quine analitikliğin dayandığı temeller üzerinden geleneksel analitiklik açıklamasını eleştirmiş ve analitiklik tartışmasını zorunluluk ve doğruluk gibi kavramlarla ilişkisi bağlamında yeniden ele almıştır. Felsefe tarihinde ilk kez Kant tarafından sistematik olarak ortaya koyulan analitik- sentetik ayrımı, 19. Yüzyılın ikinci yarısında Frege'nin bu ayrımı dilsel ve mantıksal bir zeminde yeniden tanımlaması ile sorun anlam sorunuyla birlikte ele alınmaya başlanmıştır. Bu yüzden bu çalışmanın birinci bölümünde dilci yaklaşımıyla ön plana çıkan analitik düşünürlerin ve Viyana Çevresi düşünürlerinden Carnap'ın anlam teorisi ele alınmıştır. İkinci bölümde ise söz konusu yargı türlerine dair klasik açıklamalar Quine felsefesi özelinde incelenmiştir. Quine'ın analitik felsefeye ve mantıkçı pozitivizme yönelttiği eleştiriler temelde zorunlu doğru, indirgemecilik anlayışı ve dolayısıyla doğrulamacı anlam görüşüdür. İndirgemecilik anlayışına karşı çıkan Quine, bir önermenin tek başına anlamlı olamayacağını ve önermelerin ancak bir bütün olarak ele alınabileceğini iddia eder. Geleneksel ayrımın anlamları nesnel kendilikler olarak kabul edilmesine dayandığını ileri süren Quine, bu ayrımı geçersiz kılmıştır. Bu yüzden Quine, Kant'tan devralınan analitik-sentetik ayrımını reddederek aynı zamanda klasik epistemoloji anlayışını da reddetmektedir. Bu ayrımları reddediş aynı zamanda bilimin önermeleri ve metafiziksel önermeler arasındaki ayrımı da ortadan kaldıracağından, bilim yapmanın imkanıyla ilgili sorunları da beraberinde getirmektedir. Sonuç bölümünde ise bütüncü anlayışı çerçevesinde bilim yapmanın olanağı ve deneyciliğe karşı pragmatist anlayışına dayanarak Quine'ın anlam görüşü tartışılmıştır.
Özet (Çeviri)
In this study, Quine's criticisms of the classical understanding of analyticity, based on his article“Two Dogmas of Empiricism”, are discussed. Quine criticizes the traditional explanation of analyticity based on its foundations and reconsiders the analyticity debate in the context of its relation to concepts such as necessity and truth. The analytic-synthetic distinction, which was first systematically put forward by Kant in the history of philosophy, was redefined on a linguistic and logical basis by Frege in the second half of the 19th century, and the problem began to be addressed in conjunction with the problem of meaning. Therefore, in the first part of this study, the theory of the meaning of analytical thinkers who stand out with their linguistic approach and Carnap, one of the thinkers of the Vienna Circle, is discussed. In the second part, classical explanations of these types of judgments are analyzed in terms of Quine's philosophy. Quine's criticisms against analytic philosophy and logical positivism are based on the notion of necessary truth, reductionism, and the verificationist view of meaning. Quine, who opposes reductionism, claims that a proposition cannot be meaningful on its own and that propositions can only be considered as a whole. Arguing that the traditional distinction is based on the acceptance of meanings as objective selves, Quine invalidates this distinction. Therefore, by rejecting the analytic-synthetic distinction inherited from Kant, Quine also rejects the classical understanding of epistemology. Since the rejection of these distinctions also eliminates the distinction between the propositions of science and metaphysical propositions, it also raises problems about the possibility of doing science. In the conclusion, the possibility of doing science within the framework of his holistic understanding and Quine's view of meaning, based on his pragmatist understanding against empiricism, is discussed.
Benzer Tezler
- Yapay zekada açıklanabilirlik:şeffaflık ve anlaşılırlık üzerine teorik bir çerçeve
Explainability in artificial intelligence: A theoretical framework on transparency and interpretability
EMİR AYAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Mühendislik BilimleriÜsküdar ÜniversitesiYapay Zeka Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÜRKER TEKİN ERGÜZEL
- Kolluk (jandarma) etik ilkelerinin belirlenmesi ve kurumsallaştırılması
Stating the ethic principles of gendarme and institutionalize
ALİ OSMAN SALIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
İşletmeCumhuriyet Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YAHYA FİDAN
- Avrupa para sisteminin incelenmesi ve Maastricht Anlaşması'nın etkileri
An Analysis of the european monetory system and the effects of the Maastricht Treaty
SEDA SAYINALTIN