Örgütsel yabancılaşma ve tükenmişlik arasındaki ilişkide psikolojik dayanıklılığın rolü
The role of psychological resilience in the relationship between organizational alienation and burnout
- Tez No: 799248
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEÇİL KESKİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Psikolojik dayanıklılık, Psikolojik sağlamlık, Tükenmişlik, Ölçekler, Örgütsel tükenmişlik, Örgütsel yabancılaşma, Hardiness on psychological, Resilience, Burnout, Scales, Organizational burnout, Organizational alienation
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Kültür Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Endüstri ve Örgüt Psikolojisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasının amacı, örgütsel yabancılaşma ve tükenmişlik arasındaki ilişkiyi ve bu ilişkide psikolojik dayanıklılığın rolünü incelemektir. Araştırmanın örneklemini, kolayda örnekleme metoduyla hizmet sektöründe yer alan 407 beyaz yaka çalışan oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak; Demografik Bilgi Formu, Maslach Tükenmişlik Ölçeği, Yetişkinler için Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği ve İşe Yabancılaşma Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 22 programı aracılığıyla analiz edilmiş, aracılık etkisini test etmek amacıyla SPSS Process Macro eklentisinden faydalanılmıştır. Sonuçlar incelendiğinde örgütsel yabancılaşma ile tükenmişlik arasında pozitif; psikolojik dayanıklılık ile negatif ilişkiler saptamıştır. Cinsiyetin sosyal kaynaklar alt boyutunda anlamlı etkisinin olduğu, çalışılan sektörün ise tüm değişkenler üzerinde anlamlı etkisinin olmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca cinsiyet ve sektör ortak etkisinin duyarsızlaşma ve gelecek algısı boyutlarında anlamlı etkisinin olduğu görülmüştür. Örgütsel yabancılaşma arttıkça tükenmişliğin arttığı; psikolojik dayanıklılığın ise azaldığı görülmüştür. Öte yandan psikolojik dayanıklılığın arttıkça örgütsel yabancılaşma ve tükenmişliğin azaldığı ortaya konulmuştur. Son olarak örgütsel yabancılaşma ile tükenmişlik arasındaki ilişkide psikolojik dayanıklılığın aracı rolü tespit edilmiştir. Araştırma; örgütsel yabancılaşma, tükenmişlik ve psikolojik dayanıklılığın bir arada çalışılması açısından literatürde ilk olma özelliği taşımaktadır. Elde edilen bulgular literatüre bağlı olarak tartışılmış ve gelecekteki çalışmalar için önerilerde bulunulmuştur.
Özet (Çeviri)
The aim of this research is to examine the relationship between organizational alienation and burnout and the role of resilience in this relationship. The sample of the research consists of 407 white-collar employees in the service sector with convenience sampling method. As a data collection tool in the research; Demographic Information Form, Maslach Burnout Scale, Adult Resilience Scale and Work Alienation Scale were used. The obtained data were analyzed through the SPSS 22 program, and the SPSS Process Macro plugin was used to test the mediation effect. When the results are examined, there is a positive relationship between organizational alienation and burnout; found negative relationships with psychological resilience. It has been determined that gender has a significant effect on the sub-dimension of social resources, while the sector of study does not have a significant effect on all variables. In addition, it was observed that the common effect of gender and sector had a significant effect on the dimensions of depersonalization and perception of the future. As organizational alienation increases, burnout increases; psychological resilience was found to decrease. On the other hand, it has been revealed that as psychological resilience increases, organizational alienation and burnout decrease. Finally, the mediating role of psychological resilience in the relationship between organizational alienation and burnout was determined. This research is the first in the literature in terms of studying organizational organizational alienation, burnout and psychological resilience together. The findings are discussed based on the literature and suggestions for future studies are presented.
Benzer Tezler
- Demografik faktörler ve kişiliğin duygusal emek üzerindeki etkisi, işten ayrılma niyetinin aracılık etkisi: Kabin memurları üzerinde bir araştırma
The effect of demographic factors and personality on emotional labor the mediating effect of intention to quit: A research on cabin crew
SEÇİL ULUFER
Doktora
Türkçe
2017
İşletmeNamık Kemal Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SÜLEYMAN AHMET MENTEŞ
- Örgütsel adalet algısının çalışanların işe yabancılaşmasına etkisinde tükenmişliğin ve presenteizmin rolü
The role of exhaustion and presenteeism in the effect of orgazinational justice perception on work alienation of the employees at work environmonet
TURHAN MOÇ
- Öğretmenlerin öz-yeterlikleri ve örgütsel vatandaşlık davranışı
Teacher's self-efficacy and organizational citizenship behaviour
BİLGEN AY
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
Eğitim ve ÖğretimAfyon Kocatepe Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. MUSTAFA YALÇIN
- Konaklama işletmelerinde algılanan örgütsel adaletin işe yabancılaşma üzerine etkisi: Kapadokya örneği
The effect of perceived organizational justice to work alienation in hospitality industry: The case of Nevşehir
MEHMET TEKELİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
İşletmeNevşehir Hacı Bektaş Veli ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. LÜTFİ BUYRUK
- Okul öncesi öğretmenlerinin COVID-19 pandemi sürecinde mesleki yabancılaşma ve tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişki
The relation between professional alienation and burnout levels of early childhood educators during COVID-19
SENEMHAN YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimHacettepe ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYSEL ÇOBAN