Geri Dön

Uluslaşma ve modernleşme süreçlerinde bir zemberek: Türk dil kurultayları

A mainspring in the processes of nationalization and modernization: Turkish language conventions

  1. Tez No: 794305
  2. Yazar: NURETTİN KALKAN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. METE KAAN KAYNAR
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Siyasal Bilimler, Türk İnkılap Tarihi, Political Science, History of Turkish Revolution
  6. Anahtar Kelimeler: Dil, Dil reformu, Kurultay, Millet, Milliyetçilik, Türk milliyetçiliği, Türkçe, Ulus inşası, Language, Language reformism, Congress, Nation, Nationalism, Turkish nationalism, Turkish, Nation building
  7. Yıl: 2023
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Siyaset Bilimi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tez çalışması, Türk ulusunun inşası sürecinde Türk dil kurultaylarının oynadığı rolü incelemeyi amaçlamakta ve yoğun bir uluslaştırma motivasyonunun tematik birer dökümü olan ilk üç Türk dil kurultayını özellikle odağına almaktadır. Ulusun ve uluslaştırmanın bir modern dönem anlatısı olduğu kabul edildiğinde, çalışma teorik anlamda modern ulusçuluk kuramlarına yaslanmaktadır. Bir devlet politikası olarak 1932 yılında Türk Dili Tetkik Cemiyeti'nin kuruluşuyla başlatılan dil reformunun uygulanmasında adı geçen dil kurultayları bir kullanma kılavuzu niteliği görmüş; bu kurultayların öncülüğünde Türk ulusunun inşası tesis edilmeye çalışılmıştır. Çalışmanın başlangıcında sırasıyla ulus olgusunun tarihî serencamı ve kavram kartografyası, ulus-devlet fenomeninin gelişimi, ulusçuluk akımının temel hususiyetleri ve ulus inşası sürecinin boyutları konu edilmektedir. Akabinde de Türk milliyetçiliğini ortaya çıkaran dinamiklere değinilmektedir. Ardından dil meselesinin Cumhuriyet'in gündemine nasıl ve neden girdiği, Tanzimat ve Meşrutiyet dönemlerinde yapılan dilde sadeleşme tartışmaları da göz önünde bulundurularak açıklanmaktadır. Çalışmanın son bölümünde ise 1932 ile 1936 yılları arasında düzenlenen üç Türk dil kurultayının dilde reform düşüncesinin çok ötesinde bir zihniyet dönüşümünü imlediği ele alınmakta; modernleşme ve uluslaşma paradigmalarının bir zembereği olduğu öne sürülmektedir.

Özet (Çeviri)

This study aims to examine the role of Turkish Language Conventions in Turkish nation-building process. The dissertation focuses specifically on the first three Turkish Language Conventions, which were held during the lifetime of Mustafa Kemal Atatürk and are thematic inventories of an intense nationalization motivation, though the Conventions held between 1942 and 1960 are also included. Since nation and nationalization are narratives of the modern period, the study is based on modern nationalism theories. The afore-mentioned language conventions served as operating manuals in the implementation of the language reform, which was initiated as a state policy with the establishment of the Turkish Language Research Society (TDTC) in 1932; the building of the Turkish nation was tried to be established under the guidance of these conventions. The historical consequence and concept cartography of the phenomenon of nation, the development of the nation-state, the main characteristics of the nationalism movement and the dimensions of the nation-building process are discussed respectively at the beginning of the study. Subsequently, the dynamics that reveal Turkish nationalism are mentioned. Then, how and why the language issue was brought to the agenda of the Republic is explained by taking into account the discussions about the simplification of language during the Tanzimat and Constitutional Monarchy periods. The final part of the study discusses that the three Turkish language conventions held between 1932 and 1936 implied a mentality transformation far beyond the idea of language reform; that they were a mainspring in the paradigms of modernization and nationalization.

Benzer Tezler

  1. Cumhuriyetin kuruluş yıllarında gelişme tartışmaları

    Development discussions in foundation phase of Turkish Republic

    TOLGA YORULMAZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2002

    EkonomiMarmara Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MEHMET TÜRKAY

  2. Unfolding Republican Patriarchy: The case of young women at the girls`socational boarding school in Elazığ

    Başlık çevirisi yok

    SEVİM YEŞİL

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2003

    Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Kadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    PROF. DR. YILDIZ ECEVİT

  3. Ulus kimliğin oluşturulmasında Türk basınının rolü: Gaziantep gazetesi örneği (1936-1942)

    The role of Turkish press in creating national identity: Gaziantep newspaper case (1936-1942)

    YAVUZ SELİM SÖYLEMEZ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    GazetecilikMarmara Üniversitesi

    Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. GÖKSEL AYMAZ

  4. Modernleşme sürecinde Türkiye`de modernlik kurgusunun Ülkü dergisi örneğinde incelenmesi

    Study of modernity establishment in Turkey in process of modernization in the example of journal of Ülkü

    MURAT TAZEGÜL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2001

    GazetecilikAnadolu Üniversitesi

    Y.DOÇ.DR. BANU DAĞTAŞ

  5. Peyami Safa ve Halide Edip Adıvar' ın romanlarında toplumsal cinsiyet

    Gender in novels of Peyami Safa and Halide Edip Adıvar

    TÜRKAN ERDOĞAN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2004

    SosyolojiHacettepe Üniversitesi

    Sosyoloji Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. NEVİN GÜNGÖR ERGAN