Erişkin hastalarda sağlık okuryazarlığı ve akılcı ilaç kullanımı arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between health literacy and rational drug use in adult patients
- Tez No: 793810
- Danışmanlar: PROF. DR. SEÇİL ARICA
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Sağlık okuryazarlığı, Akılcı İlaç Kullanımı, Uygunsuz ilaç kullanımı, Yetişkinler, İlaç kullanımı, İlaç kullanımını değerlendirme, Health Literacy, Rational Drug Use, Inappropriate drug use, Adults, Drug utilization, Drug utilization review
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Hamidiye Uluslararası Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
AMAÇ: Günümüzde önemi giderek artan sağlık okuryazarlığı ve akılcı ilaç kullanımı kavramları birbirleriyle yakından ilişkili olup birbirlerinin gelişimini etkilemektedirler. Çalışmamızda bireylerin sağlık okuryazarlığı ve akılcı ilaç kullanım düzeyleri ile bunların sosyodemografik özellikler ile ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. GEREÇ ve YÖNTEM: Çalışmamız Prof. Dr. Cemil Taşçıoğlu Şehir Hastanesi Şişli Eğitim ASM'ye başvuran 18 yaş üzeri 290 bireye yüz yüze anket şeklinde uygulanmıştır. Anketimiz katılımcıların 12 soruluk sosyodemografik bilgileri, 25 soruluk Sağlık Okuryazarlık Ölçeği ve 21 soruluk Akılcı İlaç Kullanımı Ölçeğinden oluşan toplam 58 sorudan oluşmaktadır. Sağlık Okuryazarlığı Ölçeğinden alınan puan arttıkça sağlık okuryazarlığı düzeyi artmaktadır. Akılcı İlaç Kullanımı Ölçeği için 35 puan ve üzeri alanların AİK düzeyi yeterli olarak değerlendirilmiştir. Çalışmadan elde edilen veriler SPSS 25 programı kullanılarak analiz edilmiş ve p<0.05 anlamlı kabul edilmiştir. BULGULAR: Çalışmamıza 290 kişi katılmış olup yaş ortalaması 43,86±14,46 yıl idi. Katılımcıların %51,38'i (n=149) 18-45 yaş aralığında idi. Katılımcıların %63,79'u (n=185) kadın, %69,31'i (n=201) evli, %43,45'i (n=126) üniversite mezunu idi. Katılımcıların %27,93'ü (n=81) ev hanımı, %19,66'sı (n=57) memur olarak çalışmaktaydı ve %48,97'sinin (n=142) geliri giderine eşitti. Kronik hastalığa sahip olanlar tüm katılımcıların %51,03'ünü (n=148) oluşturmaktaydı. Katılımcıların %52,41'i (n=152) sürekli bir ilaç kullanmaktaydı. Sağlık Okuryazarlığı ve Akılcı İlaç Kullanımı Ölçeğinden alınan puanların yaş arttıkça azaldığı görüldü. Çalışmamızda eğitim seviyesi ve gelir durumu yüksek olanların, bekarların, öğrenci veya memur olanların, kronik hastalığa sahip olmayan ve sürekli kullanılan ilacı bulunmayanların Sağlık Okuryazarlık Ölçeği ve Akılcı İlaç Kullanım Ölçeği puanlarının daha yüksek olduğu gözlenmiştir. Cinsiyetin ise her iki ölçek puanı ile istatistiksel anlamlı ilişkisi bulunmamıştır. SONUÇ: Çalışmamız sonucunda katılımcılardan üniversite mezunu olanların, kronik hastalığa sahip olmayanların, gençlerin ve gelir düzeyi yüksek olanların sağlık okuryazarlığı ve akılcı ilaç kullanımı düzeyleri daha yüksek saptandı. Bireylere bu kavramlar ile ilgili farkındalık kazandırılması, bilinç düzeylerinin iyileştirilmesi için etkin düzenlemelerin yapılması ve sağlık politikalarının düzenlenmesi gerekmektedir.
Özet (Çeviri)
AIM: The concepts of health literacy and rational drug use, whose importance is increasing day by day, are closely related to each other and affect each other's development. In our study, it was aimed to evaluate the health literacy and rational drug use levels of individuals and their relationship with sociodemographic characteristics. PATIENTS AND METHODS: Our study was carried out by face-to-face questionnaire was applied to 290 individuals over the age of 18 who applied to Prof. Dr. Cemil Taşçıoğlu City Hospital Şişli Education FHC (Family Health Center). Our survey consists of a total of 58 questions consisting of 12 questions on the sociodemographic information of the participants, the Health Literacy Scale with 25 questions and the Rational Drug Use Scale with 21 questions. As the score obtained from the Health Literacy Scale increases, the level of health literacy increases. The rational drug use level of those who scored 35 and above for the Rational Drug Use Scale was evaluated as sufficient. The data obtained from the study were analyzed using the SPSS 25 program and p<0.05 was considered significant. RESULTS: 290 people participated in our study and the mean age was 43.86±14.46 years. 51.38% (n=149) of the participants were between the ages of 18- 45. 63.79% (n=185) of the participants were women, 69.31% (n=201) were married, and 43.45% (n=126) were university graduates. 27.93% (n=81) of the participants were housewives, 19.66% (n=57) were working as civil servants, and the income of 48.97% (n=142) was equal to their expenses. Those with chronic disease constituted 51,03% (n=148) of all participants. 52.41% (n=152) were using a drug continuously. It was observed that the scores obtained from the Health Literacy and Rational Drug Use Scale decreased with increasing age. In our study, it was observed that the Health Literacy Scale and Rational Drug Use Scale scores were higher for those with high education level and income, singles, students or civil servants, those who do not have chronic diseases and who do not have a regular medication. There was no statistically significant relationship between gender and both scale scores. CONCLUSION: As a result of our study, it was determined that the health literacy and rational drug use levels of the participants who were university graduates, did not have chronic diseases, young people and those with high income levels were found to be higher. It is necessary to raise awareness about these concepts, to make effective regulations and to regulate health policies in order to improve their awareness levels.
Benzer Tezler
- Tip 2 diyabetli bireylerde sağlık okuryazarlığı ve koruyucu ayak bakım davranışları arasındaki ilişki
The relationship between health literacy and preventive foot care behaviors in individuals with Type 2 diabetes
DENİZ ÇAĞLA DURMUŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Hemşirelikİzmir Bakırçay ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ELİF GÜNAY İSMAİLOĞLU
- Diyabetli bireylerde sağlık okuryazarlık, ilaç uyumu ve siberkondria düzey ilişkisi
Relationship between HEALTH literacy, medication compliance and cyberchondria level in people with diabetes
ŞEYMA ÖCAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
HemşirelikÇankırı Karatekin ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HURİ SEVAL GÖNDEREN ÇAKMAK
- Erişkin hastalarda sağlık okuryazarlığı düzeyinin birinci basamak sağlık hizmetlerini kullanımı üzerine etkisi
The effect of health literacy level on the use of primary health services in adult patients
ÖMER FARUK AKPINAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEÇİL ARICA
- Tip 2 diyabetli yaşlıların oral antidiyabetik ilaçlar hakkında inançlarının ve sağlık okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi
Determination of beliefs about oral antidiabetic drugs and health literacy levels of older adults with TYE 2 diabetes
MURAT KARADEDE
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
HemşirelikHacettepe Üniversitesiİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İMATULLAH AKYAR
- Kişiselleştirilmiş hasta katılım planı'nın tip 2 diyabetli hastalarda diyabet yönetimine etkisinin incelenmesi
Effect of the personalized patient engagement plan on diabetes management in patients with type 2 diabetes
DİLARA CENGİZ
Doktora
Türkçe
2023
HemşirelikHacettepe ÜniversitesiHemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATOŞ KORKMAZ