Geri Dön

Obezite polikliniğine başvuran erişkinlerde sosyal medya bağımlılığı ve ortoreksiya nervoza ilişkisinin araştırılması

The relationship between social media addiction and orthorexia nervosa in adult individuals admitted to obesity polyclinic

PDF İndir

  1. Tez No: 790741
  2. Yazar: BEYZA SENA ŞENER
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. HİLAL ÖZKAYA
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Aile hekimliği, Bağımlılık, Obezite, Ortoreksiya nervoza, Sosyal medya bağımlılığı, Yetişkinler, Family practice, Dependency, Obesity, Orthorexia nervosa, Social media addiction, Adults
  7. Yıl: 2023
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: İstanbul Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

AMAÇ: Çağımızda obezite, sigaradan sonra en yaygın görülen önlenebilir ölüm nedeni olarak gösterilmektedir. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ)`ne göre obezite prevalansı her gün endişe verici oranda artmaktadır. Teknolojinin hızla gelişmesi ve internet kullanımının yaygınlaşmasıyla artan sosyal medya kullanımı bireylerin iletişim, beslenme, dış görünüş gibi günlük yaşamının her alanına etki etmektedir. Kişiler sosyal medyanın etkisiyle fiziksel olarak abartılı ve aslında sağlıksız beklenti ve algılar oluşturabilirler. Özellikle obez bireylerde sosyal medyanın dayattığı beden algısı daha sık görülebilmektedir. Bununla birlikte sürekli kilo vermek için çaba içinde olabilir, her beslenmede kalori sayımı yapabilir ve sosyal medyada popüler olan diyetlere yönelebilirler. Bu durumun ortoreksiya nervoza(sağlıklı beslenme takıntısı)'ya yatkınlık oluşturabileceği düşünülmektedir. Ortoreksik bireylerde sürekli kalori hesaplama, gıdaların içeriğini inceleyerek beslenme, katı diyetler uygulama gibi takıntılar görülebilmektedir. Bu çalışmada obez bireylerin sosyal medya bağımlılığı ile ortoreksiya nervoza görülme sıklığının arasındaki ilişkinin araştırılması hedeflenmektedir. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmamız kesitsel nitelikte bir araştırma olup yüz yüze anket uygulaması metodu ile yapılmıştır. Çalışmamız etik kurul onayı alındıktan sonra 01.11.2022 ile 01.02.2023 tarihleri arasındaki 3 aylık periyotta Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi Aile Hekimliği Kliniği Obezite Polikliniğine başvuran obez bireylerden dahil edilme kriterlerini kapsayan 174 katılımcı ile yapılmıştır. Katılımcılara demografik özellikler, kilo verme deneyimleri, sosyal medya bağımlılığını ölçmek için Cengiz Şahin, Mustafa Yağcı tarafından geçerlik güvenirliği yapılmış olan Sosyal Medya Bağımlılığı Yetişkin Formu Ölçeği (SMBÖ-YF) ve ortoreksiya nervoza (ON) durumunu araştırmak için Gülcan Arusoğlu tarafından geçerlik güvenirliği yapılmış olan ORTO-11 ölçeğini barındıran toplam 46 soruluk bir anket uygulanmıştır. Araştırmada bulunan sonuçların veri analizi SPSS 25.0 paket programı ile çalışılmıştır. Normal dağılım göstermeyen ölçek toplam puanı ile ölçeğin alt boyut puanları ve katılımcıların sosyodemografik verileri arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığını tayin etmek için Mann whitney U ve Kruskal Wallis H nonparametrik testleri kullanılmıştır. Gruplar arası anlamlı bir fark bulunması halinde, bu anlamlılığın hangi gruplar arasında bulunduğunu ortaya koymak için Post-Hoc testlerinden Games-Howell testi yapılmıştır. Kullanılan ölçeklerin toplam puanı ve alt boyutlarının puanları ile çeşitli değişkenler arasındaki ilişkileri saptamak için spearman korelasyon analizi uygulanmıştır. p<0.05 değeri istatistiksel açıdan anlamlı sayılmıştır. BULGULAR: Çalışmamıza 117(%67,2) kadın ve 57(%32,8) erkek birey katılmıştır. Katılımcıların çoğunluğu (%41,4) 18-30 yaş arasındadır. Ortalama beden kitle indeksi (BKI) değeri 30,53±5,10 olarak ölçülmüştür. Katılımcıların %79,3'ünün daha önce kilo verme çabası olduğu, kilo verme çabası olanların %36,2'sinin 5 ve daha fazla kez denediği belirlenmiştir. BKI değerine göre obez olanların fazla kilolu olanlara kıyasla SMBÖ-YF puanı daha yüksek bulunmuştur. ORTO-11 ölçeğine bakıldığında fazla kilolu olanlar ile obez olanlar arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır. Daha önce kilo verme çabası olmayan katılımcıların çabası olanlara kıyasla hem ORTO-11 toplam puanı hem de SMBÖ-YF sanal tolerans puanı daha yüksek bulunmuştur. ORTO-11 toplam puanı ile SMBÖ-YF alt boyutlarından“Sanal iletişim”puanı arasında istatistiksel olarak negatif yönde anlamlı bir ilişki saptanmıştır (rho=-0,187 p=0.013). SONUÇ: Obez bireyler üzerinde yapılan bu çalışmada sosyal medya bağımlılık ölçeğinden yüksek puan alan katılımcılarda ortoreksiya nervoza görülme sıklığının daha yüksek olduğu saptanmıştır. Bu durum; sosyal medyadaki paylaşımların kişilerin beden algılarının ve beslenme tarzlarının üzerinde etkili olabildiğini göstermiştir. Obez bireylerin kilo vermek için kalori kısıtlaması yaparak, sosyal medyadaki diyetlere başvurarak, çeşitli detoks ürünleri kullanarak sürekli bir çaba içerisinde olduklarını fakat her zaman çok da başarılı olamadıklarını görmekteyiz. Polikliniğe başvuran hastaların doğru beslenme konusunda bilgilendirilmesinin onları sosyal medyadaki popüler akımlara ve olası yeme bozukluklarına karşı korumada oldukça önemli olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Özet (Çeviri)

OBJECTIVE: Obesity is currently shown as the second most common cause of preventable death after smoking. According to the WHO, the prevalence of obesity is increasing at an alarming rate every day. With the rapid development of technology and the widespread use of the internet, the increasing use of social media affects every aspect of individuals' daily lives such as communication, nutrition, appearance. People can create perceptions such as I should look beautiful, be thin, eat healthy with the effect of social media. Especially in obese individuals, the body image imposed by social media can be seen more frequently. However, they may be constantly striving to lose weight, count calories in every diet and turn to diets that are popular on social media. It is thought that this situation may predispose to orthorexia nervosa (obsession with healthy eating). In orthorexic individuals, obsessions such as continuous calorie calculation, nutrition by examining the content of foods, and strict diets can be seen. In this study, it is aimed to investigate the relationship between social media addiction and orthorexia nervosa incidence of obese individuals. MATHERIALS AND METHODS: Our study is a descriptive and cross-sectional study and was conducted with face-to-face survey application. Our study was conducted with 174 participants covering the inclusion criteria from obese individuals who applied to Başakşehir Çam and Sakura City Hospital Family Medicine Clinic Obesity Polyclinic in a 3-month period between 01.11.2022 and 01.02.2023 after the ethics committee approval was obtained. A questionnaire of 46 questions was applied to the participants, including demographic characteristics, weight loss experiences, Social Media Addiction Adult Form Scale (SMBÖ-YF), which was validated by Cengiz Şahin, Mustafa Yağcı, to measure social media addiction, and ORTO-11 scale, which was validated by Gülcan Arusoğlu to investigate orthorexia nervosa status. SPSS 25.0 package program was used for data analysis. Mann whitney U test and Kruskal Wallis H test were applied from nonparametric tests to determine whether there was a significant difference between the normal non-distributed scale total score and sub-dimension scores and the sociodemographic data of the participants. In case of significant differences between groups, the Games-Howell test from the Post-Hoc tests was used to determine which groups had significance. Spearman correlation analysis was performed to determine the relationships between scale total and sub-dimension scores and various variables. p<0.05 was considered statistically significant. RESULTS: 117 (67.2%) female and 57 (32.8%) male individuals participated in our study. The majority of the participants (41.4%) are between the ages of 18-30. The mean BMI value was measured as 30.53±5.10. It was determined that 79.3% of the participants had previously tried to lose weight, and 36.2% of those who tried to lose weight had tried 5 or more times. According to the BMI value, those who were obese had higher SMBÖ-YF scores compared to those who were overweight. When the ORTO-11 scale was examined, no significant difference was found between those who were overweight and those who were obese. Compared to those who did not have a previous effort to lose weight, both the ORTO-11 total score and the SMBÖ-YF virtual tolerance score were found to be higher. A statistically significant negative relationship was found between the total score of ORTO-11 and the“Virtual communication”score of SMBÖ-YF sub-dimensions (rho=-0.187 p=0.013). CONCLUSION: In this study conducted on obese individuals, it was found that the incidence of orthorexia nervosa was higher in participants who scored higher on the social media addiction scale. This situation; It has been shown that sharing in social media can have an effect on people's body perceptions and diets. We see that obese individuals are in a continuous effort to lose weight by restricting calories, resorting to diets on social media, using various detox products, but they are not always very successful. It has been concluded that informing the patients who apply to the polyclinic about proper nutrition is very important in protecting them against popular trends in social media and possible eating disorders.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    796456

    Obez bireylerde gece yeme sendromunun sosyal medya bağımlılığıile olası ilişkisi

    The possible relationship between night eating syndrome and social media addiction in obese individuals

    NİLGÜN TUĞÇE VURAL ÇELİK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MURAT ALTUNTAŞ

  2. Tez No

    688618

    COVİD-19 tanısı ile Hacettepe Üniversitesi erişkin hastanesinde izlenen hastaların hastalık ile ilgili risk algıları ve yaşam tarzı değişikliği planlarının değerlendirilmesi

    Evaluation of disease-related risk perceptions and lifestyle change plans of patients followed up at Hacettepe University adult hospital with the diagnosis of COVİD-19

    KAMIL ZARNISHANOV

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    İç HastalıklarıHacettepe Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. GÜLAY SAİN GÜVEN

    DR. ÖĞR. ÜYESİ NURSEL ÇALIK BAŞARAN

  3. Tez No

    705097

    Aile hekimliği polikliniklerinde izlenen erişkinlerin dijital bağımlılık düzeyinin ve ilişkili faktörlerin değerlendirilmesi

    Evaluation of digital addiction level and related factors of adults followed in family medicine clinics

    SİNEM ÖZAYDIN SARI

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    UZMAN ZEYNEP AŞIK

  4. Tez No

    982221

    Erişkinlerde dijital obezite ve depresyon riski arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

    Evaluation of the relationship between digital obesity level and depression risk

    ELİF YALÇIN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SABAH TÜZÜN

    DR. HALİT ÖZDEMİR

  5. Tez No

    597878

    Obez erişkinlerde beden imgesinin yaşam niteliğine etkisi, sosyal görünüş kaygısı ve benlik saygısının değerlendirilmesi

    Evaluation of effect of body image on quality of life, social appearance anxiety and self-esteem in obese adults

    NİDA ŞEBNEM ALTUN YILMAZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Beslenme ve Diyetetikİstanbul Okan Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. BERRİN TELATAR

Geri Dön