Diyabet hastalarında stresle başa çıkma düzeyinin tedavi uyumuyla ilişkisi
AİM the relationship between the level of coping with stress and treatment adherence in diabetes patients
- Tez No: 790344
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ CELAL KUŞ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Başa çıkma, Diabetes mellitus, Stres, Stres yönetimi, Tedaviye bağlılık ve uyum, Coping, Diabetes mellitus, Stress, Stress management, Treatment adherence and compliance
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada Kahramanmaraş şehrinde yaşayan 18 yaş üstü diyabet tanısı almış hastaların stresle başa çıkma düzeyleriyle tedavi uyumlarının karşılaştırılması amaçlanmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı, kesitsel tipte olan bu araştırma Kahramanmaraş İlinde 1 Şubat 2022- 30 Kasım 2022 tarihleri arasında, 18 yaş üzerinde olup çalışmaya katılmayı kabul eden kişilerin katılımı ile gerçekleştirilmiştir (n = 424). Katılımcıların sosyodemografik özellikleri, diyabete ait durumları, Stresle Başa Çıkma Ölçeği(SBÇÖ) ve Morisky Tedavi Uyum Ölçeğine (MTUÖ-8) verdikleri cevaplar ile HbA1c düzeyleri kaydedilmiştir. Bulgular: Çalışmaya yaş ortalaması 55,86±14,61 (min=8-maks=100) olan 424 hasta dahil edilmiştir. Hastaların %57,31'i kadın ve %42,69'u ise erkektir. Hastaların %10,6'sı Tip 1 ve %89,4'ü ise Tip 2'dir. Hastaların hastalık süresi ortalaması 10,77±7,22 yıldır. Hastaların %48,58'i düzenli kontrole gidiyor iken haftalık kan şeker ölçüm sayısı ortalama 5,96±7,77 iken son ölçülen HbA1c ortalaması 8,47±2,23 şeklindedir. Hastaların MTUÖ-8 toplam puanı ortalaması 5,50±2,18 olarak, mantıksal analiz alt boyut puan ortalaması 19,45±4,31 olarak, pozitif değerlendirme alt boyut puan ortalaması 19,00±5,87 olarak, destek arama alt boyut puan ortalaması 18,21±5,15 olarak, problem çözme alt boyut puan ortalaması 18,34±4,63 olarak ve SBÇÖ toplam puan ortalaması ise 74,99±14,14 olarak bulunmuştur. MTUÖ-8 toplam puan ile SBÇÖ alt boyutları ve toplam puan arasında pozitif yönde anlamlı bir korelasyon görülmüştür. Sonuç: Diyabet hastalarında stresle başa çıkma skorları ile tedavi uyumu ve tedavi sonuçlarını gösteren HbA1c seviyeleri arasında pozitif ilişki saptanmıştır. Hastaların olumlu stresle başa çıkma davranışlarının desteklenmesi tedavi sonuçlarının iyileştirilmesi açısından katkı sağlayabilir bu yüzden hastalar bütüncül olarak ele alınmalı ve psikososyal yönleri de değerlendirilerek gerektiğinde destekleyici müdahaleler uygulanmalıdır.
Özet (Çeviri)
Aim: In this study, it was aimed to compare the levels of coping with stress and treatment compliance of patients over the age of 18 who were diagnosed with diabetes, living in Kahramanmaraş province. Method: This descriptive, cross-sectional study was conducted in Kahramanmaraş between February 1, 2022 and November 30, 2022, with the participation of people over the age of 18 who voluntarily agreed to participate in the study (n = 424). The participants' sociodemographic characteristics, their diabetes status, their responses to the Stress Coping Scale (CSI) and Morisky Treatment Adherence Scale (MMAS-8) and their HbA1c levels were recorded. Results: 424 patients with a mean age of 55.86±14.61 (min=8-max=100) were included in the study. 57.31% of the patients were female and 42.69% were male. 10.6% of the patients were Type 1 and 89.4% were Type 2. The mean disease duration of the patients was 10.77±7.22 years. While 48.58% of the patients go to regular check-ups, the average number of weekly blood glucose measurements was 5.96±7.77, and the average of the last measured HbA1c was 8.47±2.23. The mean total score of the patients' BTES was 5.50±2.18, logical analysis sub-dimension mean score was 19.45±4.31, positive evaluation sub-dimension mean score was 19.00±5.87, support seeking sub-dimension mean score was 18.21±5.15, problem solving sub-dimension mean score was 18.34±4.63 and SBÇS total score average was 74.99±14.14. There was a positive and significant correlation between the total score of SBIS and the sub-dimensions of SBCS and the total score. Conclusion: A positive correlation was found between the scores of coping with stress and HbA1c levels, which indicate treatment compliance and treatment results, in diabetic patients. Supporting positive stress coping behaviours of patients may contribute to the improvement of treatment outcomes. In the context of this result, patients should be considered holistically and their psychosocial aspects should be evaluated and improved if necessary.
Benzer Tezler
- İnsülin kullanan tip 2 diabetes mellituslu hastalarda stres faktörlerinin kan şeker regülasyonu üzerine etkisi
To determine that stress factors have to impact on blood glucose control of the patients with type 2 diabetes mellitus who have used insulin
BİRGÜL AYDIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıUludağ ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELÇUK KIRLI
- Tip 2 diyabet hastalarında yaşam kalitesi, hastalıkla ilgili bilgi düzeyi,hastalık algısı, stresle başa çıkma ve depresyon
Quality of life, illness knowledge level, illness perception and style of coping with stress in people with Type 2 diabetes
ASENA İREM AKIN
- Öz düzenleyici model kapsamında transdiagnostik yapıların hipertansiyon ve diyabet hastalarında değerlendirilmesi: Başa çıkma ve duygu düzenlemenin aracı rolü
The assessment of the transdiagnostic factors within the self-regulatory model in hypertensive and diabetic patients: The mediating role of coping and emotion regulation
MERVE ERBAY ERŞEN
- Diyabet hastalarında dini eğilimlere psikolojik bir yaklaşım
A psychological approach to religious tendencies in diabetes patients
ELİF FİLİK PARMAKSIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
PsikolojiAmasya ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALİL APAYDIN
- Prostat adenokarsinomlarında psa değerlerinin gleason skor ve klinik evre ile ilişkisi
The relation between psa and gleason score and clinical phase in prostate adenocarsinoma
HACI HASAN ESEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2005
PatolojiSelçuk ÜniversitesiPatoloji Ana Bilim Dalı
PROF.DR. MUSTAFA CİHAT AVUNDUK