تحقيق حاشية على حاشية الخطائي على المختصر في شرح تلخيص المفتاح لعبدالله بن شهاب اليزدي
El-Hattâi'nin Abdullah Bin Şihab el-Yezidî'nin, el-Muhtesar fî Şerhi't-Telhis eserine hâşiyesi üzerine el-Yezidî'nin hâşiyesi, araştırma, tahkik
- Tez No: 785452
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BEKİR YILDIRIM
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Arap dili, Hâşiyetü'l-Yezdî, El-Hattâî, Telhîsü'l-Miftâh, Tahkik, Arabic language, Al-Yazdi's hashiya, Al-Khata'i, Talkhees al- Miftah, Investigation
- Yıl: 2022
- Dil: Arapça
- Üniversite: Çankırı Karatekin Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, eserini belagat kitaplarının en önemlilerinden derleyip es-Sekkâkî ve diğerleri gibi kendisinden önce yaşamış olan alimlerin çalışmalarından istifade ederek Belagat ilminin kurallarını koyan İmam Celâleddîn el-Kazvînî'nin (ö.h.739)“Telhîsü'l-Miftâh fî'l-Meânî ve'l-Beyân ve'l-Bedî”kitabına, Allâme Sâdettin Taftâzânî'nin yazmış olduğu“ Şerhu Telhîsi'l-Miftâh”için yapılmış olan“Hâşiyetü'l-Hatâî”adlı haşiyeye; el-Yezdî tarafından yazılan haşiyenin analizini içermektedir. Bu çalışmanın ilmî değere sahip olması bu durumdan kaynaklanmaktadır. Nasıl ki el-Hattâi'nin haşiyesinin ilim talebeleri arasında önemli bir statüye ve geniş bir kullanıma sahip olduğu açıkça bilinmekteyse El-Yezdî'nin haşiyesi de -söz konusu- bu kitaba yapılmış olan en kıymetli haşiyedir. Çünkü içinde faydalı yorumlar ve önemli tercihler bulunmaktadır. Araştırmacı, çalışmasında el- Yezdî ve el-Hattâî hayatı ve ilmi şahsiyetini araştırırken betimleyici-tarihsel bir yaklaşım izlemiştir. İnceleme bölümünde; metnin harekelenmesi, nüshaların karşılaştırılması, sözlerin ilgili kişilere nispeti, meselelerin çıkarılması ve belgelenmesi hususunda ise yorum ve analize dayalı bilimsel yaklaşım kullanmıştır. Bu çalışmada ulaşılan en belirgin sonuçlar arasında: el-Yezdî'nin, el-Hattâî'nin muhtasar haşiyesindeki problemli lafızların pek çoğunu ele alıp eserdeki lafızlar ve ibarelerdeki kapalılığı gidermesi bulunmaktadır. el-Yezdî'nin açıklama ve dipnotları incelendiğinde bu durum açıkça görülmektedir. Ayrıca, müellif itirazları tartışırken kelimelerin anlamlarını zaman zaman Kur'an-ı Kerim'den zaman zaman da müfessirlerden ve şiirlerden alıntılar yapıp deliller getirerek geniş ve detaylı açıklaması; onun kitabının zenginliğine, engin kültürüne ve ilmî bereketine delalet etmektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis aims to investigate the Haashiyat al-Yazdi (d. 1015 AH), on“Hashiyat al-Khata'i (d.: 901 AH) in which he explains the ”Sharh Talkhees al- Miftah“ by the scholar Saad al-Din al-Taftazani (d. 792 AH). Al-Taftazani's book is an explanation of the book ”The Key of The Meanings - The Statement and the Badi '" by Imam Jalal al-Din al-Qazwini (d.: 739 AH), whose book is considered one of the most important rhetorical works of all. He established the rules of rhetoric sciences, and benefited from the efforts of those who preceded him, such as Sakaki and others. Hence the importance of this study and its scientific value. And Haashiyat al-Yazdi is one of the most valuable footnotes to this book, because it contains useful comments and important discussions. It is well known that the footnote of Al-Khatai is widely dealt with by students. The study followed the historical descriptive approach when presenting the biographical and scholarly biographies of two imams: the Yazidi and Al-Khati, and the scientific method used in the investigation and commentary on the book: such as writing the text, justify the text with diacritics, comparing the copies, attributing the sayings, and extracting the issues and documenting them. The most important conclusion of the study was: Al- Yazdi's hashiya explained many of the problematic expressions in Al-Khatai's summarized hashiya, and clarified its ambiguous phrases. This appears in Yazdi's comments, discusions and preferrings. In addition, the author paid attention to discuss objections, his skill in detailing the meanings of words, and his citation of the Qur'an, the sayings of commentators, and poetry at times; it indicates the richness of his book, his vast knowledge.
Benzer Tezler
- تحقيق حاشية على تفسير أنوار التنزيل، وأسرار التأويل لملا خسرو من صفحة 168 إلى 289
Molla Hüsrev'in Hâşiye âlâ Envari't-Tenzîl ve Esrâri't-Te'vîl adlı eserinin 168 - 249 sayfaların tahkiki
MÜFİDE GÖKLER
Yüksek Lisans
Arapça
2018
DinAksaray ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA ŞEN
- تحقيق حاشية محمد أمين الشرواني على تفسير البيضاوي )من اآلية السادسة من سورة البقرة إلى نهاية سورة الفتح(
Sadreddin Zade Şirvanî'nin Beydavî tefsiri haşiyesinin tahkiki (Bakara 6. ayetten Fetih Suresinin sonuna kadar) / The manuscript investigation on the footnotes of Muhammad Amin as Sharwaani on the tafsir of al Baidhaawi (From verse six of Surah al Baqrah to the end of Surah al Fath)
TASNIM ZAYAT
Yüksek Lisans
Arapça
2023
DinBingöl ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NAİM DÖNER
- تحقيق حاشية محمد أمين الشرواني على تفسير البيضاوي )من اآلية األولى
Muhammed Emin eş-Şirvani'nin Beydavi tefsiri haşiyesinin tahkiki (Bakara 2/1-5 ayetleri)
FAEZ ALAHMAD
Yüksek Lisans
Arapça
2023
DinBingöl ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMANULLAH POLAT
- تحقيق ودراسة حاشية على شرح الوقاية للقره باغي قسم العبادات
Karabaği'nin Hâşiye alâ Şerhi'l-Vikâye adlı eserinin tahkik ve tahlili ibadetler bölümü
GALİP ELFECİR
Yüksek Lisans
Arapça
2025
DinMarmara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET BOYNUKALIN
- (حاشية محمد المدرني على نزهة النظر تحقيق و دراسة (من البداية إلى الحديث الصحيح
"Muhammed El-Mudurni'nin Nüzhetü'n-Nazar Haşiyesi'nin tahkik ve değerlendirmesi (Başlangıç-sahih hadis arası)
MOHAMMED ABDULATEEF
Yüksek Lisans
Arapça
2022
Dinİstanbul ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CEMAL ABDULLAH AYDIN