Kelkit-Şiran (Gümüşhane) ve Yusufeli (Artvin) yöreleri jura yaşlı kömürlerinin iz element jeokimyası
The trace element geochemistry of Jurassic Coals in the Kelkit-Şiran (Gümüşhane) and Yusufeli (Artvin) areas
- Tez No: 78118
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SADETTİN KORKMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Jeoloji Mühendisliği, Geological Engineering
- Anahtar Kelimeler: Jura, Doğu Pontid, Kömür, İnorganik Jeokimya, İz element, Artvin-Yusufeli, Eser elementler, Gümüşhane-Kelkit, Gümüşhane-Şiran, Jurassic, Eastern Pontide, Coal, Inorganic Geochemistry, Trace Element VI, Artvin-Yusufeli, Trace elements, Gümüşhane-Kelkit, Gümüşhane-Şiran
- Yıl: 1998
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Bu çalışma, Gümüşhane ve Artvin bölgelerindeki Jura yaşlı kömürlerin iz element dağılımları ve ilişkileri ile oluşum ortamlarının yorumlanması amacıyla yapılmıştır. XRF analiz sonuçlarına göre Norşun Bölgesi'ndeki kömürlerde Pb elementi, Alansa Bölgesi'ndeki kömürlerde ise Zn elementi oldukça yüksek değerler vermiştir. Bu, galerilere yakın bir yerde Pb ve Zn cevherleşmesi olabileceğini göstermektedir. Norşun Bölgesinde Ce ve Sb elementlerinin yüksek değerler verdiği gözlenmiştir. Yusufeli Bölgesinde Sr elementi yüksek değerler gösterirken Zn elementinin diğer kömür galerilerine oranla düşük değerler verdiği tespit edilmiştir. Çalışma alanlarındaki tüm kömür galerilerinde V ve Sc dünya kömürlerine göre yüksek miktarlarda ölçülmüştürler. ICP-AES analiz yöntemleri ile elde edilen B elementi konsantrasyon değerlerine göre, Gödül (Kelkit) ve Norşun (Şiran) ve Kömürlü (Yusufeli) Bölgeleri'ndeki kömürlerin zaman zaman denizle irtibatlı kıyı fasiyeslerinde, Alansa (Kelkit) Bölgesi'ndeki kömürlerin ise tuzlu su ortamında çökeldiği sonucuna varılmıştır. Yapılan istatistiksel çalışmada elementlerin birbirine göre değişiminin tüm kömür galerileri için değişken olduğu saptanmıştır. Genel olarak Karanlıkdere ve Gürüzdağı2 kömür galerilerinde Zn-Co, Ni-Co, Cu-Co, S-Co, Sb-Pb, U-Pb, Pb-Ce, Sr-As, Cr-As, Th-Ni, Pb-Ni elementlerinin pozitif korelasyon, Norşun kömür galerisinde ise negatif korelasyon gösterdikleri tespit edilmiştir. Yine analiz sonuçlarından elde edilen verilerden yararlanarak (Cu+Ni+Cr+U)/ Th oranı hesaplanmış ve bu oranın büyük olduğu Hamurkesen Formasyonunun üst kesiminde yer alan Kömürlü (Artvin) örnek galerisindeki kömürlerin, Gödül, Norşun ve Alansa kömür galerilerindeki kömürlerden kısa bir zaman sonra oluştuğu sonucuna varılmıştır.
Özet (Çeviri)
SUMMARY This study was made to determine inorganic compositions, trace element distribution of the Jurassic coals in the Gümüşhane and Artvin Areas by XRF and ICP- AES methods and to investigate their relationships and formation. According to XRF analyses, coals in the Norşun area have high Pb content while coals in the Alansa Area have high Zn content. These results show that there may be Pb and Zn occurenses in the vicinity of these, respectively areas. Coals in the Norşun Area also have high Ce and Sb contents. Coals in the Yusufeli Area have high Sr content but low Zn content, compared to coals of other areas. V and Sc also have high contents in all coal deposits than coals of world. Based on B data obtained by ICP analyses, coals of Gödül, Norşun and Kömürlü Areas deposited in a were interpreted to have been shoreline environment connected with the sea time to time, whereas coals of the Alansa Area occured in a saline water environment. Statistical analyses of the trace element data show that the relative variation of elements is variable for all coal deposits. Generally, elements in Karanhkdere and Gürüzdağı2 coals vary with positive correlation Zn-Co, Ni-Co, Cu-Co, S-Co, Sb-Pb, U- Pb, Pb-Ce, Sr-As, Cr-As, Th-Ni, Pb-Ni elements in Norşun coals show negative correlations. (Cu+Ni+Cr+U)/(Th) ratios for all coals were calculated and its concluded that coals of the Kömürlü (Artvin) Area, lying at the upper level of Hamurkesen Formation, formed short after the formation of Gödül, Norşun and Alansa coals.
Benzer Tezler
- Yukarı Kelkit Havzası'nda iklim-doğal bitki örtüsü ilişkilerinin belirlenmesi
Determination of relationships between vegatation and clima on the upper past of Kelkit watershed
MEHMET GÜVEN
- Kelkit vadisinin flora ve vejetasyonu üzerinde bir araştırma
A Research on the flora and vegetation of Kelkit valley
FERGAN KARAER