Geri Dön

The visibility and plausibility of the invented languages in translation: Pravic, Karhidish and Kesh Languages of Ursula K. Le Guin

İcat edilmiş dillerin çeviride görünürlüğü ve inandırıcılığı: Ursula K. Le Guin' in Pravca, Karhidece ve Keş dilleri

PDF İndir

  1. Tez No: 778477
  2. Yazar: ÖZGE AKSOY
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE SELMİN SÖYLEMEZ
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Mütercim-Tercümanlık, Translation and Interpretation
  6. Anahtar Kelimeler: Edebi metinler, Edebiyat, Guin, Ursula Kroeber Lee, Neolojizm, Roman, Yabancılaştırma, Yerlileştirme, Çeviri, Çeviri bilim, İcat edilmiş dil, Literary texts, Literature, Guin, Ursula Kroeber Lee, Neologism, Novel, Foreignization, Domestication, Translation, Science of translation, Invented language
  7. Yıl: 2023
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Mütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Çeviri ve Kültürel Çalışmalar Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Dil icat etmek ilk duyulduğunda alışılmadık gelebilir, ancak dil icat etme olgusu yıllarca birçok çalışma ve tartışmanın konusu olmuştur. Doğal dillerden farklı olarak, icat edilen diller bilinçli olarak üretilen dillerdir. Yüzyıllar boyunca, mükemmel bir dil arayışı kutsal, evrensel ve filozofik dillerin düşünürler ve yaratıcılar tarafından üretilmesine öncülük etmiş, 19. yy da ortaya çıkan küresel iletişim ihtiyacı ise uluslararası yardımcı dillerin hızla üretilmesine aracı olmuştur. Bu dil üretim yıllarına paralel olarak, dil icadı, yazarlar tarafından kurgusal dünyalarda yer alan karakterler için türetilen diller olarak edebiyatta da kendisini göstermiştir. Bilim ve teknolojide yaşanan hızlı gelişmeler, bilim-kurgu roman türüne de çeşitli yenilik ve değişikliklerle yön vermiştir. Dil icat etme, bu hayal edilen dünyaları oluşturmak ve akla yatkınlığını, inandırıcılığını sağlamak için önemli bir metin ögesi olarak kullanılmıştır. Akıcılık ve anlaşılırlığı artırarak daha çok hedef okuyucuya ulaşma çabaları, çeviriler yoluyla hedef metinlerde oluşturulan kurgusal dil yapılarında kayıplara ve dolayısıyla kaynak metnin ve çevirmenin görünmezliğine sebep olabilmektedir. Bu bağlamda, bu çalışmanın amacı, bilim-kurgu roman türünde pek çok eser vermiş olan Ursula K. Le Guin'in üç farklı eserinde yer alan ve bir metin aracı olarak kullanılan kurgusal dil yapılarının (Karanlığın Sol Eli'nde Karhidece, Mülksüzler'de Pravca, Hep Yuvaya Dönmek'te Keş dili) eserlerin Türkçe'ye yapılan çevirilerinde ne ölçüde değiştirildiği ya da korunduğunu ortaya koymak ve böylece çevirmenlerin çeviri süresince aldığı kararlara ve tercihlere odaklanarak, bu dillerin görünür/görünmezlik durumlarını belirlemektir. Bu amaçla, karşılaştırmalı kuramsal analizin temelini, Venuti (1995) tarafından önerilen çevirmenin/çevirinin görünmezliğine yönelik yaklaşımı oluşturmaktadır. Analizleri yapmak için seçilen romanlardaki icat edilmiş diller Cheyne'nin (2008) modeline göre kategorize edilmiştir. Neolojizmler Stockwell (2006) sınıflandırmasına göre gruplandırılmış ve Newmark'ın neolojizmlerin çevirisine ilişkin referansına göre çeviri prosedürleri belirlenmiştir. Araştırmanın bulguları, icat edilen dillerin çevirmenler tarafından çoğunlukla yabancılaştırıldığını ve dolayısıyla yabancılaştırma ve inandırıcılık etkisinin erek metinlere de yansıdığını ortaya koymuştur.

Özet (Çeviri)

Inventing a language can sound a bit unusual when heard for the first time, but the phenomenon of language invention has been the topic of many studies and discussions for many years. Unlike natural languages, invented languages are consciously created. For centuries, the search for a perfect language led to the invention of sacred, universal or philosophical languages by thinkers and inventors and the rise of the need for global communication that emerged in the 19th century mediated the invention of international auxiliary languages. In parallel with these years of creation, language invention in literature manifested itself as languages devised by the authors for characters in their fictional worlds. The rapid developments in science and technology encouraged also science-fiction novels in literature. Language invention constituted one of the key text elements to establish the plausibility of imagined worlds in science fiction texts. The loss of these invented languages within the target texts for the sake of fluency and comprehensibility may cause the invisibility of the source text and the translator. In this context, this study aims to reveal the extent to which invented languages in three different works of Ursula K. Le Guin (Karhidish in The Left Hand of Darkness, Pravic in The Dispossessed and Kesh in Always Coming Home) were substituted or conserved in the Turkish translations of the novels. Thus, the study intends to identify the visibility status of the invented languages by focusing on the preferences and decisions taken by the translators during the translation process. For this purpose, the study is based on Venuti's (1995) critical approach to the 'invisibility' status of the translator/translation. To conduct the analyses, invented languages in the selected novels were categorized according to Cheyne's model (2008). The neologisms were grouped according to the classification of Stockwell (2006) and the translation procedures were identified based on Newmark's reference for the translation of neologisms (1998). The findings of the study revealed that the invented languages were mostly foreignized by the translators and thus their estrangement and plausibility effect were reflected also in the target texts.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    893876

    Commedia dell'Arte'nin opera üzerindeki dramatik ve müzikal etkilerinin incelenmesi

    The dramatic and musical influences of Commedia dell'Arte on opera

    BAHADIR NOYAN COŞGUN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    MüzikAnkara Müzik ve Güzel Sanatlar Üniversitesi

    Ses Eğitimi Ana Sanat Dalı

    DOÇ. RAŞİT GÖRKEM AYTİMUR

  2. Tez No

    1019176

    The Organising Vision of Patient Access: Reflections on the New NHS Information Strategy by Healthcare Professionals

    Hasta Erişiminin Örgütleyici Vizyonu: Sağlık Profesyonelleri Perspektifinden Yeni NHS Bilişim Stratejisi Üzerine Yansımalar

    GİZDEM AKDUR

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2012

    Yönetim Bilişim SistemleriLondon School Of Economıcs And Polıtıcal Scıence

    Yönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ELA KLECUN

  3. Tez No

    800835

    Prediction of tumor in mammogram images using data mining models

    VERI MADENCILIĞI MODELLERINI KULLANARAK MAMOGRAM GÖRÜNTÜLERINDE TÜMÖRÜN TAHMIN EDILMESI

    NOOR RASHID YASIR SARRAY

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2022

    Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolAltınbaş Üniversitesi

    Bilişim Teknolojileri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ TİMUR İNAN

  4. Tez No

    351751

    The relationship between perceived group-based performance appraisal and social loafing and the moderating role of task visibility

    Grup-bazlı performans değerleme algısı ile sosyal kaytarma arasındaki ilişki ve görev görünürlüğünün şartlı değişken rolü

    ERTUĞRUL BUZ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2011

    İşletmeMarmara Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. AYŞE ALEV TORUN

  5. Tez No

    881543

    The effects of generic and targeted visibility on work-process interactions in open-plan offices

    Açık ofislerde genel ve hedeflenen görünürlüğün iş etkileşimleri üzerine etkisi

    GİZEM YENEL GÜLER

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2024

    İç Mimari ve Dekorasyonİhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi

    İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HALİME DEMİRKAN

Geri Dön