Toplumdilbilimi değişkenleri açısından Türkçe dersindeki konuşma etkinliklerinin öğrencilerin ders tutumuna ve konuşma becerisine etkisi
The effects of speech activities in Türkish lessons in terms of sociolinguistics variables and discourse on students attitudes and speech skills
- Tez No: 773079
- Danışmanlar: PROF. DR. HÜLYA AŞKIN BALCI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Ders başarısı, Eğitim etkinliği, Konuşma, Konuşma becerisi, Sosyodilbilim, Türkçe, Türkçe dersi, Türkçe eğitimi, Course success, Effectiveness of training, Speech, Speaking skills, Sociolinguistic, Turkish, Turkish lesson, Turkish education
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çalışmada, Türkçe ders kitaplarında yer alan konuşma etkinlikleri ve bu çalışma için hazırlanmış görev odaklı konuşma etkinlikleri konu edinilerek bu etkinliklerin öğrencilerin konuşma becerilerine etkisi ve Türkçe dersine yönelik tutumlarına etkisi incelenmeye çalışılmıştır. Bu amaçla, ortaokulda her sınıf basamağından deney ve kontrol grupları seçkisiz atama yöntemi ile belirlenmiş; deney grubuna çalışma için hazırlanan görev odaklı konuşma etkinlikleri; kontrol grubu için ise Türkçe ders kitaplarında yer alan konuşma etkinlikleri 10 hafta boyunca uygulanmıştır. Uygulama öncesinde ve sonrasında“etkili konuşma becerisi ölçeği”ve“Türkçe dersine yönelik tutum ölçeği”öntest-sontest olarak verilmiştir. Ayrıca tutum ölçeğinin giriş kısmında yer alan“cinsiyet, anne-baba mesleği, anne-baba eğitim durumu”değişkenlerinin de öğrencilerin konuşma becerileri ve derse yönelik tutumları üzerinde anlamlı bir farklılık oluşturup oluşturmadığı incelenmiştir. Karma yöntem ile hazırlanan bu çalışmanın nitel basamağında; ortaokul Türkçe ders kitaplarında yer alan konuşma etkinliklerinin temalara ve metinlere dağılımı, etkinlik türleri ve etkinliklerin içerdiği konuşma stratejilerinin sayısal verilerini ortaya koymak amacıyla içerik analizi yöntemi uygulanmıştır. Çalışmanın nicel basamağında ise;“Etkili Konuşma Ölçeği”ve“Türkçe Dersine Yönelik Tutum Ölçeği”nden elde edilen veriler için SPSS 26.0 paket programı kullanılmıştır. Gerçekleştirilen nicel analizler sonucunda deney grubunda uygulanan görev odaklı konuşma etkinliklerinin, kontrol grubunda uygulanan ders kitabı etkinliklerine göre etkili konuşma becerileri ve derse yönelik tutumları üzerinde daha etkili olduğu sonucuna varılmıştır. Araştırmanın nitel kısmında ise Türkçe ders kitaplarındaki etkinliklerin dağılımında farklılıklar tespit edilmiştir. Çalışmanın bulgularından yola çıkarak deney grubunda uygulanan görev odaklı konuşma etkinliklerinin öğrencilerin etkili konuşma becerilerini geliştirmelerinde ve derse yönelik olumlu bir tutum geliştirmelerinde etkisi olduğu söylenebilir. Ayrıca öğrencilerin“cinsiyet, anne-baba eğitim durumları, anne-baba mesleği”gibi toplumdilbilimsel değişkenlerin, öğrencilerin etkili konuşma becerisi ve Türkçe derslerine yönelik tutumları üzerinde anlamlı bir etki yaratmadığı sonucuna varılmıştır.
Özet (Çeviri)
In the study, the effects of speaking activities in Turkish coursebooks and task-based speaking activities prepared for this study on students speaking skills and their attitudes towards Turkish lessons were examined. For this purpose, test and control groups were randomly determined from each grade level in secondary school. Task-based speaking activities were applied to the test group. For the control group, speaking activities in Turkish coursebooks were applied for 10 weeks. Before and after the application, the“Effective Speech Scale”and“Turkish Lesson Attitude Scale”were applied as experimental design with pre-test and post-test control group. In addition, it was investigated whether the variables of“gender, parental profession, parental education status”make a significant difference in students' speaking skills and attitudes towards the lesson. In the qualitative part of this study; the content analysis method was applied in order to reveal the distribution of the speaking activities in the secondary school Turkish coursebooks to themes and texts, the types of activities, and the numerical data of the speaking strategies included in the activities. In the quantitative part of the study; the data obtained from the“Effective Speech Scale”and“Turkish Lesson Attitude Scale”were analyzed in the SPSS 26.0. As a result of quantitative analysis; It was concluded that the task-oriented speaking activities applied in the test group were more effective in effective speaking skills and attitudes towards the lesson than the textbook activities applied in the control group. In the qualitative part of the study, differences were found in the distribution of activities in Turkish coursebooks. Based on the findings of the study, it can be said that the task-based speaking activities applied in the test group have an effect on the students development of effective speaking skills and developing a positive attitude toward the lesson. In addition, it was concluded that sociolinguistic variables such as“gender, education status of parents, the profession of parents”did not have a significant effect on students effective speaking skills and attitudes towards Turkish lessons.
Benzer Tezler
- Göç yaşamış 6. sınıf öğrencilerinin yazım kurallarını ve noktalama işaretlerini uygulama düzeylerinin toplumdilbilim değişkenleri açısından incelenmesi: Körfez örneği
Analyzing in sociolinguistics variants of applying levels of writing rules and punctuation marks of middle school 6th grade students who had migrated: Example from Körfez
GÜLECE METİN
Yüksek Lisans
İngilizce
2012
Eğitim ve ÖğretimAbant İzzet Baysal ÜniversitesiTürkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET CANBULAT
- Address terms in Turkish: A corpus-based study
Türkçede hitap şekilleri: Derlem temelli bir çalışma
NURİYE ÖZER
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
DilbilimMersin Üniversitesiİngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. PINAR İBE AKCAN
- Türkçe bilen iki dilli Rusların sesletim odaklı toplumdilbilimsel özellikleri
Pronunciation-focused sociolinguistic features of bilingual Russians who speak Turkish
ZEYNEP EKİNCİ
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimAlanya Alaaddin Keykubat ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZGÜR KASIM AYDEMİR
- Toplumdilbilim açısından Antalya'da yaşayan Ahıska Türklerinin dil incelemesi
Language analysis of the Meskhetian Turks living in Antalya in terms of social linguistics
ELİF AYDIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
DilbilimMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EKREM AYAN
- Une étude sociolinguistique du“langage des jeunes”à partir du lexique dans Les gens du Balto de Faïza Guène
Faïza Guène'in Les gens du Balto adlı eserinde kullanılan sözcükler açısından“genç dili”üzerine toplumdilbilimsel bir inceleme
FATMA ER
Yüksek Lisans
Fransızca
2016
Fransız Dili ve EdebiyatıNamık Kemal ÜniversitesiFransız Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SONEL BOSNALI