Üstbiliş ve kişilik arası ilişkilerin major depresif bozukluk tanılı hastalarda ve sağlıklı bireylerde incelenmesi
Examination of the relationships between metacognition and personality in patients with major depressive disorder and healthy individuals
- Tez No: 763770
- Danışmanlar: PROF. DR. AHMET ATAOĞLU
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Depresyon, üstbiliş, mizaç, karakter, kişilik, Depresif bozukluk-majör, Depression, metacognition, temperament, character, personality, Depressive disorder-major, Metacognitive
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Düzce Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada Major Depresif Bozukluk tanılı hastaların ve psikiyatrik tedavi öyküsü olmayan kontrol grubunun üstbiliş ve kişilik özellikleri açısından karşılaştırılması, hasta grubunda üstbiliş ve kişilik özelliklerinin depresyonla ilişkisinin saptanması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma Ağustos 2021 – Nisan 2022 tarihleri arasında Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Polikliniği'ne başvuran, DSM-V tanı ölçütlerine göre Major Depresif Bozukluk tanısı konmuş, çalışmaya katılmayı kabul eden 120 hasta ve hasta grubuna çeşitli demografik özellikler açısından benzer, psikiyatrik tanı ve tedavi öyküsü olmayan 72 sağlıklı birey üzerinde yürütülmüştür. Çalışmaya katılan kişilere veri toplama amaçlı Sosyo-Demografik Veri Formu, Mizaç ve Karakter Envanteri (MKE), Üstbiliş Ölçeği-30 (ÜBÖ-30) ve Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ) verilmiştir. Bulgular: Sonuçlara göre, hasta grubunun kontrol grubundan daha yüksek zarardan kaçınma, kendini aşma ve daha düşük kendini yönetme, iş birliği yapma ve sebat etme puanı olduğu görülmüştür. Ayrıca hasta grubundaki kişilerin kontrol grubundakilere göre daha fazla uyumsuz üstbilişsel inançlarının olduğu görülmüştür. Hem hasta hem de kontrol grubunda kişilik ve üstbilişsel inançlar arası korelasyonlar mevcuttur. Aracılık analizlerine göre, hasta grubunda zarardan kaçınma ile depresyon arasındaki ilişkiye bilişsel güven ve düşünceleri kontrol ihtiyacının aracılık ettiği gösterilmiştir. İş birliği yapma ile depresyon arasındaki ilişki için de aynı sonuçlar elde edilmiştir. Kendini yönetme ile depresyon arasındaki ilişkiye kontrol edilemezlik ve tehlike ile ilgili olumsuz inançlar ve düşünceleri kontrol ihtiyacının aracılık ettiği gösterilmiştir. Sonuç: Mevcut çalışmamız bildiğimiz kadarıyla mizaç ve karakter, üstbilişsel inançlar ve depresif bozukluk arasındaki ilişkileri klinik popülasyonda inceleyen ilk çalışmadır. Kişilik boyutları ve depresyon arasındaki ilişkiye üstbilişsel inançların varsayılan aracılık etkisini doğruladık. Sonuçlarımız, kişilikten duygusal bozukluklara uzanan önemli bir üstbilişsel yol olduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: In this study, it was aimed to compare the patients with Major Depressive Disorder and the control group without psychiatric treatment history in terms of metacognition and personality traits, and to determine the relationship between metacognition and personality traits and depression in the patient group. Materials and Methods: This study was conducted with 120 patients who admitted to Düzce University Faculty of Medicine Psychiatry Outpatient Clinic between August 2021 and April 2022 and were diagnosed with Major Depressive Disorder according to DSM-V diagnostic criteria and accepted to participate in the study and 72 healthy individuals who were similar to the patient group in terms of various demographic characteristics and did not have a history of psychiatric diagnosis and treatment. Socio-Demographic Data Form, Temperament and Character Inventory (TCI), Metacognition Scale-30 (MCQ-30) and Beck Depression Scale (BDI) were given to the participants for data collection purposes. Results: According to the results, it was observed that the patient group had higher harm avoidance, self-transcendence and lower self-directedness, cooperativeness and persistence scores than the control group. In addition, it was observed that people in the patient group had more maladaptive metacognitive beliefs than those in the control group. There are correlations between personality and metacognitive beliefs in both the patient and control groups. According to mediation analyzes, it was shown that the relationship between harm avoidance and depression in the patient group was mediated by cognitive confidence and the need to control thoughts. The same results were obtained for the relationship between cooperativeness and depression. It has been shown that the relationship between self-directedness and depression is mediated by the need to control negative beliefs and thoughts about uncontrollability and danger. Conclusion: Our current study is the first to examine the relationships between temperament and character, metacognitive beliefs and depressive disorder in a clinical population. We confirmed the putative mediating effect of metacognitive beliefs on the relationship between personality dimensions and depression. Our results show that there is an important metacognitive pathway from personality to affective disorders.
Benzer Tezler
- Üstbilişler, nörotisizm, stres ve tekrarlayıcı düşünmenin psikolojik zorlanma üzerindeki rolü: İstanbul Üniversitesi örnekleminde prospektif bir çalışma
The role of metacognitions, neuroticism, stress, and perseverative thinking on psychological distress: A prospective study in a sample from Istanbul University
KADİR ÖZDEN
Doktora
Türkçe
2023
Psikolojiİstanbul ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HANİFE ÖZLEM SERTEL BERK
- Halüsinasyonların psikotik belirteçlerle ilişkisi
The relationship of hallucinations and psychotic markers
MAHMUT KOÇOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
PsikiyatriDokuz Eylül ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM EMRE BORA
- Bilişsel ve sosyal-bilişsel işlemlerde üstbilişsel karar isabetinin karanlık üçlü açısından gelişimsel olarak incelenmesi
Developmentally comparing metacognitive judgements on social-cognitive and cognitive processes among dark triad
ASLI SARIKARDAŞOĞLU
Doktora
Türkçe
2023
Psikolojiİstanbul ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞERİFE SEMA KARAKELLE
- Obsesif kompulsif bozuklukta şizotipal özelliklerin içgörü, üstbilişsel inançlar ve zihin kuramı becerileri açısından incelenmesi
Investigation of schizotypal characteristics in obsessive compulsive disorder in terms of insight, metacognitive beliefs and theory of mind
GİZEM HÜROĞLU
Doktora
Türkçe
2025
PsikolojiSağlık Bilimleri ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EJDER AKGÜN YILDIRIM
- Fen ve teknoloji öğretmen adaylarının eğitiminde argumantasyonun (Tartışma teorisinin) etkililiği
Effectiveness of argumentation (Discussion theory) in science and techonology teacher candidate education
ÖZGE AYDIN
Doktora
Türkçe
2013
Eğitim ve ÖğretimHacettepe Üniversitesiİlköğretim Fen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİTNAT KAPTAN