Geri Dön

Sazsız âşıklar üzerine mukayeseli bir çalışma

A comparative study of reedless minstrelsy

  1. Tez No: 756788
  2. Yazar: SEVGİ AYDIN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MUAMMER METE TAŞLIOVA
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Halk Bilimi (Folklor), Turkish Language and Literature, Folklore
  6. Anahtar Kelimeler: Âşıklık, atışma-karşılaşma, sazsız âşık, sözlü gelenek, Anadolu âşıklığı, Atışmalar, Aşıklar(Aşıklık geleneği), Halk bilimi, Halk edebiyatı, Sazlar, Sözlü edebiyat, Türk halk edebiyatı, Minstrelsy, bickering, reedless minstrel, oral tradition, Anatolian minstrelsy, Cross talk, Minstrel tradition, Folklore, Folk literature, Instruments, Oral literature, Turkish public literature
  7. Yıl: 2022
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Âşık tarzı şiir geleneğinin Türk dünyasında, Türk kültür ve tarihinde hatırı sayılır bir yeri vardır. Türk tarihinin başlangıcından bu yana sanatkârlar, kendi tecrübelerini ve sanattaki becerilerini nasilden nesile aktarmıştır. Asırların tecrübeleri ile yoğrulmuş bu geleneğin ürünleri, belirli birtakım kurallara sahip, şiirin etkileyici ve kalıcı özelliğinden beslenerek günümüze kadar gelmeyi başarmış değerler bütünüdür. Âşık halk kültüründen beslenen, şiirlerini sazı eşliğinde dile getiren ve sözlü kültürün nesiler boyunca taşınmasını sağlayan sanatçıdır. Anadolu sahası âşıklığında sazı çalma-kullanma seviyesi, doğaçlama <irticalen-doğmaca> şiir söyleme, atışma yapma ve hikâye tasnif etme gibi önemli unsurlar bir arada bulunmaktadır. Günümüzde saz çalarak şiirlerini dile getiren icracılarımızın yanı sıra“sazsız”sanatkârlarımız da bulunmaktadır.“Sazsız âşık”dediğimiz bu sanatkârlar, âşıklık geleneğinin sürekli-sistemli icra yapısında yetişmiş değildir. Fakat geleneğin bazı kıstaslarına göre kendini geliştirmiş, bir gelenek temsilcisi gibi şiir yazmakta ve âşıklarla irticali olarak karşılaşmalar yapmaktadır. Behçet Kemal Çağlar, Turgut Günay, Feyzi Halıcı, Bekir Sami Özsoy ve Nazım İrfan Tanrıkulu saz çalmadığı hâlde halk şiiri yapısında eser üretmekte ve çeşitli ortamlarda âşıklarla karşılaşma <atışma-deyişme> yapmışlardır. Çalışma kapsamında; gelenek icracısı olarak sazsız âşık kimdir? Edebiyatımızdaki yeri nedir? Geleneğin sürekliliği alanında nasıl işlevler üstlenmişlerdir gibi sorular üzerinde durulmuş ve sazsız âşıkların gelenekle olan bağlantısı ve sanatları incelenmiştir.

Özet (Çeviri)

The tradition of minstrel-style poetry has a considerable place in the Turkic world, in Turkish culture and history. Since the beginning of Turkish history, artists have transferred their own experiences and skills in art from generation to generation. The products of this tradition, which has been kneaded with the experiences of centuries, are a set of values that have certain rules and have managed to come to the present day by feeding on the impressive and permanent feature of poetry. Minstrel is an artist who feeds on folk culture, expresses his poems with his instrument, and ensures that oral culture is carried through generations. In the minstrel of the Anatolian field, important elements such as the level of playing and using the instrument, singing improvised <singing while improvising > poetry, sparring and sorting stories are together. Today, in addition to our performers who sing their poems by playing the instrument, we also have“reedless”artists. These minstrelsy, whom we call“reedless minstrel”, have not been raised in the continuous-systematic execution structure of the tradition of minstrel. However, according to some criteria of tradition, he has developed himself, writes poetry like a representative of tradition and makes regressive encounters with minstrelsy. Behçet Kemal Çağlar, Turgut Günay, Feyzi Halıcı, Bekir Sami Özsoy and Nazım İrfan Tanrıkulu produce works in the structure of folk poetry even though they do not play the instrument, and they have met minstrelsy in various environments bickering . Within the scope of the study; who is the reedless minstrel as a tradition performer? What is its place in our literature? Questions such as what kind of functions they have undertaken in the field of continuity of tradition have been emphasized and the connection of reedless minstrelsy with tradition and their arts have been examined.

Benzer Tezler

  1. Yukarı Çukurova`da aşıklık geleneği ve Aşık Eyyubi

    Wandernder volkssaenger tradition in oberem Çukurova und wanderer volkssaenger

    KEMAL ÇOPUROĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1998

    Türk Dili ve EdebiyatıFırat Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ALİ BERAT ALPTEKİN

  2. Sınır kavramı etrafında ali Molla Musa: Hayatı ve şiirleri

    In discourse of border poet ali Mullah Musa: His life and poems

    SÜMEYRA NAİM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Türk Dili ve EdebiyatıVan Yüzüncü Yıl Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. METİN EREN

  3. Masculinities of their own: The Representations of the male characters in Thomas Hardy's The Mayor of Casterbridge, Tess of The D'urbervilles and Jude The Obscure

    Kendilerine ait erkeklikler: Thomas Hardy'nin Casterbrıdge Başkanı, Tess ve Adsız Sansız Bir Jude adlı eserlerindeki erkek karakterlerin temsilleri

    ATIF CAN BAYRAM

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2024

    İngiliz Dili ve Edebiyatıİstanbul Aydın Üniversitesi

    İngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    DOÇ. GAMZE SABANCI UZUN

  4. Sapsız meşe (Quercus petraea) ve karaçamın (Pinus nigra arnold) yüzey pürüzlülük değerlerinin araştırılması

    Studies on surface roughness values of bay oak (Quercus petraea) and crimean pine (Pinus nigra arnold)

    ÖMER YALÇINKAYA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1997

    Ağaç İşleriHacettepe Üniversitesi

    Ağaç İşleri Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. YILMAZ ŞİMŞEK

  5. Sapsız meşe (quercus petraea subsp, iberica) nin bazı tohum ve fidan özellikleri üzerine araştırmalar

    Investigations on some seeds and seedling characteristic of sessile oak (quercus petraea subsp. iberica)

    OSMAN BAYRAKTAR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2001

    Ormancılık ve Orman MühendisliğiKaradeniz Teknik Üniversitesi

    Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ALİ DEMİRCİ