The mediating role of basic psychological needs in relation to parent emerging adult relationship quality and emerging adult's functioning
Beliren yetişkin-ebeveyn ilişki niteliği ve beliren yetişkinin işlevselliği arasındaki ilişkide temel psikolojik ihtiyaçların aracı rolü
- Tez No: 753322
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYLİN KOÇAK ŞEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Ana-baba-genç ilişkileri, Psikolojik ihtiyaçlar, Yetişkinler, Ölçme-değerlendirme, İşlevsellik, Parents-adolescent relations, Psychological needs, Adults, Measurement and evaluation, Functionality
- Yıl: 2022
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İzmir Ekonomi Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Araştırmalar, yakın ilişkilerin ortaya çıkan yetişkinlerin işlevselliğini derinden etkilediğini göstermektedir. Kendini belirleme kuramı bağlamında bu çalışmada, algılanan ebeveyn-beliren yetişkin ilişki niteliği ile beliren yetişkinin işlevselliği arasındaki ilişkide temel psikolojik ihtiyaçların doyumu ve engellenmesinin aracı rollerinin araştırılması amaçlanmıştır. Örneklem 18-29 yaşlar arasındaki 422 Türk beliren yetişkinden Ortyaş = 22.97, S = 2.94; %58,3'ü kadın) oluşmuştur. Demografik Bilgi Formu, Ebeveyn-Ergen İlişkisi Niteliği Ölçeği, Temel Psikolojik İhtiyaçların Doyumu ve Engellenmesi Ölçeği, Yaşam Doyumu Ölçeği, Kabul ve Eylem Formu (II) kullanılmıştır. Bulgular, anne ve babanın beliren yetişkinle olan ilişkisinin niteliğinin, beliren yetişkinlerin işlevselliği ile ilişkili olduğunu göstermiştir. Ayrıca hem ihtiyaç doyumu hem de ihtiyaçların engellenmesi, beliren yetişkinlerin işlevselliği ile anne- ve babanın beliren yetişkinle olan ilişkisinin niteliği arasındaki ilişkiye aracılık etmiştir. Mevcut çalışmanın sonuçları, sınırlılıkları, güçlü yönleri ve çıkarımları güncel alan yazını ışığında tartışılmış ve gelecek çalışmalar için öneriler sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
Research provides that close relationships profoundly impact the emerging adults' functioning. Guided by self-determination framework, the current study aimed to investigate the mediating roles of basic psychological need satisfaction and frustration in the relation between perceived parent-emerging adult relationship quality and emerging adult's functioning. The sample consisted of 422 Turkish emerging adults aged 18-29 (Mage = 22.97, SD = 2.94; 58.3% of them were females). Demographic Information Questionnaire, Quality of Parent-Adolescent Relationship Scale, Basic Psychological Need satisfaction and Frustration Scale, Satisfaction with Life Scale, Acceptance and Action Questionnaire (II) were used. Findings suggested that mother- and father-emerging adult relationship quality significantly associated with emerging adults' functioning. Moreover, need satisfaction and need frustration significantly mediated the relationship between emerging adults' functioning, mother-emerging adult relationship quality, and father-emerging adult relationship quality. Results, limitations, strengths, and implications of the current study were discussed in the light of the current literature, and suggestions for future studies were presented.
Benzer Tezler
- Mediating role of coping with stress styles in relation between mindfulness and basic psychological needs satisfaction
Bilinçli farkındalık ve temel psikolojik ihtiyaçların karşılanması ilişkisinde stresle başa çıkma biçimlerinin aracı rolü
FATİH YILMAZ
Doktora
İngilizce
2020
PsikolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BENGİ ÖNER ÖZKAN
- Helikopter ebeveynlik ile iyi oluş arasındaki ilişkide temel psikolojik ihtiyaçların rolü: Bir aracılık modeli
The role of basic psychological needs in the relationship of helicopter parenting and well being: A mediation model
REYHAN ÇAĞDAŞ DAĞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Psikolojiİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TANER ARTAN
DR. FATİH CEBECİ
- Infant temperament and maternal well-being: The mediating role of maternal psychological need satisfaction and need frustration
Bebeklik mizacı ve annenin psikolojik sağlığı: Annenin psikolojik ihtiyaçlarının tatmini ve engellenmesinin aracı-değişken rolü
GAMZE TURUNÇ
Yüksek Lisans
İngilizce
2016
PsikolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. EMRE SELÇUK
DOÇ. DR. AHMET UYSAL
- Romantik ilişki yaşayan bireylerde pozitif şemalar ve ilişki istikrarları arasındaki ilişkinin modellenmesi
The mediating role of self-compassion and cognitive flexibility in the relationship between the positive schemas of individuals in romantic relationships and their relationship stability
GÖZDE GÜMÜŞÇAĞLAYAN
Doktora
Türkçe
2024
PsikolojiEge ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DİLEK YELDA KAĞNICI
- Related self and sense of belonging as protective factors against suicidal tendency in Turkish adolescents during transition to university
Üniversiteye geçiş sürecindeki Türk gençlerinde intihar eğilimini önleyici etkenler olarak ilişkili benlik ve aidiyet duygusu
HANNAH BECKMANN
Yüksek Lisans
İngilizce
2014
PsikolojiKoç ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. BANU ÇANKAYA