Geri Dön

Ağır hizmet araçları için elektromekanik disk fren tasarımı

Electromechanical disc brake design for heavy-duty vehicles

  1. Tez No: 748408
  2. Yazar: İBRAHİM CAN GÜLERYÜZ
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGÜN BAŞER
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Otomotiv Mühendisliği, Makine Mühendisliği, Automotive Engineering, Mechanical Engineering
  6. Anahtar Kelimeler: Ağır taşıtlar, Disk fren, Kayan kipli denetim, PID denetleme, Sistem dinamiği, Heavy vehicles, Disk brake, Sliding mode control, PID control, System dynamics
  7. Yıl: 2022
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İzmir Katip Çelebi Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışmada; mekanik tasarım, sonlu elemanlar analizi, sistem modelleme, sistem simülasyonu ve analizi, denetim sistemi tasarımı, ölçüm sistemi tasarımı gibi farklı disiplinleri bir araya getirerek ağır hizmet aracı elektromekanik disk fren tasarımı için bir yöntem oluşturulması amaçlanmıştır. Öncelikle elektromekanik fren sistemi dinamiğinin ve performansının araştırılabilmesi için temel bir deney düzeneği üzerinde kuvvet ve pozisyon denetleyicileri geliştirilmiştir. Doğrusal ve doğrusal olmayan sürtünme modellerini içeren sistem dinamiği modelleri Matlab/Simulink ortamında oluşturulmuştur. Sistem parametreleri deneysel ölçümlerle elde edilmiştir. PID ve kaskad PID kuvvet denetleyicileri ve PID pozisyon denetleyicileri Matlab/Simulink ortamında geliştirilmiştir. Denetleyici parametreleri denetim donanımına tanımlanmıştır. Daha sonra, kuvvet ve pozisyon denetleyicilerinin performansları değerlendirilmiştir. Deney düzeneği üzerinde uygulanan model tabanlı denetleyici geliştirme prosedürü ile ağır hizmet aracı elektromekanik fren denetimi için bilimsel altyapı oluşturulmuştur. Ağır hizmet araçları için çift pistonlu ve tek pistonlu olmak üzere iki farklı elektromekanik disk fren konsepti önerilmiştir. Sıkıştırma kuvveti ve yükselme süresi gereksinimler göz önünde bulundurularak teorik hesaplamalar ile doğru akım motoru seçimi için gerekli parametreler belirlenmiştir. Otomatik boşluk ayarı, elle ayar, park freni, paketleme hacmi, üretilebilirlik gibi detaylar göz önünde bulundurularak, tahrik mekanizması tasarımları değerlendirilmiştir. Sonlu elemanlar analizlerinde tahrik mekanizması parçalarının, kaliper yuvası ve kaliper kapağının maksimum sıkıştırma kuvveti altındaki mekanik dayanımları araştırılmıştır. Daha sonra, tek pistonlu elektromekanik disk fren mekanizması prototipleri imal edilmiştir. Mekanizma kayıplarının azaltılması için prototipler üzerinde tasarım değişiklikleri gerçekleştirilerek, mekanizmanın sağladığı sıkıştırma kuvveti kapasitesi iyileştirilmiştir. Prototip deneyleri için elektromekanik disk fren sistemi parametrelerinin (motor akımı, motor açısal pozisyonu ve sıkıştırma kuvveti) ölçülmesi ve denetlenmesi için bir deney düzeni tasarlanmıştır. Tek pistonlu elektromekanik disk fren prototipleri üzerinde model tabanlı PID ve kayan kipli kuvvet denetleyicisi ve PID pozisyon denetleyicisi geliştirilmiştir. Tek pistonlu elektromekanik disk fren için doğrusal olmayan sürtünme modelini içeren sistem dinamiği modeli Matlab/Simulink ortamında oluşturulmuştur. Simülasyonlar ile deneysel ölçüm sonuçları (sıkıştırma kuvveti, tahrik dişlisi açısı ve motor akımı sonuçları) karşılaştırılarak, sistem dinamiği modeli doğrulanmıştır. Ağır hizmet aracı fren performans gereksinimleri göz önünde bulundurularak, sıkıştırma kuvvetinin denetimi için PID ve kayan kipli denetleyicisi; fren diski ile balatalar arasındaki çalışma boşluğunun denetimi için PID pozisyon denetleyicisi Matlab/Simulink ortamında geliştirilmiştir. Denetleyici parametreleri fiziki denetim donanımına tanımlanarak, yük hücresi ve gerinim ölçer geri beslemeli kuvvet denetleyicisi deneyleri gerçekleştirilmiştir. Daha sonra, kuvvet ve pozisyon denetleyicilerinin performansları değerlendirilmiştir. Son aşamada, kuvvet – pozisyon denetleyicisi değişim senaryoları uygulanarak, fiziksel sistem üzerinde farklı girdi referansları için fonksiyon testleri gerçekleştirilmiştir.

Özet (Çeviri)

In this study, it is aimed to compose a multi-disciplinary method for a heavy-duty electromechanical disc brake design by integrating different disciplines such as mechanical design, finite element method, system modelling, system simulation and analysis, control system design and measurement system design. Firstly, force and position controllers were developed on a basic test rig to investigate the braking dynamics and performance. The system dynamics models including linear and nonlinear friction models were constructed in Matlab/Simulink environment. System parameters were obtained by experimental measurements. PID and PID cascade force controllers and PID position controllers were developed in Matlab/Simulink environment. Controller parameters were defined to the control hardware. After that, the performances of force and position controllers were evaluated. Using the model-based controller development procedure implemented on a test rig, a scientific infrastructure has been established for heavy-duty electromechanical brake control. Two different electromechanical disc brake concepts, double piston and single piston, have been proposed for heavy-duty vehicles. Considering the clamping force and the rise time requirements, the required parameters for the selection of direct current motor were determined by theoretical calculations. Actuation mechanism designs were evaluated by considering details such as; automatic clearance adjustment, manual adjustment, parking brake, packaging volume and manufacturability. In finite element analysis, the mechanical strength of the actuation mechanism parts, the calliper housing and the calliper cover were investigated under maximum clamping force. After that, the prototypes of the single piston electromechanical disc brake mechanism were produced. To reduce the losses of the mechanism, design changes were conducted on the prototypes, and the clamping force capacity provided by the mechanism was enhanced. For prototype experiments, an experimental setup was designed to measure and control the system parameters of the electromechanical disc brake (motor current, motor angular position, clamping force). Model based PID and sliding mode controller and PID position controller have been developed on the prototypes of the single piston electromechanical disc brake. System dynamics model including the nonlinear friction model for single piston electromechanical disc brake was constructed in Matlab/Simulink environment. The system dynamics model was verified by comparison of the simulations and experimental measurement results (clamping force, actuation gear angle and motor current). PID and sliding mode controller for the clamping force control and PID position controller for the running clearance control between the brake disc and the pads were developed in Matlab/Simulink environment according to heavy-duty vehicle braking performance requirements. By defining the controller parameters to the physical control hardware, the force controller experiments were performed by loadcell feedback and strain gauge feedback. After that, the performances of the force and the position controllers were evaluated. In conclusion, the switching scenario of force – position controller was implemented and functional tests were carried out for different reference inputs on the physical system.

Benzer Tezler

  1. Artificial neural network-based efficiency estimation and modeling approach in electric vehicle powertrains

    Elektrikli güç aktarma sistemlerinde yapay sinir aği tabanli verimlilik tahmini ve modelleme yaklaşimi

    AHMET BURAK KAYDECİ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2026

    Elektrik ve Elektronik Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Elektrik Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SALİH BARIŞ ÖZTÜRK

  2. Investigation of effect of novel technologies' implementation to future internal combustion engines

    Yeni teknolojilerin geleceğin içten yanmalı motorlarına uyarlanmasının etkilerinin incelenmesi

    ANIL ALAGÖZ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2018

    Makine Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ HİKMET ARSLAN

  3. Design and optimization of shaft bracket of drum brake for heavy duty vehicle

    Ağır hizmet araçları için kampanalı fren mil braketi tasarımı ve optimizasyonu

    MERT ÇETİN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2021

    Makine Mühendisliğiİzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü

    Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HATİCE SEÇİL ARTEM

  4. Fuzzy logic based clutch torque curve detection algorithm for heavy duty vehicles

    Ağır hizmet araçları için bulanık mantık tabanlı debriyaj tork eğrisi belirleme algoritması

    OGÜN CANTÜRK

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2023

    Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik Üniversitesi

    Kontrol ve Otomasyon Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. İLKER ÜSTOĞLU

  5. Design considerations for wireless charging in heavy-duty electric commercial vehicles

    Ağır hizmet tipi elektrikli ticari araçlarda kablosuz şarj için tasarım hususları

    MUSTAFA KARAVUŞ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2025

    Elektrik ve Elektronik MühendisliğiYeditepe Üniversitesi

    Elektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AHMET ARİF ERGİN