Üniversite öğrencilerinde ortoreksiya nervoza eğilimi ve sağlık okuryazarlığı düzeyi ile ilişkisi
Orthorexia nervosa tendency and its relationship with HEALTH literacy level among university students
- Tez No: 747313
- Danışmanlar: PROF. DR. AHMET TOPUZOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halk Sağlığı, Beslenme ve Diyetetik, Public Health, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Beslenme, Beslenme bozuklukları, Obsessif davranış, Ortoreksiya nervoza, Sağlık okuryazarlığı, Üniversite öğrencileri, Nutrition, Nutrition disorders, Obsessive behavior, Orthorexia nervosa, Health literacy, University students
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Sağlıklı beslenme ile aşırı meşgul olma sosyal ve fiziksel olarak bireylere zarar verecek düzeye gelebilir. Ortoreksiya Nervoza(ON) sağlıklı beslenme ile ilgili obsesif düşünceler ve kompulsif davranışlarla karakterize edilir. Sağlık okuryazarlık düzeyi, sağlığın önemli bir belirleyicisi olarak algılanmaktadır. Bu araştırma üniversite öğrencilerinde sağlıklı beslenme takıntısı eğilimi riskini belirlemek ve sağlık okuryazarlığı düzeyi ile ilişkisini saptamak amacıyla yapıldı. Gereç-Yöntem: Çalışma tanımlayıcı tipte bir araştırmadır ve bir kamu üniversitesinde yapıldı. Araştırmanın örneklemini bir kamu üniversitesinde aktif öğrenim gören 266 öğrenci oluşturmaktadır. Veriler, sosyo-demografik özellik bilgi formu, ORTO-11 ölçeği, sağlık okuryazarlığı ölçeği ve e-sağlık okuryazarlığı ölçeğinin kullanıldığı 4 bölümden oluşan online anket formu ile toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde Shapiro-Wilk, Mann Whitney U, ANOVA, Kruskal Wallis testi, Spearman Korelasyon Katsayısı ve Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi Backward Methodu kullanılmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan öğrencilerin %63,1'i kadın, %36,9'u erkeklerden oluşmaktadır. Cinsiyetlere göre değerlendirildiğinde sağlık okuryazarlığı açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yoktur. Kadınlarda ölçek puan ortalaması daha düşük bulundu ve ON eğiliminin erkeklere göre daha fazla olduğu görüldü(p: 0,008). Düzenli fiziksel aktivite yapan (β:-1,728, p: <0,001), sağlıklı beslenme hakkında sosyal medyadan bilgi alan(β: -2,134, p:<0,001), okuduğu bilgileri beslenmesine yansıtmadığında huzursuz olan(β: -2,160, p:<0,001) öğrencilerin ON eğiliminin daha fazla olduğu yapılan doğrusal regresyon analizinde saptandı. Sağlık okuryazarlığı ölçeği alt başlığından elde edilen sonuçla sağlık okuryazarlığını uygulayan/kullanan öğrencilerin ortoreksiya nevroza eğiliminin daha düşük(β:0,163, p:<0,003) olduğu bulundu. Sonuç: Sağlık okuryazarlığı alt başlığı Uygulama/Kullanma puanı ile ortoreksiya arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptandı. Üniversite öğrencilerinin ortoreksiya eğilimi göstermeleri ile sağlık okuryazarlığı ölçeği toplam puanı arasında anlamlı ilişki bulunmadı.
Özet (Çeviri)
Objective: Excessive preoccupation with healthy eating may harm individuals socially and physically. Orthorexia Nervosa(ON) is characterized by obsessive thoughts and compulsive behaviors about healthy eating. Health literacy level is perceived as an important determinant of health. This research was carried out to determine the risk of healthy eating obsession in university students and its relationship with the level of health literacy. Method: It is a descriptive study and was conducted at a public university. The sample of the research consists of 266 students actively studying at the public university. The data were collected as online questionnaire consisting of 4 parts: socio-demographic form, ORTO-11 Scale, Health Literacy Scale and E-health Literacy Scale. Shapiro-Wilk, Mann Whitney U, ANOVA, Kruskal Wallis test, Spearman Correlation Coefficient and Multiple Linear Regression Analysis Backward Method were used to evaluate the data. Results: 63.1% of the students participating were female and 36.9% were male. When evaluated by gender, there is no statistically significant difference in health literacy. The mean score of the scale was found to be lower in women and ON tendency was found to be higher than men (p: 0.008). It was determined in the linear regression analysis table that students, who do regular physical activity(β:-1,728, p: <0.001), get information about healthy nutrition from social media(β: -2,134, p: <0.001), and are anxious when they do not reflect the information on their diet(β: -2,160, p: < 0.001) had higher ON tendency. It was found that the students who practice/use health literacy had a lower tendency to orthorexia nervosa (β:0.163, p:<0.003). Conclusion: Statistically significant correlation was demonstrated between the health literacy sub-title Practice/Using score and orthorexia. Significant relationship was not found between tendency to orthorexia and the total score of the health literacy scale.
Benzer Tezler
- Üniversite öğrencilerinde ortoreksiya nervoza eğilimi ve sağlık okuryazarlığı ilişkisi: Sivas örneği
Orthorexia Nervosa tendency and health literacy relationship among university students: the case ofSivas
ESRA ÖZEL ERDAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Beslenme ve DiyetetikNecmettin Erbakan ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YASEMİN DURDURAN
- Beslenme ve diyetetik bölümü öğrencilerinde yaşam doyumunun besin seçimi ve ortoreksiya nervoza eğilimine etkisinin araştırılması
investigation of the effects of life satisfaction on food preference and orthorexia nervosa tendency in nutrition and dietetics students
KARDELEN BÜŞRA EGE
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Beslenme ve DiyetetikTekirdağ Namık Kemal ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÇAĞLAR DOĞUER
- Determination of the orthorexia nervosa (ON) tendency among university students and effective factors on on tendency: A cross-sectional study
Üniversite öğrencilerinde ortoreksiya nervoza (ON) eğiliminin ve on eğiliminde etkili faktörlerin saptanması: Kesitsel bir çalışma
PINAR USTA
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Beslenme ve DiyetetikYeditepe ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BİNNUR OKAN BAKIR
- Üniversite öğrencilerinde ortoreksiya nervoza sıklığının belirlenmesi (Spor bilimleri fakültesi örneği)
Determination of the orthorexia nervosa prevalence in university students (Sample of faculty of sports sciences)
GÖKÇEN DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Beslenme ve DiyetetikFırat ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YÜKSEL SAVUCU
- Sağlık Bilimleri üniveritesi Gülhane Hemşirelik Fakültesi öğrencilerinde ortoreksiya nervoza sıklığının ve ilişkili faktörlerin belirlenmesi
Determination of the frequency of orthorexia nervosa and related factors in Health Sciences University Gülhane Faculty of Nursing Students
BÜŞRA BOZOĞLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Beslenme ve DiyetetikSağlık Bilimleri ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DERYA ÇAMUR