Abdülhak Hâmid'in şiir dilinin biçemsel işleyişi
The stylistic functioning of Abdülhak Hâmid's poetic language
- Tez No: 731590
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SERDAR ODACI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Dilbilim, Türk Dili ve Edebiyatı, Linguistics, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Dil bilgisi, Metin dil bilim, Modern şiir, Tanzimat edebiyatı, Tarhan, Abdülhak Hamid, Türk dili ve edebiyatı, Türk şiiri, Yapısal dil bilim, Yeni Türk edebiyatı, Grammar, Text linguistics, Modern poem, Tanzimat Literature, Tarhan, Abdülhak Hamid, Turkish language and literature, Turkish poem, Structural linguistics, New Turkish literature
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Abdülhak Hâmid Tarhan (1852-1937), yeni Türk şiirinin kurucularından biridir. Özellikle ölüm ve doğa izlekli şiirleri Türk şiirini derinden etkilediği bilinen Şâir-i Azamın, biçem ve biçim bağlamında yaptığı yenilikler de son derece önemlidir. Bununla beraber Abdülhak Hâmid şiiri oldukça uzun bir döneme yayılır. Bu yüzden Abdülhak Hâmid şiiri incelenirken devirlere ayrılması gerekir. Çalışmada Abdülhak Hâmid şiiri şu dört devire ayrılmıştır: 1- Makber Öncesi: Garam, Sahra, Divaneliklerim yahut Belde ve Diğer Şiirler, 2- Kara Bir Mahşerden Kabullenişe Doğru: Makber, Ölü, Hacle, 3- Makber Sonrası, 4- Son Şiirleri. Abdülhak Hâmid şiiri bu dört devire ayrılırken şiirlerin yayımlanış tarihleri de dikkate alınmış ve aynı zamanda şiirlerin biçem ve içerikleri de göz ardı edilmemiştir. Bu bağlamda Makber bir dönüm noktası olarak seçilmiş, devirler de buna göre oluşturulmuştur. Devirlerin oluşturulmasının ardından Abdülhak Hâmid şiiri üç bölüm altında incelenmiştir: Anlatısallık düzeyi, söylemsellik düzeyi ve betisel düzey. Anlatısallık düzeyinde biçembilimin verilerinden ve kavramlarından (önceleme, yineleme, sapma, vb.) hareketle Abdülhak Hâmid şiirinin anlatım düzleminde yaptığı yenilikler ve bütün olarak şiir dili ortaya konmaya çalışılmıştır. Söylemsellik düzeyinde ise yanmetinsel unsurlardan (anılar, mektuplar, vb.) da yararlanılarak şiirlerin izlekleri belirlenmiş ve çözümlenmiştir. Son olarak betisel düzeyde ise betisel dil kullanımları (metafor, metonimi, çelişki, benzetme, vb.) tespit edilmiş ve bu kullanımların Abdülhak Hâmid şiirini hem anlatım hem de içerik düzleminde nasıl etkilediği ortaya konulmuştur.
Özet (Çeviri)
Abdülhak Hâmid Tarhan (1852-1937) is one of founders of the modern Turkish poetry. The innovations made by Şair-i Azam, who is known to have deeply influenced Turkish poetry, especially his poems with death and nature themes, are also extremely important. In addition, the poetry of Abdülhak Hâmid spreads over a very long period. Therefore, when examining the poem of Abdülhak Hâmid, it should be divided into periods. In the study, the poem of Abdülhak Hâmid is divided into the following four periods: 1- Before Makber: Garam, Sahra, Divaneliklerim yahud Belde and Other Poems, 2- From a Black Apocalypse to Acceptance: Makber, Ölü, Hacle, 3- After Makber, 4- Last Poems. While the Abdülhak Hâmid poem was divided into these four periods, the publication dates of the poems were also considered, and at the same time, the style and content of the poems were not ignored. In this context, Makber was chosen as a turning point, and the periods were formed accordingly. After the formation of the eras, the poem of Abdülhak Hâmid was analyzed under three parts: the level of narrative, the level of discursiveness and the figurative level. Based on the data and concepts of stylistics (foregrounding, repetition, deviation, etc.) at the level of narration, the innovations of Abdülhak Hâmid's poetry in the expression level and the language of poetry have been tried to be revealed. At the level of discursiveness, the themes of the poems were determined and analyzed by making use of paratextual elements (memories, letters, etc.). Finally, at the figurative level, the use of figurative language (metaphor, metonymy, paradox, simile, etc.) has been determined and it has been revealed how these uses affect Abdülhak Hâmid's poetry both in terms of expression and content.
Benzer Tezler
- Modern Türk edebiyatında mevsim şiirleri (1860-1901)
Seosonal poetry in modern Turkish literature (1860-1901)
MURAT KARA
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Türk Dili ve EdebiyatıSakarya ÜniversitesiTürk Edebiyatı Bölümü
PROF. DR. HASAN AKAY
- 1897 Türk - Yunan Savaşının Türk şiirindeki akisleri
Başlık çevirisi yok
EROL ÜLGEN
Doktora
Türkçe
1993
Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiYeni Türk Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖMER FARUK AKÜN
- Faik Ali Ozansoy'un hayatı, eserleri ve uslubu hakkında bir inceleme
A Research about Faik Ali Ozansoy's life works and style
ÖZDEN DEĞİRMENCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Türk Dili ve EdebiyatıÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiYeni Türk Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MESUT TEKŞEN