POST-COVİD HASTALARDA FİBROMİYALJİ SIKLIĞI
FREQUENCY OF FIBROMYALGIA POST-COVID-19 PATIENTS
- Tez No: 729615
- Danışmanlar: DOÇ. DR. TÜLAY YILDIRIM
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon, Physical Medicine and Rehabilitation
- Anahtar Kelimeler: Fibromiyalji, Covid-19, Kronik Ağrı, Fibromiyalgia, Covid-19, Chronic Pain
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
POST-COVİD HASTALARDA FİBROMİYALJİ SIKLIĞI Amaç: Fibromiyalji sendromu; kronik yorgunluk, gezici tarzda vücut ağrısı, uyku problemleri, bilişsel işlevlerde bozulma ile karakterize bir hastalıkdır. Etiyolojisi tam olarak bilinmemekle birlikte nörolojik, psikolojik, genetik, immünolojik faktörlerin sebep olduğu düşünülmektedir. Koronavirüs hastalığı-2019 (COVID-19) nörotropik bir virüsdür. Bu nedenle nörojenik-nöropatik yollarla ağrıya sebep olur. Bunun yanında doku hasarı yaparak da çeşitli mediyatörlerin salınmasına yol açarak nosiseptif, nosiplastik ağrıya neden olur. Ayrıca ortaya çıkan inflamatuar süreçler ile santral sinir sistemi semptomlarına, immünolojik süreçler ile periferik sinir sistem semptomlarına, direk hasar yoluyla da kas-iskelet sistemi ile ilgili semptomlara neden olabileceği düşünülmektedir. COVID-19 pandemi sürecinde ortaya çıkan stresörler de santral sensitizasyonu artırarak kronik ağrıya sebep olduğu düşünülmektedir. Ayrıca santral sensitizasyonun artması hastalarda limbik sistem düzensizliklerine bu da anksiyete ve depresyon şikayetlerinde artışa neden olmaktadır. Bunun yanı sıra pandemi döneminde yaşanan finansal sorunlar, işsizlik oranında artma, üretkenlikte azalma ve karantina süreçleri de yine insanların üzerindeki stres yükünü artırmıştır. Biz de bu çalışmamızda pandemi döneminde COVID-19 geçiren kişilerde fibromiyalji sıklığını araştırmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem : Çalışmaya 18-70 yaş aralığındaki kişiler dahil edildi ve çalışmaya katılan gönüllüler 2 gruba ayırıldı. 1. Grupta COVID-19 hastalığını geçirmiş olan (son 2 yıl içinde COVID-19 PCR test pozitif olan) hastalar 2. grupta ise hiç COVID-19 hastalığı geçirmemiş olan gönüllüler dahil edildi. Çalışmaya dahil edilen kişilerden onam alındı ve demografik verileri kaydedildi. COVID-19 geçiren gruba COVID-19 değerlendirme formu dolduruldu. COVID-19 geçiren kişilerin COVID-19 hastalığının sonrasında en az 3 ay süre devam eden fibromiyalji şikayetleri sorgulandı. Çalışmaya dahil edilen hastaların semptomları sorgulanıp muayene edildikten sonra ACR 2016 fibromiyalji tanı kriterleri formu dolduruldu. Bulgular: Çalışmaya 186'sı kadın 144 'ü erkek toplam 330 kişi katıldı. Katılan hastaların yaş ortalaması 43,04±13,02 dü. COVID-19 pozitif olan grup ve COVID-19 negatif olan gruptaki katılımcıların ağrı lokalizasyonlarını karşılatırdığımızda COVID-19 pozitif olan grupta omuz ağrısı, üst kol ağrısı ,boyun ağrısı , sırt ağrısı , bel ağrısı , kalça ağrısı, uyluk ağrısı, alt karın ağrısı ve baş ağrısı fazlaydı ve istatiksel olarak anlamlıydı (p<0,05). İki grup arasında yorgunluk düzeylerini kıyasladığımızda hafif ve orta yorgunluk şikayeti COVID-19 pozitif olan grupta anlamlı olarak yüksekti. Dinlenmeden uyanma şikayetinin olmaması COVID-19 negatif grupta, COVID-19 pozitif gruptan anlamlı olarak yüksek bulundu (p<0,001). Hafif şiddetli dinlenmeden uyanma şikayeti COVID-19 pozitif olan grupta COVID-19 negatif olan gruptan anlamlı olarak yüksekti(p<0,001) . Hafif şiddetli kognitif şikayetler COVID-19 pozitif olan grupta 60 (%35,5) iken COVID-19 negatif olan grupta 27 (%16,8) olarak bulundu (p<0,001). Fibromiyalji sendromu sıklığını iki grup arasında karşılaştırdığımızda COVID-19 pozitif olan grupta 24 (%14,2) iken COVID-19 negatif olan grupta 8 (%5) olarak bulundu ve bu fark istatiksel olarak da anlamlıydı (p<0,001). Sonuç: Bu verilere dayanarak COVID-19 hastalığı sonrasında fibromiyalji sendromu sıklığının arttığı saptanmıştır. Fibromiyalji sendromunun post-covid-19 sendromu olarak düşünülebileceği ve hatta COVID-19 virüsününün fibromiyalji sendromu için bir risk faktörü olabileceği kanaatine varılmıştır.
Özet (Çeviri)
FREQUENCY OF FIBROMYALGIA POST-COVID-19 PATIENTS Objective: Fibromyalgia syndrome; It is a disease characterized by chronic fatigue, wandering body pain, sleep problems, and cognitive dysfunction. Although its etiology is not known exactly, it is thought to be caused by neurological, psychological, genetic and immunological factors. Coronavirus disease-2019 (COVID-19) is a neurotropic virus. Therefore, it causes pain in neurogenic-neuropathic ways. In addition, by causing tissue damage, it causes the release of various mediators, causing nociceptive and nociplastic pain. In addition, it is thought that it can cause central nervous system symptoms with inflammatory processes, peripheral nervous system symptoms with immunological processes, and musculoskeletal symptoms through direct damage. Stressors emerging during the COVID-19 pandemic are also thought to cause chronic pain by increasing central sensitization. In addition, increased central sensitization causes limbic system disorders in patients, which in turn causes an increase in anxiety and depression complaints. In addition, the financial problems experienced during the pandemic period, the increase in the unemployment rate, the decrease in productivity and the quarantine processes have also increased the stress burden on people. In this study, we purposed to investigate the frequency of fibromyalgia in people who had and did not have COVID-19 during the pandemic period. Methods: People between the ages of 18-70 were included in the study and the volunteers participating in the study were divided into 2 groups. In the 1st group, patients who have had the covid-19 disease (COVID-19 PCR test positive in the last 2 years) were included, and in the 2nd group, the volunteers who have never had COVID-19 disease were included. The demographic data of the people included in the study were recorded, and the COVID-19 evaluation form was filled in for the group that had COVID-19 disaese. Fibromyalgia complaints of at least 3 months after COVID-19 disease of people who have had COVID-19 were questioned. After the symptoms of the patients included in the study were questioned and examined, the ACR 2016 fibromyalgia diagnostic criteria form was filled. Results: A total of 330 people, 186 women and 144 men, participated in the study. The mean age of the participating patients was 43.04±13.02. When we compared the pain localizations of the participants in the COVID-19 positive group and the COVID-19 negative group, it was found that the patients in the COVID-19 positive group had shoulder pain, upper arm pain, neck pain, back pain, low back pain, hip pain, thigh pain, lower abdominal pain and headache pain was excessive and statistically significant (p<0.05). When we compared the fatigue levels between the two groups, mild and moderate fatigue complaints were significantly higher in the COVID-19 positive group. The absence of arousal from rest was found to be significantly higher in the COVID-19 negative group than in the COVID-19 positive group (p<0.001). The complaint of waking up from mild rest was significantly higher in the COVID-19 positive group than in the COVID-19 negative group (p<0.001). Mild cognitive complaints were 60 (35.5%) in the COVID-19 positive group, while 27 (16.8%) in the COVID-19 negative group (p<0.001). When we compared the frequency of fibromyalgia syndrome between the two groups, it was found to be 24 (14.2%) in the COVID-19 positive group and 8 (5%) in the COVID-19 negative group, and this difference was statistically significant (p<0.001). Conclusion: Based on these data, it was determined that the frequency of fibromyalgia syndrome increased after COVID-19 disease. It has been concluded that fibromyalgia syndrome can be considered as POST-COVİD syndrome and even the COVID-19 virus may be a risk factor for fibromyalgia syndrome.
Benzer Tezler
- Fibromiyalji sendromlu kadın hastalarda grup pozitif psikoterapi tedavisi ve etkileri
Group positive psychotherapy treatment and its effects in female patients with fibromyalgia syndrome
NURDAN GÜNDOĞDU ALTIN
- Post-COVID hastalarda ağrılarda nöropatik ağrı sıklığı
Frequency of neuropathic pain in pain in post-COVID-19 patients
EMİNE BURCU ÇOMRUK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyonİnönü ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. RAİKAN BÜYÜKAVCI
- Post COVİD-19 hastalarda kognitif performansın olaya ilişkin beyin potansiyelleri ve nöropsikolojik testlerle değerlendirilmesi
Evaluation of cognitive performance in post COVID-19 patients using event-related potentials and neuropsychological tests
MUSTAFA BAYRAK
- Hastanede polikliniklere başvuran post covid döneminde olan hastalarda idrar yolu enfeksiyonu
Urinary tract infection in patients with post covid in İzmir Katip Celebi University Ataturk Education and Research Hospital
CANSU KADİRAĞA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile Hekimliğiİzmir Katip Çelebi ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KURTULUŞ ÖNGEL
- Aile sağlığı merkezlerine kayıtlı COVID-19 geçiren 40-80 yaş arası hastalarda post travmatik stres bozukluğunun değerlendirilmesi
Evaluation of post traumatic stress disorder in patients aged 40-80 years old with COVID-19 registered with family health centers
TUĞBA ELAGÖZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiManisa Celal Bayar ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATİH ÖZCAN