Giyside sembolik anlamların incelenmesi
Examination of symbolic meanings in clothing
- Tez No: 726015
- Danışmanlar: PROF. DR. NURGÜL KILINÇ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Giyim Endüstrisi, Clothing Industry
- Anahtar Kelimeler: Giysi tasarımı, Giysiler, Moda, Sembolik anlatım, Sembolik formlar, Sembolik imaj, Tüketici algısı, Clothing design, Clothes, Fashion, Symbolic expression, Symbolic forms, Symbolic image, Consumer perception
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tasarım Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tasarım Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Moda kitlelere yayılma sürecinde sembolik etkileşim ve çağrışımlar yolunu kullanır ve bireyin seçimlerine göre oluşan kimliklerini ifadelendiren bir kavram haline dönüşür. Bu sebeple giysiler için benliğin görsel olarak sembolleşmiş biçimleridir denilebilir. Giysiler benliğin ifadesini sağlar ve diğer kişilerin giysiler yolu ile ilgili kişi hakkında yargıda bulunmalarına olanak tanır. Bu araştırmada; tüketicilerin sosyal statü göstergesi, dişil/eril, seçkin/saygın, zengin ve rahat/konforlu olarak algıladıkları giysilerin ve giysi özelliklerinin moda tüketici tipleri ve cinsiyete göre farklılaşıp farklılaşmadığının belirlenmesi amaçlanmıştır. Tez araştırmasında; nitel ve nicel verilerin toplanıp, iki desenin birarada kullanıldığı karma yöntem kullanılmıştır. Örneklemi; 30-45 yaş aralığında 40 kadın ve 40 erkek olmak üzere toplam 80 katılımcı oluşturmaktadır. Örneklem grubundaki moda tüketici tiplerini belirlemek amacıyla Goldsmith ve Hofacker (1991) tarafından geliştirilmiş Alana Özel Yenilikçilik Ölçeği (Domain-spasific Innovativeness Scale-DSI) kullanılmıştır. Katılımcılardan; her bir sembolik anlam için 2'şer adet olmak üzere toplam 800 adet görsel istenmiştir. Görseller; literatür araştırmaları doğrultusunda oluşturulan giysi ve özelliklerini belirlemeye yönelik“Görsel Analiz Formu”üzerinden değerlendirilerek; SPSS-25 programı ile parametrik olmayan testlerden ki-kare ve gruplar arasındaki oranları karşılaştırma yöntemleriyle karşılaştırılmıştır. Ayrıca katılımcılara yarı yapılandırılmış görüşme uygulanmış ve her bir sembolik anlam için katılımcıların seçtikleri görseller ve sözel ifadelerinin tutarlılık durumu tespit edilmiştir. Tez araştırması sonucunda; her bir sembolik anlam için giysi özelliklerinin farklılaştığı görülmüştür. Moda tüketici tipleri ve cinsiyete göre en farklı seçimler kumaş türü, giysi vurgu unsuru ve renk türlerinde tespit edilmiştir. Katılımcıların görsel ve sözel ifadeleri karşılaştırıldığında ise en yüksek tutarlılığı ilk benimseyenler grubunun sağladığı belirlenmiştir. Çalışma, soyut olan tüketici algısını somut giysi özelliklerine dönüştürmek; tüketici algısı araştırmalarına örnek teşkil etmek; endüstriyel alanlara yönelik istek, talep ve algıları görseller üzerinden değerlendirip tespit etmek açısından önem taşımaktadır.
Özet (Çeviri)
Fashion uses symbolic interaction and connotations in the process of spreading to the masses and turns into a concept expressing the identities formed according to the individual's choices. For this reason, it can be said that they are visually symbolized forms of mentality for clothes. Clothes provide an expression of the self and allow other people to make judgments about the person concerned with the way of clothes. In the thesis study; it is aimed to determine whether the clothes and clothing characteristics that consumers perceive as an indicator of social status, feminine/masculine, elite/respectable, rich and comfortable differ according to fashion consumer types and gender. In thesis research; A mixed method was used, in which qualitative and quantitative data were collected and two designs were used together. The sample consists of a total of 80 participants, 40 women and 40 men, between the ages of 30-45. Domain-spacific Innovativeness Scale-DSI, developed by Goldsmith and Hofacker (1991), was used to determine the fashion consumer types (classified according to Rogers) in the sample group. A total of 800 visuals, 2 for each symbolic meaning, were requested from the participants. Images were evaluated through the“Visual Analysis Form”created in line with literature research. They were compared with the non-parametric tests, chi-square and comparing proportions between groups, using the SPSS-25 program. In addition, a semi-structured interview was applied to the participants and the consistency of the participants' visual perceptions and verbal expressions was determined. As a result of the thesis research; It has been observed that the clothing characteristics differ for each symbolic meaning. The most significant difference was found in the clothing characteristics perceived as elite/respectable, and the least significant difference was seen as feminine/masculine. The most different choices according to fashion consumer types and gender were determined in fabric type, clothing accent element and color types. When the verbal expressions and visual perceptions of the participants were compared, it was determined that the first adopters group provided the highest consistency. The study is important in order to transform the intangible consumer perception into tangible clothing features, to set an example for consumer perception research, and to evaluate and determine the demands and perceptions of industrial areas through visuals.
Benzer Tezler
- Kütahya ve çevresi geleneksel kadın giysilerinin motif, grafiksel desen ve kompozisyon özelliklerinin incelenmesi
The study of motif, pictorial motif and composition characteristics of woman?s garments in Kütahya and its surroundings
MÜZEYYEN AYGÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Güzel SanatlarDumlupınar ÜniversitesiGrafik Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. LEVENT MERCİN
- Başörtüsü sosyolojisi
Sociology of headscraf
BERENDAZ DARICI
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
DinNecmettin Erbakan ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ARİF KORKMAZ
- Ankara Devlet Opera ve Balesi kostüm atölyelerinde bulunan baş süsleme aksesuarlarının incelenmesi ve turistik ürün tasarlanması
An investigation of head decoration accessories in Ankara State Opera and Ballet costume workshops and designing touristic products
MİHRİNAZ SÖYÜK GÜVEN
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2022
El SanatlarıAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiEl Sanatları Ana Sanat Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ LALE ÖZDER
- Afrodisias Müzesindeki kuyumculuk ürünlerinin incelenmesi ve yeni tasarımlar
Examination of jewelry products at the Aphrodisias Museum and new desi̇gns
SERVET AKAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Güzel SanatlarSüleyman Demirel ÜniversitesiGeleneksel Türk El Sanatları Ana Sanat Dalı
DOÇ. İLKER ÖZTÜRK
- Liderlik göstergesi olarak üniformaların oluşturduğu mitlerin sanat pratiklerine yansıması
The reflection of the myhts created by the uniforms as a leadership indicator on art practices
İREM AKDEMİR
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2025
Güzel SanatlarEskişehir Osmangazi ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
PROF. DR. FATMA DENİZ KORKMAZ