Böbrek nakli olan hastalarda ilaç uyumu ve sosyal desteğin yaşam kalitesi ile ilişkisi
The relationship between medication adherence and social support with quality of life in patients with renal transplantation
- Tez No: 715162
- Danışmanlar: PROF. DR. EMEL YILMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Böbrek nakli, sosyal destek, ilaç uyumu, yaşam kalitesi, Böbrek hastalıkları, Böbrek yetmezliği, Böbrek yetmezliği-kronik, Psikososyal destek, Tedaviye bağlılık ve uyum, Renal transplantation, social support, medication adherence, life quality, Kidney diseases, Kidney transplantation, Kidney failure, Kidney failure-chronic, Psychosocial support, Treatment adherence and compliance, Quality of life
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Manisa Celal Bayar Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Araştırma böbrek nakli olan hastalarda ilaç uyumu ve algılanan sosyal desteğin yaşam kalitesi ile ilişkisini belirlemek amacıyla yapıldı. Gereç ve Yöntem: Araştırma tanımlayıcı kesitsel türdedir. Çalışmaya Türkiye'nin batı bölgesindeki bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi organ nakli bölümünde böbrek nakli yapılan ve nakil sonrası takip edilen 220 hasta dahil edildi. Araştırma verileri, Kişisel Bilgi Formu, İmmunsupresif Tedaviye Uyum Ölçeği (İTUÖ), Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (ÇBASDÖ) ve Yaşam Kalitesi Ölçeği (SF-12) ile toplandı. Veriler tanımlayıcı istatistikler, tek değişkenli ve çok değişkenli analizler ile değerlendirildi. İstatistiksel anlamlılık p<0,05 kabul edildi. Bulgular: Böbrek nakli yapılan hastaların ÇBASDÖ alt boyutları puan ortalamaları ile aile desteği: 21,31±7,36, arkadaş desteği: 20,15±6,93, özel insan desteği: 21,01±7,01, toplam ölçek puanı 62,46±20,88 olarak saptandı. İmmunsupresif Tedaviye Uyum Ölçeği puan ortalaması 11,00±1,42, SF-12 Fiziksel Özet Skor 48,24±10,71 ve Mental Özet Skor 46,72±10,50 olarak belirlendi. Araştırmaya katılan hastaların SF-12 fiziksel özet puanını etkileyen etmenler incelendiğinde; ÇBASDÖ puanının her bir birimlik artışının yaşam kalitesini 1.08(1.05-1.12) kat, İTUÖ puanın her bir birimlik artışının yaşam kalitesini 2,72(1,72- 4,31) kat artırdığı saptandı. Bunların dışında da SF-12 fiziksel özet puanını nakil sonrası tekrar hastaneye yatışın 0,20(0,08-0,49) kat ve immunsupresif tedavi engeli olan hastaların 0,31(0,11-0,84) kat azalttığı belirlendi. Sonuçlar: Araştırma sonucunda; böbrek nakli olan hastaların İST'ye uyum ve algılanan destek düzeylerinin yüksek ve yaşam kalitelerinin orta olduğu bulundu. Böbrek nakli sonrasında hastaların İTU ve algılanan sosyal destek düzeylerinin yaşam kalitelerini etkilediği saptandı. Yaşam kalitesini artırmaya yönelik eğitimlerin planlanması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: The research was conducted to determine the relationship between drug compliance and perceived social support with quality of life in renal transplant patients. Materials and Methods: The research is of descriptive cross-sectional type. 220 patients who underwent renal transplantation and were followed up after transplantation in the organ transplantation department of a Training and Research Hospital in the western part of Turkey were included in the study. Research data were collected with Personal Information Form, Immunosuppressive Therapy Adherence Scale (ITAS), Multidimensional Scale of Perceived Social Support (MSPSS) and Quality of Life Scale (SF-12). Data were evaluated with descriptive statistics, univariate and multivariate analysis. Statistical significance was accepted as p<0.05. Results: MSPSS sub-dimensions mean scores of renal transplant patients was found to be family support: 21,31±7,36, friend support: 20,15±6,93, special human support: 21,01±7,01, total scale score: 62,46±20,88. The mean score of Immunosuppressive Therapy Adherence Scale was 11.00±1.42, the SF-12 Physical Summary Score was 48.24±10.71, and the Mental Summary Score was 46.72±10.50. When the factors affecting the SF-12 physical summary score of the patients participating in the study were examined; It was determined that each unit increase in the MSPSS score increased the quality of life 1.08 (1.05-1.12) times, and each unit increase in the ITAS score increased the quality of life by 2.72 (1.72-4.31) times. Apart from these, it was determined that the SF-12 physical summary score decreased by 0.20 (0.08-0.49) times after re-hospitalization after transplantation and 0.31 (0.11-0.84) times in patients with immunosuppressive therapy disability. Conclusion: As a result of the research; It was found that patients with renal transplant had high levels of adherence to immunosuppressive therapy and perceived support, and intermediate quality of life. It was determined that the patients' adherence to immunosuppressive therapy and perceived social support levels affected their quality of life after renal transplantation. It is recommended to plan trainings to increase the quality of life.
Benzer Tezler
- Yetişkin böbrek nakli alıcılarının immünosupresif tedaviye uyumlarını etkileyen faktörlerin belirlenmesi
Determi̇nati̇on of factors affecti̇ng i̇mmunosuppressant therapy adherence i̇n adult renal transplant reci̇pi̇ents
MOHAMED AHMED MOHAMED MOHAMED AHMED MOHAMED
- Son dönem böbrek yetmezliği nedeni ile böbrek nakli yapılan hastalarda psikiyatrik belirti ve tanı dağılımı
Psychiatric symptoms and diagnoses in patient with renal transplantation made due to end stage renal disease
HACER AKGÜL CEYHUN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2010
PsikiyatriAtatürk ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMET KIRPINAR
- Renal transplantasyonlu hastalarda immunsüpresif tedavi uyumu ile yaşam ve uyku kalitesi arasındaki ilişkinin immunsüpresif ilaçlara uyumun basel değerlendirmesi ölçeği, SF -36 anketi ve pittsburgh uyku kalite indeksi ile değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between immunsuppressive therapy compliance and quality of life and sleep in patients with renal transplantation by basel assessment scale, SF-36 questionnaire and pittsburgh sleep quality index
ŞAHİN KAYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. BAHAR GÜRLEK DEMİRCİ
DR. ÖĞR. ÜYESİ NURAY YILMAZ ÇAKMAK
- İmmunsupresif tedavi uygulanan böbrek hastalarına roy uyum modeline göre verilen eğitimin özyeterlik, immunsupresif tedavi ve kronik hastalıklara uyum düzeyine etkisi
The effect of education based on roy adaptation model on self-efficacy, immunosuppressive therapy, and adaptation to chronic diseases in kidney patients undergoing immunosuppressive treatment
İDİL ŞAHİN
- Rutin hemodiyaliz alan hastaların acil servise başvuru şikayetlerinin ve hastaneye yatış tanılarının sosyodemografik verilerle ilişkisinin araştırılması
Investigation of the relationship between the complaints of patients receiving routine haemodialysis admitted to the emergency department and hospitalisation diagnoses with sociodemographic data
FURKAN AKPINAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Acil TıpSağlık Bilimleri ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ORHAN DELİCE