Perceived parental rejection and psychological well-being in emerging adulthood: Moderator role of reflective functioning
Algılanan ebeveyn reddi ve beliren yetişkinlikteki psikolojik iyi olma hali: İçsel değerlendirme işlevselliğinin moderatör rolü
- Tez No: 699270
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ YASEMİN SOHTORİK İLKMEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Ebeveyn kabul veya reddi, Psikolojik iyi oluş, Ölçekler, İçsel düşünme, Parantel acceptance-rejection, Psychological well being, Scales, Reflective functioning
- Yıl: 2021
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Boğaziçi Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın temel amacı, içsel değerlendirme işlevselliğinin (İDİ) çocuklukta algılanan anne ve baba reddi ile beliren yetişkinlik dönemindeki iyi olma hali arasındaki düzenleyici rolünü araştırmaktır. Bu çalışmanın ikincil amacı ise İçsel Değerlendirme İşlevselliği Ölçeği'nin (İDİÖ-8) Türkçe kısa versiyonunun faktör yapısı, yakınsak geçerlilik ve güvenilirliğini klinik olmayan bir örneklemde incelemektir. 18-29 yaş aralığında olan toplam 330 kişi ilgili online anketleri tamamlamışlardır. İDİÖ-8'in psikometrik özelliklerini değerlendirmeye yönelik analizler, bu ölçeğin orijinal halinde ortaya konan iki faktörlü yapısındansa tek faktörlü versiyonunun bu çalışmada kullanmak için daha geçerli bir araç olduğunu ortaya koymuştur. Çalışmanın ana amacına yönelik olan diğer analizler, beliren yetişkinlik dönemindeki psikolojik iyi olma hali ile çocuklukta anne ve babadan algılanan ret ve şu andaki İDİ'nin düşük sevileri arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir. Ayrıca, anneden algılanan ret ve İDİ, bazı demografik özeliklerin ötesinde, regresyon analizinin tüm seviyelerinde psikolojik iyi olma halinin anlamlı yordayıcıları olarak bulunmuştur. Ancak, İDİ'nin düzenleyici rolüne yönelik hipotez doğrulanamamıştır. Sonrasında, İDİ'nin aracı rolünü araştırmaya yönelik yapılan ek analiz, onun psikolojik iyi olma hali ile anneden değil ancak sadece babadan algılanan ret arasında kısmen aracı bir rol oynadığını göstermiştir. Buna dayanarak, İDİ'nin çocuklukta algılanan baba reddi ile beliren yetişkinlikteki psikolojik iyi olma hali arasında bir tampon olabileceği sonucuna varılmıştır. Çalışmanın tüm bulguları, çıkarımları ve kısıtlılıkları ilgili literatür ışığında tartışılmıştır.
Özet (Çeviri)
The main aim of this study was to investigate moderator role of Reflective Functioning (RF) between perceived maternal and paternal rejection in childhood and psychological well-being during emerging adulthood period. A secondary aim of this study was to examine factor structure, convergent validity, and reliability of a short Turkish version of Reflective Functioning Questionnaire (RFQ-8) in a non-clinical sample. In total, 330 people between 18-29 years of age completed related online surveys. Analyses assessing psychometric features of RFQ-8 found out the unidimensional structure of this measure is a more valid instrument to use in this sample rather than the originally proposed two-factor version. Other analyses regarding the main goal of the study showed that psychological well-being during the emerging adulthood period has significant negative correlations with recalled rejection from both mother and the father in childhood and lower levels of current RF. Also, perceived rejection from mother and RF were found as significant predictors of psychological well-being in all levels of regression analysis after controlling for some background characteristics. However, the hypothesis regarding the moderator role of RF was not confirmed. An additional analysis conducted to explore mediating role of RF showed that RF partially mediates the relationship between psychological well-being and perceived paternal but not maternal rejection. Based on this, it was concluded that RF can be a buffer between paternal rejection perceived in childhood and psychological well-being in emerging adulthood. All findings, implications, and limitations of the study were discussed in the light of related literature.
Benzer Tezler
- Türkiye'de okul öncesi eğitim programlarının (1952-2024) afet dirençliliği bakımından incelenmesi, oyun tabanlı afet farkındalık etkinlikleri
Analysis of preschool education programs in Türkiye (1952-2024) in terms of disaster resilience, play-based disaster awareness
ESEN AYANOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Kamu Yönetimiİstanbul Teknik ÜniversitesiAfet ve Acil Durum Yönetimi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. NİLGÜN OKAY
- Eylemlilik ve psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkide algılanan anne baba kabul ve reddi aracı rolünün incelenmesi
The mediation analysis of the perceived parental acceptance-rejection in the relationship between agency and psychological well-being
ZEYNEP DEMİRBOZAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Psikolojiİstanbul Arel ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP MAÇKALI
- Yetişkin bireylerde algılanan ebeveyn tutumları ile benlik kurguları ve psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between perceived parental attitudes in adults, self-construals and psychological well-being
MERVE SEVİM ÖZGÜR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Psikolojiİstanbul Gedik ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NURGÜL YAVUZER
- Yetişkinlerde algılanan ebeveyn tutumlarının öz yeterlilik ve psikolojik iyi oluş üzerindeki etkilerinin incelenmesi
An examination of the effects of of perceived parenting styles on self-efficacy and psychological well-being in adults
BETÜL GÜRCÜOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Psikolojiİstanbul Gelişim ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SELCEN YETKİN ÖZDEN
- Algılanan ebeveyn tutumları, psikolojik iyi oluş ve romantik ilişki doyumu arasındaki ilişkinin incelenmesi
An examination of the relationship between perceived parental attitudes, psychological well-being, and romantic relationship satisfaction
TUĞÇE TUĞCU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA TURAN