Geri Dön

Pandemi döneminin ve covıd-19 fobisinin imalat sanayiinde çalışan tüketicilerin besin satın alma ve yeme davranışlarına etkisi

The impact of pandemic and covid-19 phobia on nutrition purchasing and eating behavior of consumers in the manufacturing industry

  1. Tez No: 691838
  2. Yazar: NURSENA NAHYA
  3. Danışmanlar: PROF. DR. NEVİN AKTAŞ
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
  6. Anahtar Kelimeler: Beslenme alışkanlıkları, COVID 19, Korku, Korona virüs enfeksiyonları, Pandemiler, Satın alma davranışı, Tüketici davranışı, Üretim sektörü, Nutritional habits, COVID 19, Fear, Coronavirus enfections, Pandemics, Purchasing behavior, Consumer behavior, Production sector
  7. Yıl: 2021
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Lokman Hekim Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırma, içinde yaşamakta olduğumuz pandemi döneminde, Covid-19 fobisinin imalat sanayiinde çalışan tüketicilerin beslenme alışkanlıklarına, besin satın alma ve yeme davranışlarına etkisini incelenmek, pandemi öncesi döneme kıyasla katılımcıların beslenme alışkanlıklarında, satın alma davranışlarında ve yeme davranışlarında değişiklik olma durumunu belirlemek amacıyla yapılmıştır. Yüz yüze uygulanan anket formu ile katılımcıların karakteristik özellikleri, beslenme alışkanlıkları ve besin satın alma davranışları sorgulanmıştır. COVID-19 Korkusu Ölçeği kullanılarak katılımcıların Covid-19 korku düzeyleri belirlenmiştir. Kontrolsüz yeme, duygusal yeme, bilişsel kısıtlama alt gruplarından oluşan Üç Faktörlü Yeme Ölçeği (TFEQ-R21) kullanılarak katılımcıların yeme davranışları saptanmıştır. Çalışmada 200 gönüllü katılımcı yer almış olup, %72'si erkek, %28'i kadındır. Dünya Sağlık Örgütü Beden Kütle İndeksi gruplandırmasına göre, katılımcıların %42,5'inin normal ağırlıkta, %40,5'inin pre-obez, %12,5'inin 1.derece obez, %2,5'inin düşük kilolu, %2'sinin 2.derece obez olduğu belirlenmiştir. Pandemi öncesi hiç spor/yürüyüş yapmayanların oranı pandemi döneminde artmıştır (sırasıyla %31, %35). Tüketicilerin ana öğün ve ara öğün tüketim sayısı, öğün atlama durumları, ögün atlama nedenleri ve vücut ağırlıklarında pandemi dönemi ve pandemi öncesi dönem arasında farklılıklar saptanmıştır (proportional z test, p<0,05). Katılımcıların %75'inin beslenme destek ürünlerini hiç kullanmadığı görülmüştür. beslenme destek ürünlerini hali hazırda kullananların oranı %22'dir. Bunlardan %3'ü Kullanmaya yeni başlamıştır. Katılımcıların satın alma davranışlarını etkileyen faktörlerden güvenilirlik ve ambalaj faktörü skoru pandemi döneminde (25,86±3,62) pandemi öncesine (25,33±3,98) göre istatistiksel bakımdan anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur (p<0,05). Fiyat duyarlılığı faktörü skoru ise pandemi döneminde (7,80±1,97) pandemi öncesine (7,89±1,93) göre daha düşük bulunmuş olup farklılık istatistiksel olarak anlamlıdır. (p<0,05). Üç Faktörlü Yeme Ölçeği Duygusal Yeme alt grubu ortalama değeri kadınlarda (15,73±5,05), erkeklere (15,68±4,95) göre anlamlı bir şekilde daha yüksek bulunmuştur (p<0,05). Pandemi döneminde Üç Faktörlü Yeme Ölçeği bilişsel kısıtlama alt grubunda, bilişsel kısıtlama ile çayda şeker tüketim miktarı arasında negatif yönde anlamlı korelasyon bulunurken (p<0,01), kahve tüketim miktarı ile pozitif yönde anlamlı bir korelasyon bulunmuştur (p<0,05). Buna göre bilişsel kısıtlama arttıkça çayda sadece şeker kullanımı azalmış, kahvede ise tüketim miktarı artmıştır. Ayrıca bilişsel kısıtlama ile pandemi dönemi kişisel ağırlık değerlendirmesi arasında pozitif yönde anlamlı bir korelasyon tespit edilmiştir (p<0,01). Pandemi döneminde duygusal yeme ile çayda şeker tüketim miktarı arasındaki korelasyon negatif yönde anlamlı bulunurken (p<0,05), kahve tüketim miktarı arasındaki korelasyonun pozitif yönde anlamlı olduğu saptanmıştır (p<0,05). Ayrıca duygusal yeme ile pandemi dönemi kişisel ağırlık değerlendirmesi arasında pozitif yönde anlamlı bir korelasyon tespit edilmiştir (p<0,01). Pandemi döneminde kontrolsüz yeme davranışı ile kişisel ağırlık değerlendirmesi arasında da pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0,01). Katılımcıların koronavirüs korkusunun ortaya yakın bir düzeyde (18,24±6,48) olduğu görülmüştür. Pandemi döneminde Covid-19 fobisi ile; su tüketimi arasında negatif yönde (p<0,01), alkol kullanım sıklığı arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0,05).Covid-19 fobisi ile egzersiz yapma sıklığı arasında negatif yönde korelasyon belirlenmiştir (p<0,05). Pandemi döneminde Covid-19 fobisi ile 'ürün bilgisine verilen önem' (p<0,05) ve 'korunmuş besinler' satın alma arasında istatistiksel olarak pozitif yönde anlamlı bir korelasyon olduğu görülmüştür (p<0,01). Diğer bir ifade ile Covid-19 fobisi arttıkça tüketicilerin ürün bilgisine verdiği önem ve konserve, dondurulmuş besinler gibi korunmuş besinlere yönelimleri artmıştır. Covid-19 fobisi ile kontrolsüz yeme arasındaki korelasyon pozitif yönde önemli bulunmuştur(p<0,05). Yani Covid-19 fobisi arttıkça kontrolsüz yeme davranışı de artmaktadır.

Özet (Çeviri)

This study was conducted to examine the impact of COVID -19 phobia on consumers working in the manufacturing industry dietary habits, food purchasing and eating behaviors during the pandemic and to determine the changes in participants eating habits, purchasing behaviors and eating behaviors compared to the pre-pandemic period. Personal questionnaires were used to elicit participants characteristics, eating habits, and eating behaviors. The COVID -19 anxiety levels were determined using the Covid-19 Anxiety Scale. Uncontrolled eating, emotional eating, and cognitively limited eating behaviors were assessed using the Three-Factor Eating Behavior Scale (TFEQ-R21). A total of 200 volunteers participated in the study, of whom 72% were male and 28% were female. In accordance with the World Health Organization body mass index classification, 42.5% of participants were normal weight, 40.5% were pre obese, 12.5% were first-degree obese, 2.5% were underweight, and 2% were second degree obese. The proportion of those who did not exercise/walk before the pandemic increased during the pandemic (31% and 35%, respectively). There were proportional differences in the number of main meals and snacks consumed, meals skipped, reasons for skipping meals, and personal weight estimation between the pandemic and pre pandemic periods (proportional z-test, p<0.05). Analysis of participants' use of nutritional supplements shows that 75% of participants have never used them before. The percentage of new users is 3% while the percentage of those who have already used is 22%. The factor score for reliability and packaging is higher before the pandemic (25.86±3.62) than before the pandemic (25.33±3.98) and was statistically significant (p<0.05). The value of price sensitivity factor at the time of pandemic (7.80±1.97) was lower than pre-pandemic (7.89±1.93) and was found to be statistically significant (p<0.05). According to Triple-Factor Eating Scale, the mean score (15.73±5.05) for the subgroup of females with emotional eating behaviors was significantly higher than the mean score (15.68±4.95) for the subgroup of males with these eating behaviors (p<0.05). The correlation between cognitive restraint and tea sugar consumption during the pandemic proved to be critically in the negative direction (p<0.01), whereas coffee consumption during the pandemic was positively correlated (p<0.05). A meaningful positive correlation was found between cognitive restraint and personal weight estimation during the pandemic (p<0.01). The correlation between emotional eating and tea consumption during the pandemic was negative (p<0.05), while the correlation between coffee consumption during the pandemic was positive (p<0.05). A positive correlation was also found between emotional eating and personal weight estimation during the pandemic period (p<0.01). A positive correlation was also found between uncontrolled eating and personal weight estimation during the pandemic (p<0.01). It was observed that participants had a near average fear of coronavirus (18.24±6.48). The correlation between phobia of Covid 19 and water consumption during the pandemic was significantly negative (p<0.01). A negative correlation was found between phobia of Covid-19 and frequency of exercise during the pandemic (p<0.05). A positive correlation was found between phobia of Covid-19 and frequency of alcohol consumption during the pandemic (p<0.05). A positive correlation was found between phobia of Covid-19 and importance given to product information (p<0.05). A statistically significant association was found between phobia of Covid-19 and purchase of 'preserved food'. (p<0.01). In other words, the greater the phobia of Covid-19, the more consumers appreciated product information and tended to purchase protected foods such as canned and frozen foods. The correlation between Covid -19 phobia and uncontrolled eating was significantly positive (p<0.05). In other words, uncontrolled eating behavior increases when COVID -19 phobia increases.

Benzer Tezler

  1. Pandemi döneminde bebeği yenidoğan yoğun bakımda tedavi gören annelerin yaşadıkları koronavirüs-19 fobisi ile doğum sonu anksiyete durumu arasındaki ilişki

    The relationship between coronavirus-19 phobia and postpartum anxiety status of mothers with baby WHO treated in neonatal intensive care during the pandemic period

    DÖNDÜ GÜL ŞAHİN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Kadın Hastalıkları ve DoğumSivas Cumhuriyet Üniversitesi

    Doğum, Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ NURİYE ERBAŞ

  2. Pandemi döneminde bireylerin yaşadığı COVID-19 fobisi, psikolojik iyi oluşları ve psikolojik sıkıntılarının incelenmesi

    Examination of COVID-19 phobia, psychological well-being and psychological distress of individuals during the pandemic period

    MERVE GÜL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Psikolojiİstanbul Gelişim Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ AMAN SADO ELEMO

  3. COVID-19 pandemisi döneminde farklı fiziksel aktivite düzeyine sahip bireylerde denge, egzersiz kapasitesi, uyku kalitesi ve korona virüs fobisinin karşılaştırılması

    Comparison of balance, exercise capacity, SLEEP quality and coronavirus phobia in individuals with different physical activity levels during the COVID-19 pandemic period

    ELİF CANSU ÖZKILIÇASLAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Fizyoterapi ve RehabilitasyonHacettepe Üniversitesi

    Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. DENİZ İNAL İNCE

  4. Diyet polikliniğine başvuran hastaların duygusal yeme davranışı, koronavirüs anksiyetesi ve koronavirüs fobisinin beslenme durumuna etkisi

    The effect of emotional eating behavior, coronavirus anxiety and coronavirus phobia on nutritional status of patients applying to the diet polyclinic

    MERVE KARAKUŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Halk SağlığıDüzce Üniversitesi

    Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ATİLLA SENİH MAYDA

  5. COVID-19 pandemisi sürecinde acil sağlık hizmetleri çalışanlarında anksiyete, koronavirüs fobisi, uyku kalitesi ve psikolojik esneklik durumlarının değerlendirilmesi

    Evaluation of anxiety, coronavirus phobia, sleep quality and psychological flexibility in emergency healthcare workers during the COVID-19 pandemic

    ZEYNEP ALDEMİR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    İlk ve Acil YardımBezm-İ Alem Vakıf Üniversitesi

    Afet Yönetimi Ana Bilim Dalı

    ÖĞR. GÖR. ÖZCAN ERDOĞAN