Balıkesir kent merkezinde bir bölgede yaşayan yetişkinlerde algılanan gıda okuryazarlığı, iyilik hali, yeme tutumu ve ilişkili faktörler
Perceived food literacy, well-being, eating attitude and related factors in adults living in an urban area in Balikesir province
- Tez No: 689112
- Danışmanlar: DOÇ. DR. CELALETTİN ÇEVİK, DOÇ. DR. AYSEL ÖZDEMİR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halk Sağlığı, Hemşirelik, Public Health, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Balıkesir, Beslenme okuryazarlığı, Mental iyi oluş, Yeme tutumu, Yetişkinler, İyilik hali, Balıkesir, Nutrition literacy, Mental well-being, Eating attitudes, Adults, Well-being
- Yıl: 2021
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Balıkesir Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Araştırma algılanan gıda okuryazarlığı, iyilik hali ve yeme tutumu ile ilişkili faktörleri belirlemek amacıyla yapıldı. Kesitsel tipteki çalışma Kasım 2020-Nisan 2021 tarihleri arasında Balıkesir ilindeki kentsel bir mahallede yürütüldü. Örnek büyüklüğü, Epi İnfo programı ile evreni 8555 kişi, %50 prevalans, %5 sapma, 1.5 desen etkisiyle %95 güven düzeyinde 552 kişi hesaplanmış olup 567 kişiye çok aşamalı örnekleme yöntemiyle ulaşıldı. Araştırmanın bağımlı değişkenleri algılanan gıda okuryazarlığı, iyilik hali ve yeme tutumudur. Tek değişkenli analizlerde t testi, ANOVA, ki kare testi, ileri analizlerde lineer ve lojistik regresyon analizi kullanıldı. Araştırma grubunun algılanan gıda okuryazarlığı puanı 91.71±8.72, iyilik hali puanı 12.77±5.56 ve yeme tutumu puanı 9.55±8.20 bulundu. Katılımcıların %11.6'sının yeme bozukluğu olup %52.2'sinin mental durumu kötüdür. Algılanan gıda okuryazarlığı puanını, cinsiyet, medeni durum, aile tipi, ailede sağlık çalışanı olma durumu, yemeklerin tadına bakmadan tuz ekleme ve meslek dışında ekran başında ortalama geçirilen zaman ve iyilik hali etkilemektedir (p<0.05). İyilik hali puanını cinsiyet, beslenme bilgilerinin edinildiği yer/kişi, egzersiz yapma durumu ve algılanan gıda okuryazarlığının iyilik hali durumunu arttırdığı saptanmıştır (p<0.05). Yeme tutumunu, beden kütle indeksi, daha önce diyet/rejim uygulama, kilo kontrolü yapma ve günlük ara öğün sayısı etkilemektedir (p<0.05). Yeme tutumu bireyin ruhsal, fiziksel ve sosyal halinden hem etkilenen hem de etkileyen bir durumdur, toplumda yeme tutumu bozukluğu olabilecek bireylerin erken saptanması bireyin sağlığını olumlu etkileyecektir. Toplumun algılanan gıda okuryazarlığı konusunda bilinçlendirilmesi ve bu konuda eğitim verilmesi toplum sağlığı üzerinde etkili olacaktır. İyilik hali ve yeme tutumu araştırmalarının arttırılması toplumun psikolojik sağlığına müdahalelerde yol gösterici olacaktır.
Özet (Çeviri)
The research was carried out to determine the factors associated with perceived food literacy, well-being and eating attitude. The cross-sectional study was conducted in an urban neighborhood in Balıkesir province between November 2020 and April 2021. The sample size was calculated with the Epi Info program of 8555 people, 50% prevalence, 5% deviation, 552 people at 95% confidence level with 1.5 design effect, and 567 people were reached by multi-stage sampling method. The dependent variables of the study are perceived food literacy, well-being and eating attitude. Ttest, ANOVA, chi-square test were used in univariate analyses, and linear and logistic regression analyzes were used in further analyses. The perceived food literacy score of the research group was 91.71±8.72, the well-being score was 12.77±5.56, and the eating attitude score was 9.55±8.20. 11.6% of the participants had an eating disorder and 52.2% had a bad mental status. Perceived food literacy score is affected by gender, marital status, family type, being a health worker in the family, adding salt without tasting the food, and the average time spent in front of the screen outside the profession and well-being (p<0.05). It was determined that the well-being score was increased by gender, place/person where nutritional information was obtained, exercise status, and perceived food literacy (p<0.05). Eating attitude is affected by body mass index, previous diet/regime practice, weight control and number of daily snacks (p<0.05). Eating attitude is a condition that both affects and affects the mental, physical and social state of the individual. Early detection of individuals who may have an eating attitude disorder in the society will positively affect the health of the individual. Raising awareness of the society on perceived food literacy and providing education on this subject will have an impact on public health. Increasing well-being and eating attitude research will guide the interventions in the psychological health of the society.
Benzer Tezler
- Balıkesir kent merkezinde bir bölgede yaşayan yetişkinlerde sağlık okuryazarlığı, bütüncül tamamlayıcı ve alternatif tıbba karşı tutum, sağlık algısı ve ilişkili faktörler
Health literacy, attitude towards holistic complementary and alternative medicine, perception of health and related factors in adults living in a region in Balikesir province
TUBA BAYDAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Halk SağlığıBalıkesir ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CELALETTİN ÇEVİK
DOÇ. DR. AYSEL ÖZDEMİR
- Kentin üniversite algısı ve turizm: Balıkesir Üniversitesi örneği
University perception of the city and tourism: The case of Balıkesir University
SELEN ÇAKMAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
TurizmBalıkesir ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği ve Otelcilik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEVDET AVCIKURT
- The Ancient South Marmara Harbors
Antik Güney Marmara Limanları
SERKAN GÜNDÜZ
Doktora
İngilizce
2015
ArkeolojiUludağ ÜniversitesiArkeoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ŞAHİN
PROF. DR. MARTİNA SEIFERT
- Kütahya tarihi kent dokusunun 20. yüzyıldan günümüze değişim süreci ve korunmasına yönelik öneriler
Transformation of historic urban sites of Kütahya from the beginning of the 20th century to the present and recommendations for its conservations
BİLGEHAN KARADENİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ZEYNEP ERES ÖZDOĞAN