Geri Dön

Türkçe gibi edatı ve Kazakçadaki işlevsel karşılıkları

Postposition gibi in Turkish and functional counterparts in Kazakh

  1. Tez No: 672276
  2. Yazar: ROZIPKA KHASHIMOVA
  3. Danışmanlar: PROF. DR. NURETTİN DEMİR
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Dilbilim, Türk Dili ve Edebiyatı, Linguistics, Turkish Language and Literature
  6. Anahtar Kelimeler: Gibi, tärizdi, siyaḳtı, uḳsas, dAy, Abay Yolu I, Beyaz Kale, Türkçe, Kazakça, Edat, Karşılaştırmalı İnceleme, Dil bilgisi, Dil bilgisi-edatlar, Karşılaştırmalı dil bilgisi, Karşılaştırmalı dil bilim, Gibi, tärizdi, siyaḳtı, uḳsas, dAy, Abay Yolu I, Beyaz Kale, Turkish, Kazakh, Postposition, Contrastive Study, Grammar, Grammar- prepositions, Comparative grammar, Comparative linquistics, Kazakh language
  7. Yıl: 2020
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Türkçe kaynaklarda son çekim edatları olarak bilinen sözcükler farklı dilbigisel işlevleri karşılarlar. Son çekim edatları, söz diziminde farklı işlevleri yerine getirirken, yeni sözlüksel anlamların ortaya çıkmasına da yararlar. Çok yaygın kullanımı olan edatlardan biri de bu tezin konusunu oluşturan gibidir. Bu tezin konusu gibi edatının işlevlerini derlemden hareketle belirlenerek, Kazakça eşdeğerleriyle karşılaştırmaktır. Bu amaçla bir taraftan gibi biçiminin Kazakçaya nasıl çevrildiği diğer taraftan da Kazakçada benzerlik yapılarının Türkçede nasıl karşılandığını ortaya koymaktır. Böylece iki kardeş dil arasında benzerlik ifade eden gibi ve eşdeğerleri karşılaştırmalı olarak incelenmiş olacaktır. Çalışmanın Türkçe gibi edatının Kazakçada nasıl karşılandığını görmek için Orhan Pamuk'un Beyaz Kale romanı ve Kazakça çevirisinden, Kazakça benzerlik ifade eden biçimlerden hangilerinin gibi ile karşılandığını belirlemek için de Muhtar Awezov'un Abay Yolu I adlı romanı ve Türkçe çevirisinden yararlanılacaktır. Kazakçada gibi edatı kullanılmaz. İncelediğimiz metinlerde Türkçe gibi'ye işlevsel olarak Kazakçada siyaḳtı, tärizdi, uḳsas, ekleşmiş olan -dAy edatı ve –şA eki karşılık gelmektedir.

Özet (Çeviri)

Words known as final inflectional prepositions in Turkish sources fulfill different grammatical functions. While suffixing prepositions perform different functions in syntax, they also contribute to the emergence of new lexical meanings. One of the prepositions, which has a very common usage, gibi, which is the subject of this thesis. The subject of this thesis is to determine the functions of the preposition, gibi from the corpus, and compare them with their Kazakh equivalents. For this purpose, on the one hand, how the form like is translated into Kazakh, and on the other hand, how the similarity structures in Kazakh are met in Turkish. Thus, like and equivalents that express similarities between two sister languages will be examined comparatively. Orhan Pamuk's novel Beyaz Kale and its Kazakh translation will be used to see how the preposition like Turkish is received in Kazakh, and Muhtar Awezov's novel Abay Yolu I and its Turkish translation will be used to determine which of the similar forms in Kazakh are met with as. The preposition like Kazakh is not used. In the texts we have analyzed functionally, gibi in Turkish corresponds to prepositions such as siyaḳtı, tärizdi, uḳsas and the added preposition -dAy and the suffix -şA in Kazakh.

Benzer Tezler

  1. The types of prepositions in the articles prepared by the Turkish and native speakers of English in the field of English language teaching: A corpus-based study

    Ana dilleri Türkçe ve İngilizce olan yazarlar tarafından İngiliz dili eğitimi alanında yazılmış makalelerdeki edat türleri: Bir derlembilim çalışması

    MEHMET EMİN KÖK

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2019

    Eğitim ve ÖğretimÇağ Üniversitesi

    İngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEHRA KÖROĞLU

  2. نحو تصميم معجم إلكترونيّ ثنائيّ اللّغة للأفعال اللازمة والمتعدّية: دراسة تطبيقيّة على الطّلبة الأتراك

    Lâzım ve müteaddî fiillere yönelik iki dilli elektronik sözlük tasarımına doğru: Türk öğrencilere yönelik uygulamalı çalışma / Towards a design of bilingual-electronic dictionary of transitive and intransitive Arabic verbs: Practical study on Turkish students

    MAI GOMAA SUHAIL GOMAA

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2023

    Eğitim ve ÖğretimOndokuz Mayıs Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET DERVİŞ MÜEZZİN

  3. Vergleich von der deutschen kausalen Präposition von mit ihren Entsprechungen im Türkischen

    Almanca Neden Bildiren 'von' Edatının Türkçe Karşılıklarıyla Karşılaştırılması

    AYGÜL ŞAHİN

    Yüksek Lisans

    Almanca

    Almanca

    2016

    Alman Dili ve EdebiyatıEberhard-Karls-Unıversıtat Tubıngen

    Alman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. CLAUDİA MAİENBORN

  4. Anadolu ağızlarında sıfat-filler

    Başlık çevirisi yok

    AHAT ÜSTÜNER

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1993

    Türk Dili ve EdebiyatıErciyes Üniversitesi

    PROF.DR. TUNCER GÜLENSOY

  5. Arap dili ve belâgatı açısından vâv edatının incelenmesi

    Exami̇ni̇ng the veri̇fi̇cati̇on of the vâv i̇n the language of Arabi̇c language and li̇terature

    CELİL SANCAKTAR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    DilbilimSivas Cumhuriyet Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. YUSUF DOĞAN